Phát biểu của Bộ trưởng Lê Mạnh Hùng tại phiên họp Quốc hội thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điện lực
Sáng 21/11, trước khi Quốc hội tiến hành biểu quyết thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điện lực, thừa ủy quyền Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng đã phát biểu, trình bày Báo cáo giải trình, tiếp thu ý kiến kết luận của Ủy ban Thường vụ Quốc hội và ý kiến góp ý của đại biểu Quốc hội, chỉnh lý dự thảo Luật. Trân trọng giới thiệu phát biểu của Bộ trưởng.

Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng, thừa ủy quyền Thủ tướng Chính phủ trình bày Báo cáo giải trình, tiếp thu ý kiến kết luận của Ủy ban Thường vụ Quốc hội và ý kiến góp ý của đại biểu Quốc hội, chỉnh lý dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điện lực. (Ảnh: Cổng TTĐT Quốc hội)
Kính thưa Chủ tịch Quốc hội,
Kính thưa các đồng chí Phó Chủ tịch Quốc hội - chủ tọa phiên họp,
Kính thưa Quốc hội,
Thay mặt Chính phủ, tôi xin báo cáo một số nội dung trọng tâm về việc tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điện lực.
Tinh thần xuyên suốt của lần sửa đổi này là tháo gỡ điểm nghẽn để đẩy nhanh đầu tư, bảo đảm an ninh cung ứng điện, đồng thời giữ vững kỷ cương trong đầu tư, kiểm soát chi phí và hài hòa lợi ích của Nhà nước, doanh nghiệp và người dân. Chính phủ đã rà soát toàn diện dự thảo, chỉ sửa đổi những nội dung thực sự cần thiết, bảo đảm thống nhất với các luật liên quan.
Tôi xin làm rõ 06 nhóm vấn đề lớn như sau:
Thứ nhất, về thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư, cơ chế này nhằm rút ngắn thời gian thẩm định, đẩy nhanh các dự án điện lực thuộc chương trình, dự án thực hiện quy hoạch phát triển điện lực, nhưng không giảm yêu cầu về quản lý; các dự án vẫn phải tuân thủ quy định pháp luật về đất đai, lâm nghiệp, môi trường, khu vực biển, quốc phòng và an ninh. Văn bản chấp thuận nhà đầu tư là cơ sở thực hiện các nghĩa vụ tiếp theo, không thay thế quyết định chuyên ngành của các cơ quan nhà nước có thẩm quyền.
Thứ hai, về lựa chọn nhà đầu tư, dự thảo Luật làm rõ các trường hợp không thông qua đấu giá, đấu thầu gắn với tiêu chí cụ thể, công khai và cơ chế hậu kiểm. Nhà đầu tư phải chịu trách nhiệm về cam kết làm chủ công nghệ, nội địa hóa và phát triển năng lực thực thi đối với dự án đấu thầu. Các thành phần và công thức giá điện phải được xác định thống nhất trong hồ sơ dự thầu, bảo đảm kết quả có tính ràng buộc, hạn chế đàm phán lại làm tăng giá điện.
Thứ ba, về mua bán điện trực tiếp và lưu trữ điện, dự thảo Luật bổ sung nguyên tắc tính đúng, tính đủ, minh bạch và phân bổ công bằng chi phí theo mức độ sử dụng hệ thống; không tính trùng, không bù chéo hoặc chuyển chi phí bất hợp lý sang khách hàng. Các quy định về lưu trữ điện độc lập và kết hợp với nguồn điện được rà soát để làm rõ cơ sở đầu tư, đấu nối, vận hành cơ chế giá và tham gia thị trường.
Thứ tư, về điện gió ngoài khơi, dự thảo Luật làm rõ trình tự lựa chọn đơn vị khảo sát phân định trách nhiệm quản lý điện lực và quản lý biển, văn bản chấp thuận khảo sát không thay thế thủ tục giao, cho thuê quân đội biển, các quy định về dữ liệu chuyển nhượng dự án và huy động sản lượng được hoàn thiện gắn phát triển nguồn điện với bảo vệ chủ quyền quốc phòng và an ninh.
Thứ năm, về đồng bộ nguồn và lưới cùng cơ chế tài chính, Chính phủ sẽ tăng cường giám sát tiến độ, chia sẻ thông tin, làm rõ trách nhiệm của các bộ, ngành, địa phương trong đầu tư và giải phóng mặt bằng. Cơ chế bù đắp chi phí hợp lý, chia sẻ rủi ro và huy động nguồn điện được rà soát cùng với tháo gỡ vướng mắc về giá điện, giá điện sinh khối và thủy điện nhỏ, bảo đảm tính khả thi và kiểm soát chi phí hệ thống.
Thứ sáu, về thi hành và chuyển tiếp, dự thảo Luật được chỉnh lý bảo đảm tính liên tục pháp lý khi Nghị quyết của Quốc hội hết hiệu lực hoặc các quy định khác liên quan được thay thế; xử lý hồ sơ khảo sát hiện có ngoài khơi đã tiếp nhận, cơ chế thủy điện nhỏ và nhà máy kết thúc thời hạn. Ủy ban Thường vụ Quốc hội sẽ hỗ trợ Chính phủ, đồng thời chỉ đạo chuẩn bị văn bản quy định chi tiết, tránh khoảng trống và ách tắc khi triển khai.

Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng, thừa ủy quyền Thủ tướng Chính phủ trình bày Báo cáo giải trình, tiếp thu ý kiến kết luận của Ủy ban Thường vụ Quốc hội và ý kiến góp ý của đại biểu Quốc hội, chỉnh lý dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điện lực. (Ảnh: Cổng TTĐT Quốc hội)
Kính thưa Quốc hội,
Với mục tiêu thể chế hóa chủ trương của Đảng và chuyển hóa các cơ chế được Quốc hội quyết định thành các dự án triển khai đúng tiến độ nguồn điện, vận hành an toàn và chi phí hợp lý, góp phần bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, Chính phủ kính trình Quốc hội xem xét thông qua dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điện lực.
Xin trân trọng cảm ơn Quốc hội!
