Phát huy giá trị cảnh quan, văn hóa trong phát triển du lịch xã Đàm Thủy

Từ sức hút danh thắng đến cơ hội phát triển du lịch

Thác Bản Giốc hùng vĩ, động Ngườm Ngao kỳ ảo, làng đá Khuổi Ky mang đậm kiến trúc truyền thống cùng cảnh sắc thanh bình ven dòng Quây Sơn tạo nên sức hấp dẫn riêng của Đàm Thủy. Không chỉ có cảnh quan thiên nhiên đặc sắc, địa phương còn sở hữu những giá trị di sản văn hóa của dân tộc Tày, Nùng, từ kiến trúc nhà ở, ẩm thực đến phong tục tập quán và đời sống cộng đồng. Đây là những yếu tố quan trọng để hình thành các sản phẩm du lịch đa dạng, đáp ứng nhu cầu tham quan, khám phá và trải nghiệm của du khách. Đối với nhiều người, hành trình đến Đàm Thủy không chỉ là chuyến tham quan một danh thắng nổi tiếng mà còn là dịp khám phá vẻ đẹp núi rừng vùng biên, trải nghiệm những điều khác biệt so với nơi mình sinh sống.

Vũ Phương Anh, du khách đến từ tỉnh Nam Định chia sẻ: Đây là lần đầu tiên tôi đến thác Bản Giốc, chuyến đi kéo dài 4 ngày 3 đêm. Tôi cảm thấy rất choáng ngợp trước vẻ đẹp của thác Bản Giốc. Đến đâu cũng thấy cảnh núi non trùng điệp với những cung đường đèo rất đẹp. Tôi thực sự ấn tượng với cảnh sắc thiên nhiên ở đây.

Không chỉ thu hút du khách trong nước, thác Bản Giốc còn tạo dấu ấn với khách quốc tế nhờ cảnh quan hùng vĩ và vị trí đặc biệt nơi biên giới Việt Nam - Trung Quốc. Việc được trực tiếp trải nghiệm không gian thác từ phía Việt Nam mang lại cho du khách những cảm nhận riêng. Chị Quảng Lệ Vân, du khách Trung Quốc cho biết: Khi tham quan thác Bản Giốc từ Việt Nam, tôi rất bất ngờ vì du khách có thể đi vào khu vực bãi cát, đến gần cột mốc biên giới và thác nước, ngắm cả thác nhỏ lẫn thác lớn. Cảnh quan ở đây rất hùng vĩ.

Sức hấp dẫn của các danh thắng được thể hiện qua lượng khách đến địa phương. 9 tháng năm 2026, xã Đàm Thủy đón trên 983.000 lượt khách, đạt hơn 113% kế hoạch năm và tăng 83% so với cùng kỳ năm 2025. Đáng chú ý, từ tháng 1 đến tháng 9 năm 2026, lượng khách Trung Quốc sang tham quan thác Bản Giốc phía Việt Nam đạt trên 22.000 lượt, tăng khoảng 30% so với những năm trước. Khu cảnh quan thác Bản Giốc của Việt Nam và Đức Thiên của Trung Quốc được đưa vào vận hành chính thức từ năm 2024, mở thêm cơ hội kết nối du lịch, giao lưu văn hóa và thu hút khách quốc tế. Đây là điều kiện thuận lợi để Đàm Thủy tiếp tục mở rộng thị trường, đồng thời đặt ra yêu cầu nâng cao chất lượng dịch vụ, bảo đảm an toàn và xây dựng những trải nghiệm phù hợp với nhiều nhóm du khách.

Du lịch mở thêm sinh kế cho người dân

Cùng với sức hút của các danh thắng, hoạt động kinh doanh dịch vụ du lịch đang tạo thêm cơ hội việc làm, thu nhập cho người dân Đàm Thủy. Từ kinh doanh hàng hóa, phục vụ ăn uống đến phát triển cơ sở lưu trú, nhiều hộ dân từng bước tham gia vào chuỗi dịch vụ, góp phần đáp ứng nhu cầu ngày càng đa dạng của du khách. Tại Khu du lịch thác Bản Giốc, lượng khách tăng mang lại cơ hội kinh doanh cho các hộ. Với những người trực tiếp làm dịch vụ, mỗi lượt khách không chỉ là cơ hội tăng doanh thu mà còn tạo thêm động lực gắn bó với hoạt động du lịch tại địa phương.

Bà Vương Thị Nữ, hộ kinh doanh tại Khu du lịch thác Bản Giốc chia sẻ: Lượng khách đến đây năm nay đông hơn những năm trước, việc bán hàng cũng khá hơn. Tôi mong thời gian tới sẽ có thêm nhiều du khách đến tham quan để việc kinh doanh thuận lợi, có thêm thu nhập.

Đông đảo du khách đến tham quan tạo thêm sinh kế cho người dân xã Đàm Thủy.

Tại làng đá Khuổi Ky, những ngôi nhà xây bằng đá, không gian sinh hoạt truyền thống và nét văn hóa của người Tày tạo nên sức hấp dẫn riêng. Khi được tổ chức phù hợp, các hoạt động trải nghiệm văn hóa không chỉ giúp du khách hiểu hơn về đời sống địa phương mà còn tạo điều kiện để người dân phát huy giá trị di sản, phát triển dịch vụ ngay trên quê hương mình. Hiện xã Đàm Thủy có 28 homestay, 1 farmstay, 4 khách sạn và 8 nhà nghỉ. Hệ thống lưu trú từng bước được hình thành, tạo thêm lựa chọn cho du khách. Tuy nhiên, khi lượng khách tăng, yêu cầu đặt ra không chỉ là mở rộng số lượng cơ sở mà còn phải bảo đảm chất lượng phục vụ, đa dạng hóa trải nghiệm và tạo được dấu ấn riêng cho điểm đến.

Nasan Green Farm là một trong những cơ sở phát triển dịch vụ lưu trú kết hợp trải nghiệm tại Đàm Thủy. Hình thành và đón khách từ năm 2022, sau 4 năm hoạt động, cơ sở nhận thấy nhu cầu của du khách ngày càng đa dạng, nhất là xu hướng tìm kiếm những trải nghiệm gắn với văn hóa và đời sống bản địa. Ông Triệu Kim Cương, Giám đốc điều hành Nasan Green Farm, xã Đàm Thủy chia sẻ: Năm nay, bên cạnh sự quan tâm của các ngành, các cấp và địa phương, bản thân mỗi cơ sở làm du lịch cũng rất nỗ lực quảng bá sản phẩm và bản sắc của mình. Nhờ đó, du khách biết đến các điểm du lịch của xã nói chung và Nasan Green Farm nói riêng nhiều hơn. Chúng tôi luôn xác định, thu hút được du khách là một vấn đề, nhưng giữ chân du khách ở lại cũng là điều mà tất cả các cơ sở, những người làm du lịch rất quan tâm. Ngoài việc phải chỉn chu về dịch vụ, chúng tôi cần sáng tạo trong cách khai thác những bản sắc sẵn có. Du lịch phải luôn thay đổi, đổi mới, có thêm nhiều trải nghiệm thì mới giữ chân được du khách. 

Hoàn thiện sản phẩm, hướng đến phát triển bền vững

Để phát huy lợi thế và nâng cao sức cạnh tranh của điểm đến, xã Đàm Thủy chú trọng hoàn thiện hạ tầng, phát triển sản phẩm và mở rộng không gian du lịch. Bên cạnh các điểm du lịch đã được biết đến, địa phương đang thực hiện thủ tục xây dựng làng du lịch văn hóa tại Háng Thoang; nghiên cứu phục dựng làng đá cổ Bản Mom; chuẩn bị phương án chỉnh trang chợ Bản Rạ theo hướng kiến trúc truyền thống, kết hợp không gian ẩm thực, vui chơi và các hoạt động kinh tế ban đêm… Nếu được triển khai đồng bộ, những định hướng này sẽ góp phần đa dạng hóa sản phẩm, tạo thêm điểm dừng chân và trải nghiệm cho du khách, đồng thời mở rộng cơ hội tham gia làm du lịch của người dân. Tuy nhiên, quá trình đầu tư cần gắn với quy hoạch tổng thể, phù hợp điều kiện thực tế, tránh phát triển manh mún và bảo đảm gìn giữ cảnh quan tự nhiên, kiến trúc truyền thống.

Với lợi thế về cảnh quan thiên nhiên, bản sắc văn hóa và biên giới, xã Đàm Thủy có nhiều điều kiện để tiếp tục phát triển du lịch bền vững. 

Ông Trần Văn Phú, Phó Chủ tịch UBND xã Đàm Thủy cho biết: Trong thời gian tới, xã tập trung nâng cao chất lượng các điểm đến, trọng tâm là thác Bản Giốc, động Ngườm Ngao, làng đá Khuổi Ky và các điểm du lịch khác. Chú trọng cải thiện cảnh quan, bảo vệ môi trường, bổ sung hệ thống biển chỉ dẫn và nhà vệ sinh, bảo đảm an toàn cho du khách.

Cùng với đó, xã định hướng phát triển các sản phẩm du lịch gắn với truyền thống địa phương, kết nối hoạt động trải nghiệm với văn hóa, ẩm thực và du lịch cộng đồng tại các thôn, xóm. Địa phương cũng quan tâm nâng cao chất lượng dịch vụ, bồi dưỡng kỹ năng cho đội ngũ phục vụ tại các nhà hàng, khách sạn, homestay; tăng cường quảng bá và kết nối với các doanh nghiệp lữ hành để thu hút du khách. Mục tiêu là xây dựng Đàm Thủy trở thành điểm đến an toàn, thân thiện, giàu bản sắc, mang lại trải nghiệm tốt cho du khách và lợi ích thiết thực cho người dân.

Với lợi thế về cảnh quan thiên nhiên, bản sắc văn hóa và vị trí biên giới, Đàm Thủy có nhiều điều kiện để tiếp tục phát triển du lịch. Tuy nhiên, để tiềm năng chuyển hóa thành giá trị kinh tế lâu dài, địa phương cần phối hợp đồng bộ giữa đầu tư hạ tầng, hoàn thiện dịch vụ, đổi mới sản phẩm và nâng cao hiệu quả quảng bá. Quan trọng hơn, phát triển du lịch phải đi đôi với gìn giữ những giá trị làm nên bản sắc của vùng đất biên giới Đàm Thủy.