Phát triển 'xã thương mại điện tử': Hướng đi chiến lược của Bình Lư

Trong bối cảnh chuyển đổi số đang lan tỏa mạnh mẽ tới từng địa phương, xã Bình Lư (Lai Châu) đang từng bước định hình mô hình “xã thương mại điện tử”, lấy nông sản chủ lực và sản phẩm OCOP làm trung tâm, gắn với các nền tảng số để mở rộng thị trường và nâng cao thu nhập cho người dân.

Phóng viên Báo Công Thương đã có cuộc trao đổi với ông Nguyễn Bá Kiện, Phó Chủ tịch HĐND xã Bình Lư về định hướng, giải pháp và kỳ vọng của địa phương trong hành trình hiện thực mục tiêu “Bình Lư vươn mình”.

Hỗ trợ bà con làm chủ phương thức kinh doanh mới

- Thưa ông, ông có thể cho biết định hướng và tầm nhìn của Bình Lư trong phát triển kinh tế, thương mại, đặc biệt là thúc đẩy tiêu thụ sản phẩm qua thương mại điện tử?

Ông Nguyễn Bá Kiện - Phó Chủ tịch HĐND xã Bình Lư tuyên truyền với bà con đồng hành cùng chiến dịch "Bình Lư vươn mình". Ảnh: T.T

Ông Nguyễn Bá Kiện: Trong thời gian tới, xã Bình Lư xác định phát triển kinh tế, thương mại gắn với thương mại điện tử là một trong những hướng đi trọng tâm, mang tính chiến lược lâu dài. Tầm nhìn của chúng tôi là đưa các sản phẩm OCOP, nông sản chủ lực của địa phương tiếp cận thị trường rộng lớn hơn thông qua các nền tảng số. Khi sản phẩm được đưa lên môi trường số, không chỉ mở rộng đầu ra mà còn góp phần nâng cao giá trị gia tăng, tạo thu nhập bền vững cho người dân.

Thời gian qua, xã đã tổ chức nhiều lớp tập huấn theo phương châm “cầm tay chỉ việc”, trực tiếp hướng dẫn người dân, hợp tác xã và doanh nghiệp cách xây dựng gian hàng, quảng bá và bán sản phẩm trên các nền tảng như TikTok Shop. Chính quyền không chỉ tuyên truyền mà còn đồng hành, định hướng và hỗ trợ từng bước để bà con làm chủ phương thức kinh doanh mới.

Trên cơ sở những kết quả bước đầu đạt được, chúng tôi sẽ tiếp tục nhân rộng mô hình này, từng bước hình thành xã thương mại điện tử, giải quyết đầu ra ổn định cho nông sản, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế và nâng cao đời sống Nhân dân.

- Để nhập “cuộc chơi” thương mại điện tử, xã đã có giải pháp nào để đảm bảo khả năng cung ứng sản phẩm trên nền tảng số?

Ông Nguyễn Bá Kiện: Hiện nay, xã Bình Lư có 12 sản phẩm OCOP. Trong đó, các sản phẩm chủ lực có thể kể đến như miến dong Bình Lư, miến khoai sâm Bình Lư với sản lượng trên 1.000 tấn/năm, thu hút hơn 80 hộ dân trực tiếp tham gia sản xuất trong làng nghề. Ngoài ra, còn có các sản phẩm tiêu biểu khác như gạo tẻ râu, trà tam đường, cá tầm cắt khúc, cá tầm phi lê…

Mỗi mùa trong năm, Bình Lư đều có những nông sản đặc trưng, tạo nguồn cung đa dạng. Trong thời gian tới, địa phương dự kiến xây dựng làng nghề miến dong truyền thống, kết hợp khu trình diễn và khu trưng bày, bán sản phẩm OCOP. Đây sẽ là điểm đến để du khách vừa tham quan, trải nghiệm, vừa mua sắm nông sản đặc sản của địa phương.

Ông Nguyễn Bá Kiện đánh giá cao sự hỗ trợ của Sở Công Thương tỉnh và TikTok Shop để địa phương phấn đấu trở thành "xã thương mại điện tử" kiểu mẫu. Ảnh: T.T

Về năng lực cung ứng, chúng tôi đánh giá nguồn cung hoàn toàn có thể đáp ứng nhu cầu nếu được tổ chức sản xuất và phân phối bài bản. Tuy nhiên, để đưa sản phẩm lên sàn thương mại điện tử một cách bền vững, chúng tôi sẽ cần phải chuẩn hóa từ sản xuất, bao bì, đóng gói, truy xuất nguồn gốc đến quy trình vận chuyển.

- Thực tế cho thấy, nhận thức của người dân còn nhiều hạn chế trong kinh doanh thương mại điện tử. Để đạt mục tiêu “xã thương mại điện tử”, địa phương có giải pháp cụ thể ra sao?

Ông Nguyễn Bá Kiện: Khó khăn lớn nhất ban đầu là tư duy và nhận thức. Người dân quen với phương thức bán hàng truyền thống, còn e ngại môi trường kinh doanh số. Nhiều hộ chưa có kiến thức về cách đưa sản phẩm lên sàn, quay video, livestream hay xử lý đơn hàng.

Trước thực tế đó, xã tập trung vào ba nhóm giải pháp chính. Thứ nhất, đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức về chuyển đổi số và thương mại điện tử. Chúng tôi tổ chức nhiều lớp tập huấn, hướng dẫn cụ thể từ khâu tạo tài khoản, xây dựng gian hàng đến kỹ năng bán hàng online.

Thứ hai, chính quyền đóng vai trò định hướng và đồng hành. Xã hỗ trợ chuẩn hóa quy trình đóng gói, thanh toán không dùng tiền mặt, phối hợp với các đơn vị logistics như Viettel Post để giải quyết bài toán vận chuyển. Đồng thời, đề xuất thành lập kho hàng trung chuyển, nhằm rút ngắn khoảng cách địa lý.

Thứ ba, tập trung hỗ trợ tiêu thụ sản phẩm OCOP và nông sản chủ lực thông qua các phiên livestream, kết nối với nhà sáng tạo nội dung để quảng bá rộng rãi hơn.

Hình thành chuỗi khép kín từ sản xuất - chế biến - đóng gói - tiêu thụ

- Để đáp ứng nhu cầu thị trường khi thương mại điện tử phát triển mạnh, Bình Lư đã có giải pháp gì trong quy hoạch vùng nguyên liệu và đảm bảo chất lượng đầu ra của sản phẩm, chinh phục người tiêu dùng?

Ông Nguyễn Bá Kiện: Đây là vấn đề then chốt. Nếu đầu ra mở rộng mà nguồn cung không ổn định thì sẽ khó phát triển bền vững. Vì vậy, xã đã tiến hành quy hoạch vùng trồng, xác định rõ khu vực sản xuất từng loại nông sản, tránh phát triển manh mún.

Ông Nguyễn Bá Kiện cùng một số nhà sáng tạo nội dung thăm và động viên bà con tại vườn đào. Ảnh: T.T

Trong quý I/2026, chúng tôi sẽ hoàn tất quy hoạch vùng nguyên liệu gắn với từng sản phẩm chủ lực. Sau khi quy hoạch xong, xã sẽ kêu gọi doanh nghiệp có năng lực tham gia đầu tư, hình thành chuỗi khép kín từ sản xuất - chế biến - đóng gói - tiêu thụ.

Song song đó, địa phương tăng cường hướng dẫn người dân áp dụng quy trình sản xuất sạch, truy xuất nguồn gốc rõ ràng, đảm bảo tiêu chuẩn khi đưa lên môi trường số. Chúng tôi xác định chất lượng là yếu tố cốt lõi để xây dựng thương hiệu bền vững.

- Chiến dịch "Bình Lư vươn mình" do TikTok Shop phối hợp với Sở Công Thương tỉnh Lai Châu và xã Bình Lư khởi động. Vậy, ông đánh giá như thế nào về vai trò đồng hành, hỗ trợ của Sở Công Thương tỉnh và nền tảng TikTok Shop, giúp Bình Lư hiện thực hóa được mục tiêu?

Ông Nguyễn Bá Kiện: Chúng tôi đánh giá Sở Công Thương tỉnh và TikTok Shop giữ vai trò đồng hành rất quan trọng. Ngay từ đầu, TikTok Shop đã cùng Sở Công Thương tỉnh và địa phương định hướng rõ con đường phát triển thương mại điện tử gắn với nông sản chủ lực.

Ngoài việc hỗ trợ cơ chế chính sách, cập nhật các thông tin mới, Sở Công Thương tỉnh cũng đã phối hợp với TikTok Shop tổ chức các buổi đào tạo bán hàng trên nền tảng số để bà con sớm tiếp cận với nền tảng thương mại điện tử.

Với sự hỗ trợ của chính quyền, doanh nghiệp, Bình Lư đặt mục tiêu phấn đấu trở thành điểm sáng về phát triển kinh tế số ở khu vực miền núi phía Bắc. Ảnh: T.T

Về phía nền tảng, không chỉ hỗ trợ đào tạo, kỹ thuật và mô hình bán hàng, TikTok Shop còn kết nối các KOL, nhà sáng tạo nội dung về trực tiếp địa phương tổ chức các phiên mega livestream, giúp nông sản Bình Lư tiếp cận nhanh với thị trường toàn quốc.

TikTok Shop cũng phối hợp tổ chức các buổi làm việc offline, quảng bá hình ảnh Bình Lư trên hệ thống truyền thông của nền tảng, góp phần nâng cao nhận diện thương hiệu địa phương.

Chúng tôi kỳ vọng sự hợp tác này sẽ tiếp tục mở rộng và đi vào chiều sâu, giúp Bình Lư trở thành điểm sáng về thương mại điện tử, giải quyết đầu ra ổn định và nâng cao thu nhập cho người dân.

- Ông kỳ vọng gì về tương lai của Bình Lư khi chuyển mình theo mô hình "xã thương mại điện tử"?

Ông Nguyễn Bá Kiện: Chúng tôi kỳ vọng Bình Lư không chỉ là địa phương có sản phẩm OCOP chất lượng mà còn là hình mẫu về ứng dụng thương mại điện tử trong phát triển kinh tế nông thôn của Lai Châu nói riêng và cả nước nói chung.

Khi người dân chủ động làm chủ công nghệ, sản phẩm được tiêu thụ ổn định, không còn phụ thuộc vào thương lái hay tình trạng “được mùa rớt giá”, đời sống sẽ được cải thiện rõ rệt. Quan trọng hơn, quá trình này tạo ra sự thay đổi tư duy toàn diện, từ sản xuất sang kinh doanh theo chuỗi giá trị, từ buôn bán truyền thống sang kinh doanh số.

Chúng tôi tin rằng với sự đồng lòng của chính quyền, doanh nghiệp và người dân, cùng sự hỗ trợ của các nền tảng số, Bình Lư sẽ từng bước khẳng định vị thế là điểm sáng về phát triển kinh tế số ở khu vực miền núi phía Bắc.

- Xin cảm ơn ông!

Nga Đỗ