Phó Tổng thống Indonesia Gibran nộp đơn xin từ chức giữa tranh cãi bằng cấp

Phó Tổng thống Gibran Raka, con trai cựu Tổng thống Joko Widodo - người vừa nộp đơn xin từ chức hôm 12/11. Ảnh: Reuters.

Động thái này có thể khiến liên minh chính trị quan trọng giữa Tổng thống Prabowo Subianto và cựu Tổng thống Joko Widodo đứng trước nguy cơ rạn nứt, đồng thời đẩy Indonesia vào một giai đoạn bất ổn chính trị mới.

Theo Reuters, luật bầu cử Indonesia quy định ứng viên tổng thống và phó tổng thống phải hoàn thành chương trình trung học phổ thông hoặc trình độ tương đương. Ông Gibran từng học tập ở nước ngoài và sử dụng giấy chứng nhận tương đương bằng tốt nghiệp trung học để đáp ứng điều kiện tranh cử trong cuộc bầu cử năm 2024.

Trước đó, Tòa án Hiến pháp Indonesia đã bãi bỏ quy định về độ tuổi tối thiểu vốn có thể ngăn Gibran tham gia tranh cử. Đáng chú ý, người đứng đầu tòa án khi ấy là chú ruột của ông. Sau đó, Gibran liên danh với Prabowo và giành chiến thắng trong cuộc bầu cử tổng thống.

Tòa án bác bỏ giấy chứng nhận tương đương bằng trung học của ông Gibran

Tính hợp lệ của hồ sơ học vấn của ông Gibran đã nhiều lần bị đặt dấu hỏi. Tháng 10 vừa qua, Tòa án Hiến pháp Indonesia cho biết không tìm thấy tài liệu đủ sức chứng minh ông đã hoàn thành chương trình học ở nước ngoài tương đương bậc trung học phổ thông. Tuy nhiên, tòa không thụ lý đơn khiếu nại do người khởi kiện không có tư cách pháp lý phù hợp.

Tòa án Tối cao Indonesia sau đó cũng xem xét phán quyết này và nêu rõ trong văn bản rằng: “Không tìm thấy bất kỳ bằng chứng nào cho thấy ông Gibran sở hữu văn bằng hoặc chứng chỉ nước ngoài có thể được sử dụng làm căn cứ xác nhận ông có trình độ trung học phổ thông hoặc tương đương”.

Ngày 30/10, Tòa án Tối cao Indonesia tuyên giấy chứng nhận trình độ học vấn tương đương của ông Gibran không có hiệu lực, đồng thời yêu cầu cơ quan chức năng thu hồi văn bản này.

Ngày 11/11, khoảng 120 nghị sĩ Indonesia thuộc 8 nhóm đảng đã đệ trình kiến nghị yêu cầu luận tội và bãi nhiệm Phó Tổng thống Gibran.

Theo Reuters, ông Gibran đã bày tỏ ý định từ chức trong cuộc gặp với Tổng thống Prabowo Subianto hôm 10/11. Cố vấn của ông, Budi Arie Setiadi, xác nhận ông Gibran đã gửi đơn xin từ chức lên Tổng thống vào ngày 11/11.

Hãng AP cho biết ngày 12/11, ông Gibran đã trực tiếp nộp đơn tại trụ sở Quốc hội ở thủ đô Jakarta, gửi tới lãnh đạo Hội nghị Hiệp thương Nhân dân Indonesia (MPR) – cơ quan lập pháp tối cao tương tự quốc hội của nước này.

Tổng thống Prabowo Subianto (trái) và cựu Tổng thống Joko Widodo. Ảnh: Reuters.

Liên minh Prabowo - Widodo đứng trước phép thử lớn

Tổng thống Prabowo Subianto là một cựu tướng lĩnh có ảnh hưởng lớn trong chính trường Indonesia. Trong khi đó, ông Joko Widodo vẫn là một chính trị gia có sức ảnh hưởng và được đông đảo cử tri ủng hộ. Ông từng hai lần đánh bại ông Prabowo trong các cuộc bầu cử tổng thống, trước khi không thể tiếp tục tranh cử do giới hạn nhiệm kỳ và chuyển sang ủng hộ đối thủ cũ.

Tuy nhiên, chính phủ Prabowo hiện phải đối mặt với nhiều sức ép. Một số chương trình trọng điểm, trong đó có chính sách cung cấp bữa ăn miễn phí tại trường học, đã vướng vào các bê bối. Năng lực điều hành kinh tế của chính quyền cũng đang bị đặt dấu hỏi.

Việc ông Gibran từ chức vì thế không chỉ là một biến động nhân sự cấp cao, mà còn có thể tác động trực tiếp đến cấu trúc liên minh chính trị đã đưa ông Prabowo lên nắm quyền.

Vụ nghe lén bất hợp pháp làm sâu sắc thêm rạn nứt chính trường

Biến động nhân sự diễn ra trong bối cảnh Tổng thống Prabowo gần đây được cho là đã trở thành mục tiêu của một vụ nghe lén trái phép. Nhiều quan chức cấp cao bị cáo buộc có liên quan, trong đó có Listyo Sigit Prabowo, cựu Chánh văn phòng Tổng thống và được xem là nhân vật thân cận với ông Joko Widodo.

Listyo Sigit đã bị bắt giữ và bị Tổng thống Prabowo cách chức vào tuần trước.

Dẫn lời các nhà phân tích, AP nhận định vụ nghe lén đã khiến rạn nứt giữa Prabowo và Widodo ngày càng sâu sắc. Một số chuyên gia chính trị cảnh báo nếu hai bên công khai đoạn tuyệt quan hệ, chính phủ Prabowo có thể đối mặt với tình trạng bất ổn nghiêm trọng hơn.

Trong bối cảnh đó, việc Gibran nộp đơn từ chức có thể trở thành dấu mốc quan trọng, làm thay đổi tương quan quyền lực trong chính trường Indonesia.