Phú Thọ mở 'luồng xanh' cho thủ tục hành chính, tạo dư địa mới cho đầu tư, tăng trưởng

Cải cách TTHC đang trở thành một phần của chiến lược cải thiện môi trường đầu tư của Phú Thọ. (Ảnh: Thành Chung)

Không dừng ở việc đưa thủ tục lên môi trường điện tử

Từ ngày 1/7/2025, tỉnh Phú Thọ chính thức vận hành trên cơ sở hợp nhất ba tỉnh Phú Thọ, Vĩnh Phúc và Hòa Bình, đồng thời chuyển sang mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Sau sắp xếp, tỉnh có 148 đơn vị hành chính cấp xã, gồm 133 xã và 15 phường, với diện tích hơn 9.361 km² và dân số trên 4 triệu người.

Quy mô địa giới và dân số mở rộng đồng nghĩa khối lượng công việc quản lý nhà nước cũng lớn hơn, trong khi cấp xã được giao thêm nhiều nhiệm vụ sau khi bỏ cấp huyện. Đây là bài toán không chỉ về tổ chức bộ máy mà còn về cách thức vận hành nền hành chính.

Trong bối cảnh đó, Phú Thọ xác định cải cách thủ tục hành chính (TTHC), chuyển đổi số và phân cấp, phân quyền là những giải pháp quan trọng để bộ máy mới vận hành thông suốt. Thay vì để việc sáp nhập tạo thêm các tầng nấc xử lý, tỉnh hướng tới tổ chức lại quy trình theo hướng giảm khâu trung gian, tăng tính liên thông và chuyển mạnh từ xử lý hồ sơ giấy sang môi trường điện tử.

Ngay trong quý I/2026, tỉnh đã ban hành 68 quyết định, công bố 710 danh mục TTHC, đồng thời xây dựng quy trình nội bộ và quy trình điện tử nhằm bảo đảm việc giải quyết TTHC công khai, minh bạch, thuận tiện, theo hướng rút ngắn thời gian và giảm bớt khâu trung gian. Tỉnh cũng tổ chức 148 Trung tâm Phục vụ hành chính công cấp xã và 3 cơ sở Trung tâm Phục vụ hành chính công cấp tỉnh. Tỷ lệ số hóa hồ sơ, giấy tờ và kết quả giải quyết TTHC đạt 86,43%.

Ở cấp tỉnh, việc cải cách được triển khai đồng thời với yêu cầu nâng cao chất lượng phục vụ. Theo số liệu của tỉnh, tỷ lệ hồ sơ được tiếp nhận trực tuyến đã vượt 90%, trong khi tỷ lệ giải quyết đúng hạn và trước hạn đạt 99,98%.

Đáng chú ý, Phú Thọ không dừng ở việc đưa thủ tục lên môi trường điện tử. Tư duy cải cách đang chuyển sang thiết kế lại quy trình giải quyết công việc, trong đó hồ sơ được phân loại, ưu tiên và theo dõi xuyên suốt thay vì tuần tự qua nhiều tầng nấc.

Đây cũng chính là nền tảng để tỉnh triển khai cơ chế “luồng xanh” trong giải quyết TTHC.

Nhanh hơn, nhưng vẫn phải đúng quy định

Ngày 27/3/2026, UBND tỉnh Phú Thọ ban hành Quyết định số 968/QĐ-UBND về thí điểm cơ chế “luồng xanh” trong giải quyết TTHC phục vụ mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số. Sau đó, tỉnh thành lập Tổ công tác triển khai thí điểm nhằm bảo đảm việc chỉ đạo, điều phối và giám sát được thực hiện thống nhất.

Điểm cốt lõi của cơ chế này là ưu tiên xử lý những hồ sơ có tác động lớn tới phát triển kinh tế nhưng không làm thay đổi các yêu cầu pháp lý.

Phú Thọ thiết kế hai hình thức chính. Thứ nhất, “luồng xanh 24 giờ”, áp dụng đối với một số TTHC có tính chất thiết yếu, đơn giản, cho phép tiếp nhận, xử lý và trả kết quả trong vòng 24 giờ làm việc khi hồ sơ đáp ứng đầy đủ điều kiện. Đây là cách tiếp cận nhằm loại bỏ thời gian chờ đợi không cần thiết giữa các khâu.

Thứ hai là “luồng xanh 50%”, áp dụng đối với các dự án trọng điểm và những TTHC phức tạp, theo hướng cắt giảm ít nhất 50% thời gian giải quyết ở từng khâu so với quy định hiện hành.

Điều đáng chú ý là “luồng xanh” không được thiết kế như một cơ chế ưu ái về điều kiện hay bỏ qua các bước thẩm định bắt buộc. Thay vào đó, các sở, ngành được yêu cầu rà soát, tinh gọn quy trình, ứng dụng công nghệ để phân loại hồ sơ, xác định cấp độ ưu tiên, đồng thời phối hợp xử lý nhanh các vướng mắc phát sinh. Tổ công tác “luồng xanh” có trách nhiệm theo dõi, đôn đốc, giám sát tiến độ và kịp thời báo cáo UBND tỉnh những vấn đề cần tháo gỡ.

Trung tâm phục vụ hành chính công xã Yên Lạc, tỉnh Phú Thọ. (Ảnh: Hoàng Mai)

Danh mục được mở rộng theo thời gian. Từ danh mục ban đầu, UBND tỉnh Phú Thọ tiếp tục bổ sung các dự án vào diện “luồng xanh 50%”. Đến tháng 6/2026, tổng số đã có 76 dự án và nhóm dự án được hưởng cơ chế “luồng xanh”, trong đó có 5 TTHC thực hiện theo cơ chế “luồng xanh 24 giờ” và 18 TTHC theo cơ chế “luồng xanh 50%”.

Đến tháng 7/2026, cơ chế này đã tiếp nhận 272 hồ sơ TTHC liên quan đến các dự án trọng điểm. Tỷ lệ giải quyết đúng và trước hạn đối với “luồng xanh 24 giờ” đạt 98,23%, trong khi nhóm “luồng xanh 50%” đạt 100%.

Những con số trên cho thấy, cải cách không chỉ nằm trên quy trình hay văn bản, mà đã bắt đầu tạo ra thay đổi về tốc độ xử lý công việc.

Trong lĩnh vực phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ, chẳng hạn, cơ chế “luồng xanh” đã được áp dụng đối với cả 3/3 TTHC thuộc thẩm quyền của đơn vị. Toàn bộ hồ sơ được tiếp nhận, xử lý trực tuyến; trong 8 tháng đầu năm 2026, tất cả hồ sơ TTHC thuộc lĩnh vực này đều được giải quyết đúng hoặc trước hạn.

Ở góc độ rộng hơn, cải cách TTHC đang trở thành một phần của chiến lược cải thiện môi trường đầu tư của Phú Thọ. Trong 6 tháng đầu năm 2026, tỉnh ước đạt mức tăng trưởng GRDP khoảng 10-10,5%; đồng thời tiếp tục xác định việc vận hành hiệu quả “luồng xanh 24 giờ” và “luồng xanh 50%” là một trong những nhiệm vụ trọng tâm để duy trì động lực tăng trưởng.

Lấy ví dụ từ dự án Meiko có tổng vốn đầu tư 500 triệu USD, triển khai tại khu công nghiệp Yên Quang, xã Thịnh Minh. Ngày 8/4, trên cơ sở đề xuất của nhà đầu tư, Chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ Trần Duy Đông quyết định đưa dự án vào cơ chế “luồng xanh” để tập trung hỗ trợ, góp phần đưa dự án khởi công vào ngày 12/6/2026.

Theo ông Nguyễn Đức Phương, đại diện Văn phòng Chủ tịch Tập đoàn Meiko Electronics, sự hướng dẫn cụ thể và tiến độ giải quyết thủ tục nhanh giúp doanh nghiệp chủ động kế hoạch, sớm đưa dự án vào thực hiện. Meiko đánh giá cao sự đồng hành của tỉnh Phú Thọ trong quá trình chuẩn bị đầu tư.

Như vậy, giá trị của “luồng xanh” ở Phú Thọ không chỉ nằm ở việc một hồ sơ được giải quyết nhanh hơn. Quan trọng hơn, cơ chế này đang buộc các cơ quan hành chính phải nhìn lại toàn bộ chuỗi xử lý, xác định khâu nào thực sự cần thiết, khâu nào có thể thực hiện song song, dữ liệu nào có thể chia sẻ và trách nhiệm thuộc về ai.

Xây dựng nền hành chính số, phục vụ và không phụ thuộc địa giới

Theo định hướng của Phú Thọ, “luồng xanh” trước mắt là cơ chế thí điểm, nhưng đích đến rộng hơn là hình thành một phương thức quản trị mới, trong đó thời gian, chất lượng và mức độ hài lòng của người dân, doanh nghiệp trở thành những thước đo quan trọng của hiệu quả hành chính.

Theo kế hoạch, thời gian thí điểm cơ chế “luồng xanh” được thực hiện từ ngày 1/4 đến hết ngày 30/9/2026. Sau giai đoạn này, tỉnh sẽ đánh giá kết quả, nhận diện những điểm còn vướng mắc và xem xét khả năng mở rộng đối với các nhóm dự án, TTHC phù hợp.

Để cơ chế này phát huy hiệu quả lâu dài, bài toán tiếp theo không chỉ là mở rộng số lượng hồ sơ được đưa vào “luồng xanh”, mà quan trọng hơn là xây dựng được một hệ thống dữ liệu và quy trình đủ khả năng vận hành thông suốt.

Phú Thọ phấn đấu vươn lên trở thành cực tăng trưởng mới của vùng trung du và miền núi phía Bắc. (Ảnh: Thu Hằng)

Phú Thọ đang hướng tới việc hoàn thiện kho dữ liệu dùng chung theo nguyên tắc “đúng, đủ, sạch, sống”, đồng thời thực hiện nguyên tắc “chỉ cung cấp thông tin một lần” trong giải quyết TTHC. Đây sẽ là nền tảng để giảm yêu cầu người dân và doanh nghiệp phải cung cấp lại những thông tin mà cơ quan nhà nước đã có.

Cùng với đó là yêu cầu tăng cường liên thông dữ liệu giữa các hệ thống. Bởi nếu hồ sơ đã được số hóa nhưng cán bộ vẫn phải nhập lại dữ liệu, chuyển hồ sơ qua nhiều phần mềm hoặc xử lý tuần tự giữa các cơ quan, lợi ích của môi trường điện tử sẽ bị hạn chế.

Một vấn đề khác là năng lực của đội ngũ cán bộ, công chức. Khi cấp xã được phân cấp thêm nhiệm vụ, yêu cầu về chuyên môn, kỹ năng số và khả năng xử lý hồ sơ trên môi trường điện tử cũng tăng lên. Vì vậy, đào tạo theo vị trí việc làm, nâng cao kỹ năng dữ liệu, trí tuệ nhân tạo và các công nghệ số mới sẽ trở thành một phần quan trọng của cải cách hành chính trong giai đoạn tới.

Mục tiêu cuối cùng cũng không phải để tạo ra một “làn đường nhanh” chỉ dành cho một số dự án. Xa hơn, Phú Thọ hướng tới một nền hành chính mà mọi thủ tục đủ điều kiện đều có thể được thực hiện trực tuyến, hồ sơ được xử lý không phụ thuộc địa giới hành chính, dữ liệu được chia sẻ giữa các cơ quan và người dân, doanh nghiệp không phải đi lại nhiều lần.

Tỉnh đã xác định tiếp tục đẩy mạnh số hóa hồ sơ, kết quả giải quyết TTHC và phấn đấu thực hiện trực tuyến toàn trình đối với 100% TTHC đủ điều kiện. Đồng thời, Phú Thọ đặt mục tiêu nâng vị trí trong các chỉ số PAPI, PAR INDEX và SIPAS, qua đó đo lường không chỉ tốc độ xử lý mà cả chất lượng quản trị và mức độ hài lòng của người dân.

Trong 8 tháng năm 2026, các khu công nghiệp trên địa bàn tỉnh thu hút hơn 2 tỷ USD vốn FDI, gấp 3,6 lần cùng kỳ năm 2025, đạt 138% kế hoạch giao ban đầu. Vốn đầu tư trong nước đạt hơn 13.235 tỷ đồng, tăng 16% so với cùng kỳ.