Phó Thủ tướng Thường trực: Khoa học công nghệ phải là động lực chính của ngành Xây dựng

Đánh giá cao những kết quả của Bộ Xây dựng đã đạt được, Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc khẳng định, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số phải trở thành động lực chủ yếu, nâng cao chất lượng phát triển của ngành Xây dựng.

Khoa học công nghệ là đột phá quan trọng

Phát biểu tại Chuỗi sự kiện khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số ngành Xây dựng năm 2026, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc đánh giá cao Bộ Xây dựng đã chủ động tổ chức Chuỗi sự kiện với nhiều hoạt động thiết thực, có chiều sâu.

Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc đánh giá cao những thành tích mà Bộ Xây dựng đã đạt được trong thời gian qua. (Ảnh: Tạ Hải).

Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc đánh giá cao những thành tích mà Bộ Xây dựng đã đạt được trong thời gian qua. (Ảnh: Tạ Hải).

Theo Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ, trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, Internet vạn vật, tự động hóa, bản sao số và vật liệu mới đang tái định hình toàn diện phương thức quy hoạch, thiết kế, thi công, vận hành công trình, quản trị đô thị và cung cấp dịch vụ vận tải.

Trước yêu cầu của thực tiễn, Trung ương Đảng và Bộ Chính trị đã đưa ra những quyết sách rất kịp thời và mạnh mẽ. Trong đó, Nghị quyết số 57-NQ/TW xác định đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia là đột phá quan trọng hàng đầu, động lực chính để phát triển lực lượng sản xuất hiện đại, đưa đất nước vươn mình giàu mạnh.

Nghị quyết số 19-NQ/TW về đổi mới mô hình phát triển Việt Nam tiếp tục khẳng định yêu cầu chuyển mạnh sang tăng trưởng, dựa trên năng suất, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và nguồn nhân lực chất lượng cao, tạo nền tảng vững chắc hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng "hai con số".

Cụ thể hóa chủ trương của Đảng, Chính phủ đã ban hành Chương trình hành động thực hiện các Nghị quyết, xác định rõ mục tiêu đến năm 2030 quy mô kinh tế số đạt tối thiểu 30% GDP và bố trí ít nhất 3% tổng chi ngân sách hằng năm cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Đồng thời, Thủ tướng Chính phủ vừa phê duyệt Định hướng phát triển đô thị thông minh quốc gia giai đoạn 2026 - 2030, tầm nhìn đến năm 2035, mở ra hành lang pháp lý quan trọng cho phát triển hạ tầng và không gian đô thị hiện đại.

Ngành Xây dựng kiến tạo không gian phát triển

Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc nhận định, ngành Xây dựng giữ vị trí nền tảng, có vai trò kiến tạo không gian phát triển, đi trước mở đường cho sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước.

Từ hệ thống kết cấu hạ tầng giao thông chiến lược, hạ tầng kỹ thuật đô thị, nhà ở, vật liệu xây dựng cho đến quy hoạch đô thị và nông thôn, mỗi bước tiến công nghệ của ngành Xây dựng đều có sức lan tỏa sâu rộng, trực tiếp tiết giảm chi phí xã hội, nâng cao hiệu quả đầu tư công và cải thiện chất lượng sống của nhân dân.

"Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số phải trở thành động lực chủ yếu, nâng cao chất lượng phát triển của ngành Xây dựng", Phó Thủ tướng Thường trực nhấn mạnh.

Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ ghi nhận và đánh giá cao sự chủ động cùng những kết quả tích cực của Bộ Xây dựng trong thời gian qua. Bộ đã hoàn thành 10/10 cơ sở dữ liệu quốc gia và chuyên ngành, vận hành tập trung hệ thống giải quyết thủ tục hành chính.

Phê duyệt đặt hàng 5 nhiệm vụ phát triển công nghệ chiến lược trong lĩnh vực đường sắt; tiếp nhận 761 đề xuất và lựa chọn 138 sản phẩm, giải pháp tiêu biểu để công bố, nhân rộng.

Nhiều kết quả đã được ứng dụng như bê tông siêu tính năng, cấu kiện lắp ghép cho cầu, cống. Năng lực công nghệ, đội ngũ kỹ sư, nhà khoa học và doanh nghiệp xây dựng đã khẳng định bản lĩnh, từng bước làm chủ nhiều công nghệ phức tạp từ thiết kế, thi công cầu dây văng, cầu đúc hẫng đến hầm đường bộ xuyên núi và các công trình cao tầng hiện đại.

Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc cũng thẳng thắn nhìn nhận, yêu cầu đặt ra cho ngành Xây dựng trong giai đoạn mới rất nặng nề. Hàng loạt dự án hạ tầng chiến lược như đường sắt tốc độ cao, đường sắt đô thị, cảng hàng không, cảng biển quy mô lớn đòi hỏi trình độ công nghệ, quản trị và nhân lực vượt trội.

Bên cạnh đó, những bài toán bức thiết của đô thị lớn như ngập úng, ùn tắc giao thông, ô nhiễm môi trường, biến đổi khí hậu và nhu cầu nhà ở thương mại, xã hội, nhà ở cho thuê đang đòi hỏi những lời giải căn cơ bằng khoa học và công nghệ.

Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc nhấn mạnh 6 nhiệm vụ trọng tâm của Bộ Xây dựng trong thời gian tới.

Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc nhấn mạnh 6 nhiệm vụ trọng tâm của Bộ Xây dựng trong thời gian tới.

Từng bước làm chủ công nghệ phục vụ hạ tầng chiến lược

Để khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số thực sự trở thành động lực thúc đẩy tăng trưởng của ngành Xây dựng, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ đề nghị Bộ Xây dựng chủ trì, phối hợp chặt chẽ với các Bộ, ngành, địa phương tập trung thực hiện 6 nhóm nhiệm vụ trọng tâm.

Thứ nhất, hoàn thiện thể chế, tiêu chuẩn, quy chuẩn, biến thể chế thành lợi thế cạnh tranh. Bộ Xây dựng chủ động rà soát các quy định thuộc phạm vi quản lý, xử lý theo thẩm quyền hoặc đề xuất cấp có thẩm quyền giải quyết những vướng mắc về đặt hàng nghiên cứu, thử nghiệm, chuyển giao và sử dụng kết quả nghiên cứu.

Thứ hai, tập trung nghiên cứu, từng bước làm chủ công nghệ phục vụ hạ tầng chiến lược. Rà soát, lựa chọn chương trình công nghệ trọng điểm gắn với Danh mục công nghệ chiến lược được Thủ tướng Chính phủ ban hành.

Ưu tiên công nghệ xây dựng đường sắt tốc độ cao, đường sắt đô thị; thi công công trình lớn, công trình ngầm; phát triển vật liệu tiên tiến, ít phát thải và quản lý hạ tầng thông minh. Đối với đường sắt tốc độ cao, đường sắt đô thị, phải gắn đầu tư với chuyển giao công nghệ, đào tạo nhân lực, phát triển công nghiệp hỗ trợ và nâng cao năng lực vận hành, bảo trì.

Thứ ba, phát triển dữ liệu dùng chung, đổi mới phương thức quản lý và phục vụ người dân, doanh nghiệp. Bộ Xây dựng tổ chức phát triển các cơ sở dữ liệu trong một kiến trúc thống nhất.

Xác định rõ đơn vị chịu trách nhiệm về từng nguồn dữ liệu, bảo đảm dữ liệu "đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất, dùng chung". Triển khai quyết liệt định hướng phát triển đô thị thông minh quốc gia với quan điểm "Một kiến trúc quốc gia, nhiều mô hình địa phương". Đẩy mạnh ứng dụng mô hình thông tin công trình, hệ thống thông tin địa lý, trí tuệ nhân tạo và bản sao số xuyên suốt vòng đời từ quy hoạch, đầu tư đến vận hành.

Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh giới thiệu với Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc những công nghệ mới của ngành Xây dựng.

Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh giới thiệu với Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc những công nghệ mới của ngành Xây dựng.

Thứ tư, cần lấy những vấn đề thiết thực của người dân và doanh nghiệp làm cơ sở xác định nhiệm vụ đổi mới sáng tạo. Mọi nghiên cứu, ứng dụng công nghệ phải hướng tới giải quyết những vấn đề cấp bách của cuộc sống. Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ để kết nối vận tải đa phương thức, nâng cao hiệu quả logistics.

Thứ năm, phát triển nhân lực chất lượng cao và tăng cường liên kết giữa Nhà nước - Nhà trường, Viện nghiên cứu - Doanh nghiệp. Bộ Xây dựng cần phối hợp chặt chẽ với Bộ Giáo dục và Đào tạo, Bộ Khoa học và Công nghệ đổi mới chương trình đào tạo đại học và giáo dục nghề nghiệp theo chuẩn quốc tế, tập trung vào các ngành mũi nhọn như đường sắt tốc độ cao, công trình ngầm, công nghệ vật liệu, quản lý đô thị thông minh và hạ tầng số.

Thứ sáu, đưa sản phẩm nghiên cứu vào ứng dụng và tăng cường kỷ luật thực hiện. Cổng thông tin khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số của ngành phải thực sự trở thành "sàn giao dịch" kết nối cung - cầu công nghệ hiệu quả, minh bạch.

Dẫn lại thông điểm sâu sắc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: "Chỉ có khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo mới là con đường giúp chúng ta bắt kịp, tiến cùng, bứt phá và vượt lên chính chúng ta và thế giới", Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ nhấn mạnh, ngành Xây dựng cần phát huy vai trò tiên phong, đưa các chủ trương của Đảng, Chính phủ về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số thành kết quả phát triển cụ thể.

"Mỗi công trình phải tạo thêm năng lực cho nền kinh tế; mỗi tiến bộ công nghệ phải góp phần nâng cao năng suất, tiết kiệm nguồn lực và phục vụ tốt hơn cuộc sống của nhân dân", Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc nói.

Tiến Hào

Nguồn Xây Dựng: https://baoxaydung.vn/pho-thu-tuong-thuong-truc-khoa-hoc-cong-nghe-phai-la-dong-luc-chinh-cua-nganh-xay-dung-192261116163633263.htm