Phi hành đoàn Artemis II tiến vào 'vùng ảnh hưởng' của Mặt Trăng

Bốn phi hành gia tham gia sứ mệnh Artemis II của NASA đang bước vào một cột mốc quan trọng khi chuẩn bị tiến vào “vùng ảnh hưởng lực hấp dẫn” của Mặt Trăng. Ảnh tư liệu - minh họa: THX/TTXVN

Theo bảng điều khiển trực tuyến của NASA, bước sang ngày thứ năm của hành trình kéo dài 10 ngày, tàu vũ trụ Orion đã ở cách Trái Đất gần 346.000km và cách Mặt Trăng khoảng 104.000km.

Nghi thức “đánh thức” phi hành đoàn được cựu phi hành gia Charlie Duke – người từng đặt chân lên Mặt Trăng năm 1972 trong sứ mệnh Apollo 16 – thực hiện. Trong thông điệp gửi tới các đồng nghiệp, ông bày tỏ: “Bên dưới các bạn là bức ảnh gia đình tôi đặt trên Mặt Trăng. Mong rằng điều đó sẽ nhắc nhở rằng nước Mỹ và cả thế giới luôn dõi theo, cổ vũ các bạn. Cảm ơn các bạn và đội ngũ mặt đất vì đã tiếp nối di sản Apollo với Artemis”.

Trước đó, vào rạng sáng 5/4, NASA đã công bố hình ảnh do phi hành đoàn Artemis chụp, ghi lại Mặt Trăng ở khoảng cách xa với sự hiện rõ của bồn địa Orientale – một hố va chạm khổng lồ rộng 930km với cấu trúc nhiều vòng đồng tâm nằm ở bán cầu Nam. Đây là lần đầu tiên toàn bộ khu vực này được quan sát trực tiếp bằng mắt người, dù trước đó đã từng được các thiết bị vệ tinh ghi hình.

Dự kiến, cột mốc tiếp theo sẽ diễn ra vào đêm 5/4 rạng sáng 6/4 (giờ Mỹ), khi tàu Orion tiến vào vùng mà lực hấp dẫn của Mặt Trăng vượt trội so với lực hút của Trái Đất. Phó quản trị viên phụ trách phát triển hệ thống thám hiểm của NASA, bà Lori Glaze cho biết, các đội vận hành và khoa học đã sẵn sàng cho giai đoạn quan trọng này. Trong chuyến bay lướt qua Mặt Trăng kéo dài khoảng 7 giờ, các phi hành gia sẽ trực tiếp quan sát Mặt Trăng bằng mắt thường, đồng thời ghi lại hình ảnh phục vụ nghiên cứu.

Vào giai đoạn cuối của chuyến bay lướt, phi hành đoàn sẽ chứng kiến một hiện tượng hiếm gặp: nhật thực. Trong khoảng 53 phút, tàu Orion sẽ thẳng hàng với Mặt Trăng và Mặt Trời, khiến Mặt Trời bị che khuất hoàn toàn. Khi đó, các phi hành gia có thể quan sát và nghiên cứu vành nhật hoa – lớp ngoài cùng của khí quyển Mặt Trời – hiện ra như một quầng sáng bao quanh. Phi hành đoàn Artemis 2 cũng sẽ chứng kiến cảnh Trái Đất khuất dần rồi xuất hiện trở lại phía sau Mặt Trăng.

Nếu mọi việc diễn ra thuận lợi, khi tàu Orion thực hiện quỹ đạo vòng quanh Mặt Trăng, bốn phi hành gia – gồm Christina Koch, Reid Wiseman, Victor Glover (Mỹ) và Jeremy Hansen (Canada) – có thể lập kỷ lục bay xa Trái Đất hơn bất kỳ con người nào trước đây.

Ở khía cạnh kỹ thuật, NASA cho biết, phi hành đoàn đã hoàn tất thử nghiệm điều khiển bằng tay, đồng thời rà soát kế hoạch bay, bao gồm các khu vực bề mặt cần quan sát và chụp ảnh.

Giám đốc NASA Jared Isaacman nhấn mạnh, trọng tâm hiện nay là đánh giá hệ thống hỗ trợ sự sống trên tàu Orion. Ông cho biết, đây là lần đầu tiên con người bay trên tàu vũ trụ này, vì vậy việc thu thập dữ liệu là ưu tiên hàng đầu.

Trong ngày thứ năm, các phi hành gia cũng tiến hành thử nghiệm bộ đồ sinh tồn màu cam – trang bị sử dụng trong quá trình cất cánh, tái nhập khí quyển và các tình huống khẩn cấp như mất áp suất. Các bài kiểm tra bao gồm mặc và tăng áp bộ đồ, kiểm tra rò rỉ, mô phỏng vị trí ngồi cũng như đánh giá khả năng di chuyển, ăn uống trong điều kiện không gian.

Dù không thực hiện hạ cánh xuống bề mặt Mặt Trăng, sứ mệnh Artemis II vẫn được kỳ vọng thiết lập cột mốc mới khi đưa các phi hành gia Artemis II trở thành những người đi xa nhất trong lịch sử nhân loại. Theo ông Isaacman, những dữ liệu thu thập được sẽ đóng vai trò then chốt trong việc chuẩn bị cho các sứ mệnh tiếp theo, đặc biệt là Artemis III dự kiến vào năm 2027 và mục tiêu đưa con người trở lại bề mặt Mặt Trăng trong sứ mệnh Artemis IV vào năm 2028.