Phát triển nghề mộc ở Quỳnh Phong
Trải qua bao thăng trầm với những lứa thợ đầu tiên nay đã ở tuổi xưa nay hiếm, làng nghề mộc Quỳnh Phong, xã Sơn Hà (Nho Quan) vẫn đứng vững trên thị trường, tạo việc làm và nâng cao thu nhập cho hàng trăm lao động, góp phần thúc đẩy kinh tế - xã hội ở địa phương phát triển.
Nghe tiếnglàng nghề mộc Quỳnh Phong đã lâu nhưng đến nay tôi mới có dịp về thăm. Đi từđầu làng, chúng tôi cảm nhận rõ sự sôi động, phát triển của làng nghề qua nhữngâm thanh của máy cưa, tiếng đục, đẽo... và mùi thơm đặc trưng của gỗ, của nướcsơn, của dầu...
Tiếp chúng tôi, ông Vũ Văn Sửu, thôn Quỳnh Phong II, một trongnhững nghệ nhân cấp tỉnh đầu tiên của làng nghề phấn khởi chia sẻ về sự hìnhthành và phát triển làng nghề mộc. Theo ông Vũ Văn Sửu, làng nghề mộc QuỳnhPhong có xuất xứ từ làng nghề mộc Phúc Lộc, phường Ninh Phong (thành phố NinhBình).
Năm 1966, thực hiện chủ trương của tỉnh, gia đình ông là một trong 112hộ của huyện Gia Khánh (nay là huyện Hoa Lư) lên xã Sơn Hà, huyện Nho Quan khaihoang, phát triển kinh tế. Với tình yêu với nghề mộc, gia đình ông và một số hộkhác quyết tâm đưa nghề truyền thống của cha ông lên nơi đây phát triển.
Thơìđiểm đầu, các sản phẩm chính của làng nghề chỉ đơn giản là những đồ gỗ gia dụngphục vụ cuộc sống thiết yếu hàng ngày, như: bàn, ghế, giường, tủ… Dần dần nghềmộc đã phát triển mạnh mẽ hơn với các sản phẩm mỹ nghệ, các sản phẩm phục vụxây dựng nhà cửa... đáp ứng nhu cầu ngày càng khắt khe của thị trường.
Để nghềmộc phát triển bền vững, nhiều hộ làm mộc ở Quỳnh Phong đã đầu tư mua sắm nhiêùloại máy móc hiện đại để phục vụ sản xuất. Hầu hết các công đoạn sản xuất nặngnhọc đều được thay thế bằng máy và những người thợ có thời gian đầu tư nâng caohơn chất lượng sản phẩm, sáng tạo thêm nhiều kiểu dáng, sản phẩm, mẫu mã mới,hiệu quả sản xuất được nâng lên, giá trị sản phẩm ngày càng gia tăng, thu nhậpngười làm nghề tăng theo.
Cùng với sựnỗ lực của chính người dân làm nghề mộc, những năm qua huyện Nho Quan nói chungvà xã Sơn Hà nói riêng luôn quan tâm, tạo mọi điều kiện để làng nghề pháttriển. Hiện nghề mộc đã phát triển mạnh mẽ ở tất cả các thôn.
Trong đó, tậptrung đông nhất ở thôn Quỳnh Phong I và Quỳnh Phong II, Quỳnh Phong III và đượcgọi chung với cái tên là Làng nghề mộc Quỳnh Phong. Theo thống kê, hiện có hơn200 hộ gia đình tham gia làm nghề, với các sản phẩm chính là mộc dân dụng, mộcmỹ nghệ như: bàn ghế, tủ thờ, hoành phi câu đối, lộc bình…
Riêng thôn QuỳnhPhong II có hơn 100 hộ làm nghề (chiếm 80% lao động của thôn). Sản phẩm củalàng nghề có thị trường rất rộng, được tiêu thụ ở hầu hết các huyện, thành phốtrên địa bàn tỉnh và nhiều tỉnh, thành phố lân cận như: Hà Nam, Nam Định, ThanhHóa...Thu nhập bình quân từ làm nghề mộc đạt 8-10 triệu đồng/người/tháng.
Đồng chíHoàng Đình Lưu, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã Sơn Hà cho biết: Nghề mộctruyền thống Quỳnh Phong những năm qua không ngừng phát triển, mở rộng với cácsản phẩm đa dạng, phong phú về mẫu mã, chủng loại, được tiêu thụ rộng rãi trênđịa bàn trong và ngoài tỉnh, giải quyết việc làm cho hàng trăm lao động, manglại nguồn thu nhập ổn định và nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân trênđịa bàn.
Từ sự phát triển đó, năm 2007, làng nghề mộc Quỳnh Phong được UBNDtỉnh công nhận làng nghề cấp tỉnh và xã Sơn Hà có 3 thợ mộc được công nhận lànghệ nhân. Nghề mộc đã trở thành nghề thủ công mang lại thu nhập chính chongười dân ở Quỳnh Phong.
Nhờ phát triển mạnh mẽ của nghề mộc, cơ cấu kinh tế trênđịa bàn xã Sơn Hà chuyển dịch theo hướng tích cực, hiện giá trị sản xuất từlàng nghề và dịch vụ luôn chiếm trên 60% tổng giá trị sản xuất toàn xã. Mặc dùcó sự cạnh tranh khốc liệt của các làng nghề mộc khác trên cả nước, nhưng vơítình yêu nghề, sự sáng tạo và đôi bàntay khéo léo của những người thợ, các sản phẩm của làng nghề mộc Quỳnh Phong sẽluôn đứng vững trên thị trường trong thời kỳ hội nhập.
Giáng Hương








