Phát hành mới giảm mạnh, hơn 240.000 tỷ đồng chờ đáo hạn trong 12 tháng tới

Bức tranh thị trường trái phiếu doanh nghiệp tháng 7 vừa qua ghi nhận sự sụt giảm mạnh của hoạt động phát hành mới so với tháng trước, trong khi thanh khoản trên thị trường thứ cấp cải thiện và quy mô dư nợ toàn thị trường tiếp tục duy trì ở mức cao. Theo VIS Rating, tổng giá trị trái phiếu doanh nghiệp đáo hạn trong 12 tháng tới vào khoảng 242.000 tỷ đồng.

Theo phân tích từ VIS Rating, dữ liệu cập nhật đến ngày 7/8/2026 cho thấy, tổng giá trị trái phiếu doanh nghiệp phát hành mới trong tháng 7 đạt khoảng 26.000 tỷ đồng, giảm 80% so với tháng trước. Trong đó, ngân hàng tiếp tục là nhóm phát hành chủ đạo, chiếm 79% tổng giá trị phát hành, trong khi bất động sản chiếm 11%.

Xét theo hình thức phát hành, trái phiếu riêng lẻ chiếm 80% tổng giá trị phát hành mới trong tháng, còn trái phiếu phát hành ra công chúng chiếm 20%. Kỳ hạn trung bình của các lô trái phiếu phát hành mới đạt 5,5 năm, tăng so với mức 5,1 năm của tháng trước. Lãi suất coupon trung bình của trái phiếu ngân hàng ở mức 8,7%, trong khi trái phiếu bất động sản ở mức 12,5%.

Trong tháng 7, có 30 đợt phát hành mới. Một số đợt phát hành có quy mô lớn tập trung chủ yếu ở nhóm ngân hàng. Tính đến cuối tháng 7, tổng giá trị trái phiếu doanh nghiệp đang lưu hành trên thị trường đạt khoảng 1,487 triệu tỷ đồng. Trong đó, dư nợ trái phiếu phát hành riêng lẻ đạt khoảng 1,307 triệu tỷ đồng, còn trái phiếu phát hành ra công chúng khoảng 180.000 tỷ đồng.

Xét theo ngành, ngân hàng là nhóm có dư nợ trái phiếu lớn nhất với khoảng 670.000 tỷ đồng, tiếp đến là bất động sản dân cư với khoảng 452.000 tỷ đồng. Một số nhóm ngành khác có quy mô thấp hơn đáng kể, gồm du lịch, nghỉ dưỡng khoảng 60.000 tỷ đồng, tổ chức tài chính khoảng 45.000 tỷ đồng, năng lượng khoảng 39.000 tỷ đồng, xây dựng khoảng 35.000 tỷ đồng và vận tải khoảng 34.000 tỷ đồng.

Xét theo trạng thái trái phiếu, một phần lượng trái phiếu đáo hạn trong 12 tháng tới thuộc các lô đã phát sinh chậm trả hoặc được gia hạn nợ.

Riêng trong những tháng cuối năm 2026, giá trị trái phiếu đáo hạn dự kiến lần lượt khoảng 12.000 tỷ đồng trong tháng 8; 20.000 tỷ đồng trong tháng 9; 24.000 tỷ đồng trong tháng 10; 22.000 tỷ đồng trong tháng 11 và 31.000 tỷ đồng trong tháng 12.

Cơ cấu theo kỳ hạn còn lại cho thấy dư nợ trái phiếu có kỳ hạn dưới 1 năm tiếp tục giảm, từ 340.000 tỷ đồng trong tháng 6 xuống 335.000 tỷ đồng vào tháng 7. Trong khi đó, dư nợ có kỳ hạn 1 - 3 năm giữ ở mức 589.000 tỷ đồng; nhóm kỳ hạn 3 - 5 năm giảm nhẹ từ 173.000 tỷ đồng xuống 171.000 tỷ đồng và nhóm có kỳ hạn trên 5 năm tăng từ 384.000 tỷ đồng lên 392.000 tỷ đồng.

Về tình trạng thanh toán gốc, lãi, 89,8% dư nợ trái phiếu đang ở trạng thái bình thường; 6,8% thuộc nhóm chậm trả lãi; 3,3% chậm trả gốc và chưa khắc phục.

Trái với sự sụt giảm của hoạt động phát hành mới, giao dịch trên thị trường thứ cấp cải thiện trong tháng 7. Giá trị giao dịch bình quân đạt khoảng 8,1 nghìn tỷ đồng/ngày, tăng 44% so với tháng 6.

Đáng chú ý, tình hình chậm trả nghĩa vụ trái phiếu tiếp tục có những chuyển biến. Ông Phan Duy Hưng - Giám đốc cấp cao, Ban Định chế Tài chính, VIS Rating cho biết, tỷ lệ chậm trả hàng năm trong tháng 7 ở mức 0,29%, giảm nhẹ so với mức 0,3% của tháng trước. Giá trị trái phiếu chậm trả phát sinh mới trong tháng 6 là khoảng 2.200 tỷ đồng, trong khi tháng 7 không ghi nhận thêm giá trị chậm trả mới trên biểu đồ theo tháng.

Đối với quá trình xử lý các khoản trái phiếu chậm trả, tỷ lệ thu hồi tiếp tục có sự khác biệt giữa các nhóm ngành. Năm 2026, tỷ lệ thu hồi đối với trái phiếu chậm trả của nhóm bất động sản dân cư đạt 55,5%, cao hơn mức 48,8% năm 2025 và 29,2% năm 2024. Tỷ lệ này ở nhóm năng lượng đạt 42,2%; du lịch, nghỉ dưỡng đạt 42,1% và xây dựng đạt 18,3%. Các chuyên gia lưu ý, tỷ lệ thu hồi được ước tính dựa trên giá trị gốc đã hoàn trả sau sự kiện chậm trả trái phiếu, bao gồm cả các trường hợp mới hoàn trả một phần và vẫn đang trong quá trình tái cơ cấu.

Đến tháng 7, quy mô trái phiếu chậm trả đã được trả tiền cho trái chủ đạt khoảng 142.000 tỷ đồng, tăng từ 137.000 tỷ đồng trong tháng 6. Giá trị trái phiếu được xử lý bằng hình thức lùi ngày đáo hạn giảm từ khoảng 43.000 tỷ đồng xuống 39.000 tỷ đồng, trong khi khoảng 112.000 tỷ đồng thuộc nhóm chưa có thông tin.

Áp lực đáo hạn vẫn là yếu tố đáng chú ý trong thời gian tới. Theo VIS Rating, tổng giá trị trái phiếu doanh nghiệp đáo hạn trong 12 tháng tiếp theo vào khoảng 242.000 tỷ đồng. Quy mô đáo hạn phân bổ không đồng đều giữa các tháng, trong đó tháng 12/2026 dự kiến khoảng 31.000 tỷ đồng và tháng 6/2027 khoảng 38.000 tỷ đồng, thuộc nhóm cao nhất trong giai đoạn này./.

Thu Hương

Nguồn Thời báo Tài chính: https://thoibaotaichinhvietnam.vn/phat-hanh-moi-giam-manh-hon-240-000-ty-dong-cho-dao-han-trong-12-thang-toi-202206.html