Phát huy giá trị để di tích Nhà tù Hỏa Lò thu hút du khách
Là một địa danh lịch sử tiêu biểu của Thủ đô, để phát huy tốt các giá trị của di tích, Ban Quản lý di tích Nhà tù Hỏa Lò chú trọng giữ gìn các đơn nguyên kiến trúc gốc, đẩy mạnh công tác nghiên cứu, sưu tầm tư liệu, hiện vật và đưa các hoạt động trải nghiệm lồng ghép trong hệ thống trưng bày thường xuyên, tạo nên tính chân thực, hấp dẫn và thu hút sự tham gia của công chúng.

Di tích nhà tù Hỏa Lò là “Địa chỉ đỏ”, nơi giáo dục truyền thống yêu nước, cách mạng tới mọi tầng lớp nhân dân, đặc biệt là thế hệ trẻ. Ảnh: Thanh Tùng/TTXVN
Để nâng cao năng lực và phương pháp nghiên cứu, sưu tầm cho đội ngũ cán bộ làm công tác chuyên môn, Ban Quản lý di tích đã tổ chức nhiều buổi tập huấn nghiệp vụ. Qua những buổi tập huấn, trình độ và kỹ năng sưu tầm của cán bộ được nâng cao. Ban Quản lý đã nhận được sự hưởng ứng nhiệt tình từ các tổ chức, cá nhân trong việc thu thập tài liệu, hiện vật. Nhiều nhân chứng và gia đình đã trao tặng tài liệu, hiện vật với mong muốn Ban Quản lý sẽ lưu giữ, bảo quản và phát huy hiệu quả, góp phần giáo dục truyền thống cho nhân dân.
Giai đoạn 2022 - 2024, Ban Quản lý di tích đã nghiên cứu nội dung và thiết kế mỹ thuật 15 trưng bày chuyên đề tại di tích và 3 trưng bày chuyên đề lưu động. Hằng năm, đơn vị thực hiện 4 đợt công tác bảo quản định kỳ cho hiện vật tại đây; thực hiện bảo quản trị liệu 3 gian xà lim tử hình và hệ mái che, 55 hiện vật (134 đơn vị bảo quản). Ngoài ra, đơn vị còn bảo quản gia cố 2 hiện vật cửa cống ngầm và hệ thống tường bao; thay thế chú thích các phù điêu trưng bày bị xuống cấp, tu sửa một số bục, bệ, tủ trưng bày tại các phòng trưng bày…
Ban Quản lý di tích đã xuất bản các cuốn sách như “Kể chuyện Nhà tù Hỏa Lò” (tiếng Việt), “Cây bàng lá đỏ” (tiếng Anh) phục vụ truyền thông, quảng bá về di tích; lập danh mục 4 hiện vật thuộc danh mục tài sản cố định đặc thù thuộc phạm vi quản lý. Đơn vị cũng nghiên cứu, xây dựng bộ phim 3D “Hành quyết tử tù” chiếu tại khu vực trưng bày máy chém ở trại giam nữ tù nhân.
Bên cạnh đó, Ban Quản lý cũng xây dựng kịch bản, quy trình biểu diễn hoạt cảnh tại một số phòng trưng bày với mong muốn tái hiện chân thực một phần cuộc sống của các chiến sỹ cách mạng trong thời gian bị giam tại Nhà tù Hỏa Lò, góp phần tạo nên tính đa dạng, hấp dẫn, cung cấp thêm nhiều thông tin lịch sử về di tích cho du khách… Hằng năm, đơn vị giới thiệu đến công chúng từ 3 - 5 trưng bày chuyên đề nhân kỷ niệm các sự kiện lịch sử, ngày lễ trọng đại của đất nước với nội dung, đề tài phong phú. Các hoạt động tương tác được ứng dụng nhiều hơn trong các trưng bày chuyên đề, hỗ trợ gia tăng trải nghiệm của khách tham quan...
Đặc biệt, Ban Quản lý đã tổ chức chương trình tham quan trải nghiệm di tích Nhà tù Hỏa Lò về đêm với chủ đề “Đêm thiêng liêng 2 - Sống như những đóa hoa”, “Đêm thiêng liêng 3 - Lửa thanh xuân”. Không gian di tích vào buổi tối được kết hợp giữa âm thanh, ánh sáng cùng những câu chuyện kể chân thực về cuộc sống đọa đày nơi tù ngục, được sân khấu hóa bằng các hoạt cảnh, đưa du khách ngược thời gian, cảm nhận lịch sử như đang diễn ra ngay trước mắt, giúp đánh thức mọi giác quan, mang đến cho du khách những cảm xúc, ấn tượng sâu sắc.

Di tích Lịch sử Nhà tù Hỏa Lò, nơi minh chứng về sự hy sinh, chịu đựng gian khổ, tinh thần đấu tranh kiên cường, bất khuất trước kẻ thù của các chiến sĩ cách mạng Việt Nam. Ảnh: Thanh Tùng/TTXVN
Ban Quản lý di tích đẩy mạnh công tác truyền thông theo giai đoạn và sự kiện; đăng tải các bài viết lên trang fanpage di tích Nhà tù Hỏa Lò; sản xuất các ấn phẩm truyền thông tại điểm sử dụng của di tích Nhà tù Hỏa Lò (như: Poster Đêm thiêng liêng, clip Animation quảng bá Đêm thiêng liêng). Ngoài ra, đơn vị đã đăng tải nội dung các trưng bày chuyên đề tổ chức tại di tích lên Spotify, Apple Podcast và Website; không ngừng nâng cao chất lượng đón tiếp và phục vụ; đào tạo nhân viên phục vụ, đón tiếp khách tham quan chuyên nghiệp, niềm nở, tận tình, chu đáo; đảm bảo môi trường di tích xanh, sạch, đẹp; bổ sung trang thiết bị, cơ sở vật chất trong không gian trưng bày nhằm hướng tới phục vụ du khách tốt nhất.
Với mục tiêu đưa di tích Nhà tù Hỏa Lò trở thành điểm đến của du khách trong và ngoài nước khi đến với Thủ đô Hà Nội, Ban Quản lý sẽ nỗ lực hơn nữa trong việc sáng tạo các hoạt động trải nghiệm; hoạt động tương tác được ứng dụng nhiều hơn trong các trưng bày chuyên đề; đẩy mạnh truyền thông; nâng cao chất lượng phục vụ… nhằm thu hút sự quan tâm của công chúng. Từ đó, góp phần giáo dục truyền thống cách mạng cho mọi tầng lớp nhân dân, đặc biệt là để thế hệ trẻ Thủ đô thêm hiểu và yêu lịch sử dân tộc Việt Nam.
Thời gian tới, Ban Quản lý di tích Nhà tù Hỏa Lò tiếp tục đẩy mạnh công tác sưu tầm nhằm thu thập thêm nhiều tài liệu, hiện vật, tạo nên nguồn tư liệu phong phú phục vụ công tác nghiên cứu, chỉnh lý và đổi mới trưng bày tại di tích.