Phát huy truyền thống Anh hùng, xây dựng LLVT Quân khu 3 vững mạnh, hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ

Những địa danh như: Bạch Đằng, Kiếp Bạc, Đông Triều, Hải Phòng, Nam Định, Thái Bình, Quảng Ninh... không chỉ gợi nhắc những trang sử hào hùng của dân tộc mà còn khẳng định đây là nơi từ rất sớm đã kết tinh ý chí độc lập, tự chủ, tinh thần quật cường và bản lĩnh kiên cường chống ngoại xâm của dân tộc Việt Nam. Trong suốt chiều dài dựng nước và giữ nước, vùng đất này luôn giữ vị trí tiền tiêu, vừa là tuyến đầu thử thách, vừa là không gian hun đúc, tỏa sáng nghệ thuật quân sự và khí phách Việt Nam.

Trung tướng Nguyễn Đức Hưng, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Đảng ủy, Chính ủy Quân khu 3 động viên thanh niên tỉnh Hưng Yên lên đường nhập ngũ (tháng 3-2026). Ảnh: VĂN DŨNG

Trong thế trận quốc phòng toàn dân của đất nước, Quân khu 3 giữ vị trí chiến lược đặc biệt quan trọng ở phía Đông Bắc của Tổ quốc. Địa bàn Quân khu hội tụ, đan xen nhiều yếu tố then chốt về chính trị, kinh tế, quốc phòng, an ninh và đối ngoại; có hệ thống đồng bằng châu thổ rộng lớn, đô thị và công nghiệp phát triển, cảng biển và tuyến giao thông huyết mạch, cùng vùng biên giới, biển, đảo phong phú. Không gian chiến lược trải dài từ Đồng bằng sông Hồng đến duyên hải, biển, đảo đã tạo nên vị thế “phên giậu” vững chắc bảo vệ Tổ quốc từ hướng biển, đồng thời giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong việc bảo đảm môi trường hòa bình, ổn định để phát triển nhanh và bền vững khu vực phía Bắc và cả nước.

Trên nền tảng địa bàn chiến lược đặc biệt quan trọng đó, dưới sự lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặt của Đảng, lực lượng vũ trang (LLVT) Quân khu 3 đã không ngừng được xây dựng, rèn luyện và trưởng thành vững chắc qua hơn 80 năm xây dựng, chiến đấu và phát triển. Từ trong thực tiễn khốc liệt của các cuộc kháng chiến đến nhiệm vụ xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong thời bình, LLVT Quân khu 3 luôn phát huy cao độ bản chất cách mạng, truyền thống yêu nước, tuyệt đối trung thành với Đảng, Tổ quốc và nhân dân; chủ động, sáng tạo, kiên cường chiến đấu, hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao.

Những chiến công và thành tích đặc biệt xuất sắc của LLVT Quân khu 3 không chỉ góp phần quan trọng vào thắng lợi của sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước, mà còn tiếp tục được khẳng định trong sự nghiệp xây dựng nền quốc phòng toàn dân vững mạnh, bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa trong tình hình mới. Việc được Đảng, Nhà nước phong tặng danh hiệu cao quý Anh hùng LLVT nhân dân là sự ghi nhận xứng đáng, đồng thời là minh chứng sinh động cho sự kết tinh ý chí, trí tuệ, bản lĩnh và sức mạnh tổng hợp của quân và dân Quân khu 3, được hun đúc qua các thời kỳ cách mạng dưới ngọn cờ lãnh đạo của Đảng.

Trong thời đại Hồ Chí Minh, quân và dân trên địa bàn Quân khu 3 đã phát huy cao độ chủ nghĩa yêu nước, tinh thần cách mạng tiến công, lập nên nhiều chiến công xuất sắc, đóng góp to lớn vào sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước và bảo vệ Tổ quốc. Trong kháng chiến chống thực dân Pháp, quân và dân Quân khu đã xây dựng thế trận chiến tranh nhân dân rộng khắp, sáng tạo nhiều cách đánh linh hoạt, hiệu quả, chiến đấu gần 79.000 trận, loại khỏi vòng chiến đấu hơn 400.000 tên địch, góp phần quan trọng cùng cả nước làm nên Chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ.

Trung tướng Lương Văn Kiểm, Phó bí thư Đảng ủy, Tư lệnh Quân khu 3 kiểm tra, động viên các phân đội Trung đoàn 2 (Sư đoàn 395), tháng 3-2026. Ảnh: TRẦN NGỌC

Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, địa bàn Quân khu 3 vừa là hậu phương quan trọng, vừa là tuyến lửa ác liệt, nơi đế quốc Mỹ tập trung đánh phá nhằm cắt đứt sự chi viện của miền Bắc đối với tiền tuyến miền Nam. Những địa danh như cảng Hải Phòng, Đường 5, các tuyến giao thông ven biển, các khu vực trọng điểm ở Quảng Ninh, Thái Bình, Nam Định... trở thành những “tọa độ lửa”, nơi quân và dân Quân khu 3 kiên cường bám trụ, chiến đấu ngoan cường, bảo vệ mục tiêu, giữ vững mạch máu giao thông chiến lược. Hình ảnh những trận địa pháo phòng không bên sông, bên biển; những đoàn xe, đoàn thuyền ngày đêm vận chuyển hàng hóa, lương thực, vũ khí; những người mẹ, người chị, những thanh niên xung phong và dân quân tự vệ không tiếc máu xương vì độc lập, tự do của Tổ quốc đã làm nên chiều sâu của chủ nghĩa anh hùng cách mạng trên vùng đất này.

Quân và dân Quân khu 3 còn có những đóng góp rất lớn về sức người, sức của cho tiền tuyến với tinh thần “thóc không thiếu một cân, quân không thiếu một người”. Đó không chỉ là sự huy động vật chất đơn thuần mà là biểu hiện sinh động của niềm tin son sắt với Đảng, với cách mạng, của ý chí thống nhất non sông và khát vọng cháy bỏng về một nước Việt Nam độc lập, thống nhất, hòa bình. Chính từ hậu phương giàu lòng yêu nước, giàu truyền thống cách mạng ấy, hơn 1,7 triệu con em đã lên đường chiến đấu, nhiều địa phương đã dốc toàn lực cho tiền tuyến, góp phần cùng toàn Đảng, toàn dân, toàn quân làm nên thắng lợi vĩ đại của dân tộc Việt Nam trong thế kỷ 20.

Nhìn lại chặng đường lịch sử đã qua, có thể khẳng định một chân lý mang tính quy luật: Sức mạnh của LLVT Quân khu 3 không chỉ được tạo nên từ vị trí chiến lược của địa bàn hay từ tiềm lực vật chất, mà trước hết và quyết định là từ sự lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặt của Đảng, từ “thế trận lòng dân” vững chắc, từ bản lĩnh chính trị kiên định và tinh thần đoàn kết, gắn bó máu thịt giữa quân với dân. Chính sự hòa quyện bền chặt giữa ý Đảng, lòng dân và ý chí chiến đấu của LLVT đã tạo nên sức mạnh tổng hợp, giúp quân và dân Quân khu 3 vượt qua mọi thử thách, lập nên những thành tựu và chiến công đáng tự hào.

Tiểu đoàn 1, Lữ đoàn 405 huấn luyện chiến thuật chuyên ngành. Ảnh: ĐỨC VIỆT

Bước vào thời kỳ hòa bình, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, vị trí, vai trò của Quân khu 3 không hề giảm đi mà ngày càng được đặt ra với yêu cầu cao hơn. Đây là địa bàn có tốc độ đô thị hóa, công nghiệp hóa nhanh; tập trung nhiều khu công nghiệp, khu kinh tế ven biển, cảng biển lớn, đầu mối giao thông trọng yếu; đồng thời là khu vực chịu tác động trực tiếp của những diễn biến phức tạp trên biển, của biến đổi khí hậu, thiên tai, bão lũ và nhiều thách thức an ninh phi truyền thống. Vì vậy, nhiệm vụ quân sự, quốc phòng trên địa bàn Quân khu không chỉ gắn với yêu cầu bảo vệ chủ quyền, giữ vững ổn định chính trị, trật tự, an toàn xã hội mà còn phải góp phần tạo nền tảng an ninh, an toàn cho phát triển đất nước trong kỷ nguyên phát triển mới.

Phát huy truyền thống vẻ vang, những năm qua, LLVT Quân khu 3 đã quán triệt sâu sắc đường lối quân sự, quốc phòng của Đảng; chủ động nắm, nghiên cứu, dự báo tình hình; kịp thời tham mưu với Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng và cấp ủy, chính quyền địa phương xử lý có hiệu quả các tình huống, không để bị động, bất ngờ. Cùng với đó, Quân khu luôn chăm lo xây dựng LLVT vững mạnh về chính trị, làm cơ sở nâng cao chất lượng tổng hợp và sức mạnh chiến đấu; không ngừng đổi mới nội dung, phương pháp huấn luyện, diễn tập, sẵn sàng chiến đấu; đẩy mạnh xây dựng khu vực phòng thủ tỉnh, thành phố, phòng thủ Quân khu ngày càng vững chắc.

Trên một địa bàn thường xuyên chịu ảnh hưởng nặng nề của bão, lũ, triều cường, nước biển dâng và nhiều loại hình thiên tai khác, LLVT Quân khu luôn là lực lượng nòng cốt, xung kích trong phòng, chống thiên tai, cứu hộ, cứu nạn, giúp nhân dân khắc phục hậu quả, ổn định đời sống. Những năm gần đây, Quân khu đã điều động hàng trăm nghìn lượt cán bộ, chiến sĩ tham gia xử lý hàng nghìn vụ việc thiên tai, sự cố, cứu hộ, cứu nạn trên địa bàn. Đó không chỉ là những hành động kịp thời trước thiên tai, dịch bệnh, sự cố mà còn là biểu hiện cụ thể của bản chất, truyền thống và trách nhiệm chính trị của Quân đội ta đối với nhân dân. Thực tiễn ấy một lần nữa khẳng định: Ở đâu nhân dân cần, ở đó có Bộ đội Cụ Hồ, có cán bộ, chiến sĩ LLVT Quân khu 3; và cũng từ trong gian khó ấy, “thế trận lòng dân” càng được bồi đắp vững chắc hơn.

Từ truyền thống lịch sử và thực tiễn hiện nay, có thể thấy rõ rằng, sức mạnh của LLVT Quân khu 3 không chỉ nằm ở khả năng tổ chức lực lượng, ở trình độ huấn luyện hay trang bị kỹ thuật, mà sâu xa hơn là ở nền tảng chính trị-tinh thần vững chắc, ở truyền thống đoàn kết, kỷ luật, ở niềm tin của nhân dân đối với Đảng, với Quân đội. Vũ khí, trang bị có thể ngày càng hiện đại; phương thức tác chiến có thể tiếp tục phát triển, biến đổi; nhưng những giá trị cốt lõi làm nên sức mạnh của quân đội cách mạng, của LLVT Quân khu 3 thì không thể thay đổi. Đó là sự trung thành tuyệt đối với Đảng, với Tổ quốc, với nhân dân; là sự gắn bó máu thịt với nhân dân; là ý chí vượt qua mọi khó khăn, thử thách để hoàn thành thắng lợi mọi nhiệm vụ được giao.

Giờ giải lao trên thao trường huấn luyện của cán bộ, chiến sĩ Tiểu đoàn 1, Lữ đoàn 214. Ảnh: ĐỨC VIỆT

Từ truyền thống và những đóng góp to lớn đối với sự nghiệp cách mạng của Đảng; từ thực tiễn trong kỷ nguyên phát triển mới đặt ra yêu cầu rất rõ đối với LLVT Quân khu 3 trong thời gian tới; đặc biệt, quán triệt sâu sắc quan điểm chỉ đạo của Đảng về xây dựng Quân đội trong tình hình mới, nhất là định hướng lớn của Tổng Bí thư Tô Lâm, Bí thư Quân ủy Trung ương với yêu cầu “2 kiên định, 2 đẩy mạnh, 2 ngăn ngừa” và phương châm “5 vững”, Đảng ủy, Bộ tư lệnh Quân khu 3 xác định đây là những định hướng có ý nghĩa chỉ đạo trực tiếp, cần được cụ thể hóa đồng bộ trong toàn bộ hoạt động của LLVT Quân khu. Trên cơ sở đó, tập trung lãnh đạo, chỉ đạo giữ vững trận địa tư tưởng, nâng cao bản lĩnh chính trị cho cán bộ, chiến sĩ; củng cố, nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của các tổ chức đảng; không ngừng nâng cao chất lượng huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu, xây dựng chính quy, quản lý kỷ luật; đẩy mạnh ứng dụng khoa học-công nghệ, chuyển đổi số phù hợp với đặc điểm địa bàn. Đồng thời, chủ động nắm chắc tình hình từ sớm, từ xa, từ cơ sở, kịp thời phát hiện, ngăn ngừa và xử lý hiệu quả các nguy cơ, không để bị động, bất ngờ, giữ vững ổn định địa bàn. Qua đó, xây dựng LLVT Quân khu thực sự vững về chính trị, mạnh về tổ chức, giỏi về tác chiến, nghiêm về kỷ luật, tốt về quan hệ quân-dân, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới, với trọng tâm là:

Thứ nhất, tiếp tục quán triệt sâu sắc và cụ thể hóa có hiệu quả các nghị quyết, chỉ thị của Đảng về nhiệm vụ quân sự, quốc phòng, bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới; giữ vững và tăng cường hơn nữa sự lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặt của Đảng đối với LLVT Quân khu. Đây là vấn đề có tính nguyên tắc, là cội nguồn làm nên mọi thắng lợi. Trong bất luận hoàn cảnh nào, nếu lơi lỏng nền tảng chính trị, xem nhẹ công tác xây dựng Đảng, xây dựng bản lĩnh chính trị cho cán bộ, chiến sĩ thì sức mạnh chiến đấu sẽ bị suy giảm từ gốc. Vì vậy, cần tiếp tục xây dựng Đảng bộ Quân khu thật sự trong sạch, vững mạnh tiêu biểu; nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của các tổ chức đảng; chăm lo xây dựng đội ngũ cán bộ có bản lĩnh, trí tuệ, phương pháp, phong cách công tác khoa học, sâu sát, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm, thực sự là hạt nhân đoàn kết và trung tâm quy tụ trong từng cơ quan, đơn vị.

Thứ hai, tập trung xây dựng LLVT Quân khu vững mạnh toàn diện “mẫu mực, tiêu biểu”, trong đó lấy xây dựng vững mạnh về chính trị làm cơ sở, đồng thời không ngừng nâng cao chất lượng tổng hợp và sức mạnh chiến đấu. Yêu cầu đặt ra hiện nay không chỉ là huấn luyện giỏi, sẵn sàng chiến đấu cao, mà còn phải xây dựng cho được một lực lượng có bản lĩnh vững vàng, có trình độ tổ chức chỉ huy, hiệp đồng ngày càng cao, có khả năng xử trí linh hoạt, hiệu quả các tình huống cả truyền thống và phi truyền thống. Địa bàn Quân khu 3 có đặc điểm đa dạng, vừa đồng bằng, đô thị, công nghiệp, vừa ven biển, biển, đảo; vì vậy, huấn luyện, diễn tập, xây dựng phương án tác chiến phải bám sát đặc điểm địa bàn, đối tượng, nhiệm vụ, không chung chung, hình thức. Càng trong điều kiện mới càng phải chủ động nghiên cứu, dự báo, nắm chắc tình hình, tuyệt đối không để bị động, bất ngờ.

Thứ ba, tiếp tục xây dựng khu vực phòng thủ tỉnh, thành phố, phòng thủ Quân khu vững chắc, thực chất, gắn chặt phát triển kinh tế-xã hội với tăng cường củng cố quốc phòng, an ninh. Đây vừa là yêu cầu chiến lược lâu dài, vừa là nhiệm vụ thường xuyên, cấp thiết trên địa bàn Quân khu 3. Với hệ thống cảng biển, khu công nghiệp, tuyến giao thông huyết mạch, các trung tâm kinh tế ven biển và vùng biển, đảo giữ vị trí quan trọng, việc tổ chức thế trận quốc phòng không thể tách rời yêu cầu phát triển, cũng như phát triển không thể tách rời nhiệm vụ quốc phòng, an ninh. Cần tiếp tục phối hợp chặt chẽ với cấp ủy, chính quyền địa phương xây dựng tiềm lực, thế trận, lực lượng trong khu vực phòng thủ; nâng cao chất lượng giáo dục quốc phòng và an ninh cho các đối tượng; chăm lo xây dựng lực lượng dân quân tự vệ, dự bị động viên vững mạnh, rộng khắp, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ ngay từ cơ sở. Muốn bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa thì trước hết phải làm cho từng địa bàn, từng cơ sở vững chắc từ bên trong.

Thứ tư, đặc biệt coi trọng việc củng cố, tăng cường “thế trận lòng dân”, xây dựng mối quan hệ đoàn kết gắn bó máu thịt giữa LLVT Quân khu với cấp ủy, chính quyền và nhân dân trên địa bàn. Đây không chỉ là một nội dung công tác dân vận mà là một yêu cầu có ý nghĩa chiến lược đối với xây dựng nền quốc phòng toàn dân. Trên địa bàn Quân khu 3, nơi thường xuyên chịu tác động của thiên tai, bão lũ, nơi quá trình đô thị hóa, phát triển công nghiệp, kinh tế biển đang diễn ra mạnh mẽ, việc chăm lo đời sống nhân dân, tham gia xây dựng cơ sở chính trị, giúp dân phòng, chống, khắc phục hậu quả thiên tai, tìm kiếm cứu nạn, bảo đảm an sinh xã hội chính là những việc làm thiết thực nhất để củng cố lòng dân. Khi lòng dân yên, khi nhân dân tin tưởng, đồng thuận và gắn bó với LLVT thì đó chính là nền tảng bền vững nhất của sức mạnh quốc phòng.

Thứ năm, đẩy mạnh đổi mới sáng tạo, ứng dụng khoa học-công nghệ, chuyển đổi số, từng bước hiện đại hóa các mặt công tác, đáp ứng yêu cầu xây dựng Quân đội và bảo vệ Tổ quốc trong điều kiện mới. Đây là yêu cầu khách quan của sự phát triển. Tuy nhiên, hiện đại hóa không chỉ là trang bị thêm phương tiện, công nghệ, mà quan trọng hơn là đổi mới tư duy, đổi mới phương pháp lãnh đạo, chỉ huy, quản lý, huấn luyện và tổ chức thực hiện nhiệm vụ. Trong điều kiện địa bàn rộng, yêu cầu phối hợp nhiều lực lượng, nhiều cấp, nhiều ngành, việc ứng dụng khoa học-công nghệ, chuyển đổi số sẽ góp phần nâng cao chất lượng chỉ huy, điều hành, quản lý lực lượng, dự báo và xử trí tình huống. Nhưng dù khoa học-công nghệ phát triển đến đâu thì yếu tố con người, yếu tố chính trị-tinh thần vẫn là nhân tố quyết định. Bởi vậy, hiện đại hóa phải đi liền với chăm lo xây dựng con người, xây dựng bản lĩnh, ý chí, trách nhiệm và năng lực thực tiễn cho cán bộ, chiến sĩ.

Phát huy truyền thống anh hùng, kế thừa và tiếp nối những giá trị đã được hun đúc qua hơn 80 năm xây dựng, chiến đấu và trưởng thành, cán bộ, chiến sĩ LLVT Quân khu 3 hôm nay tin tưởng và quyết tâm hoàn thành tốt hơn nữa chức trách, nhiệm vụ của mình. Đó không chỉ là yêu cầu của nhiệm vụ trước mắt mà còn là trách nhiệm chính trị thiêng liêng trước Đảng, Nhà nước, nhân dân và các thế hệ cha anh đã chiến đấu, hy sinh, cống hiến vì độc lập, tự do của Tổ quốc.

Với truyền thống lịch sử vẻ vang, với nền tảng chính trị-tinh thần vững chắc, với “thế trận lòng dân” ngày càng bền chặt và với ý chí, khát vọng vươn lên không ngừng, LLVT Quân khu 3 nhất định sẽ tiếp tục hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao, xứng đáng là lực lượng nòng cốt bảo vệ vững chắc địa bàn chiến lược phía Đông Bắc của Tổ quốc trong tình hình mới, xứng đáng với danh hiệu cao quý Đơn vị Anh hùng LLVT nhân dân mà Đảng, Nhà nước trao tặng.

Với những chiến công và thành tích tiêu biểu đã đạt được trong hơn 80 năm qua, LLVT Quân khu 3 vinh dự được Đảng, Nhà nước tặng thưởng 2 Huân chương Sao Vàng (1985, 2010), 2 Huân chương Hồ Chí Minh (1979, 2002), Huân chương Quân công hạng Nhất (2015), 2 Huân chương Bảo vệ Tổ quốc hạng Nhất (2020, 2025) và nhiều danh hiệu cao quý khác. Có 855 tập thể, 393 cá nhân được phong tặng, truy tặng danh hiệu Anh hùng LLVT nhân dân; 20.642 mẹ được phong tặng, truy tặng danh hiệu Bà mẹ Việt Nam anh hùng. Ngày 13-2-2026, Quân khu 3 được Chủ tịch nước tặng danh hiệu cao quý Anh hùng LLVT nhân dân.