Quả sung có lợi gì cho người sau 50 tuổi?

Quả sung là quả của cây sung (Ficus racemosa L.), thuộc họ Dâu tằm (Moraceae). Theo tài liệu của Trung tâm Dữ liệu Thực vật Việt Nam, quả sung có vị chát, có tác dụng lợi tiêu hóa, lợi trung tiện... Nghiên cứu hiện đại cho thấy, quả sung có chứa glucose, saccarose, quinic acid, shikimic acid, oxalic acid, citric acid, malic acid, auxin, các nguyên tố vi lượng như canxi, phốt pho, kali... và một số vitamin như C, B1...

1. Lợi ích của quả sung với người sau 50 tuổi

1.1. Quả sung cung cấp chất xơ có lợi cho tiêu hóa người sau 50 tuổi

Quả sung chứa lượng chất xơ đáng kể, trong đó có cả chất xơ hòa tan và không hòa tan, góp phần hỗ trợ nhu động ruột và duy trì sức khỏe hệ tiêu hóa.

Khi tuổi tăng, chế độ ăn vẫn cần bảo đảm đủ rau, quả, ngũ cốc nguyên hạt và các nguồn chất xơ. Viện Lão hóa Quốc gia Hoa Kỳ (NIA) khuyến khích người lớn tuổi ăn đa dạng thực phẩm và sử dụng trái cây nguyên quả. Chất xơ từ thực phẩm thực vật có thể hỗ trợ hoạt động của hệ tiêu hóa. Tăng chất xơ trong khẩu phần có thể giúp phòng các vấn đề tiêu hóa như táo bón (lưu ý, nên tăng từ từ và uống đủ nước).

Đây là lý do quả sung có thể phù hợp với khẩu phần của người trên 50 tuổi, đặc biệt khi chế độ ăn còn thiếu rau quả. Tuy nhiên, cần lưu ý, táo bón ở người lớn tuổi có thể liên quan đến ít vận động, uống ít nước, bệnh lý hoặc tác dụng phụ của thuốc và cần tìm nguyên nhân nếu kéo dài.

Đối với người trên 50 tuổi, điểm đáng quan tâm hơn là sung có thể được sử dụng như một loại trái cây trong chế độ ăn đa dạng, thay vì coi đây là một vị thuốc cần dùng thường xuyên. Ảnh AI.

1.2 Bổ sung một số khoáng chất có lợi cho tim mạch

Quả sung cung cấp kali, magiê và một lượng nhỏ canxi. Kali là khoáng chất quan trọng trong cân bằng điện giải, hỗ trợ điều hòa huyết áp và hoạt động của cơ tim. Một chế độ ăn giàu kali từ thực phẩm tự nhiên có thể góp phần hỗ trợ sức khỏe tim mạch. Ngoài ra, các chất chống oxy hóa trong quả sung cũng có thể giúp giảm stress oxy hóa – yếu tố liên quan đến nhiều bệnh lý tim mạch.

1.3. Cung cấp nhiều hợp chất có hoạt tính sinh học có lợi

Một nghiên cứu thực nghiệm đã trực tiếp khảo sát cao chiết methanol từ quả và lá Ficus racemosa. Các tác giả phát hiện cao chiết quả có các hợp chất phenolic, flavonoid và tannin, đồng thời thể hiện hoạt tính chống oxy hóa trong nhiều phép thử trong phòng thí nghiệm. Acid gallic - một hợp chất polyphenol có hoạt tính chống oxy hóa, cũng được xác định trong cao chiết quả. 

Các nghiên cứu khác cũng ghi nhận nhiều hoạt tính sinh học tiềm năng của cây, bao gồm chống oxy hóa, chống viêm, kháng khuẩn và ảnh hưởng đến đường huyết.

2. Cách ăn quả sung ở người lớn tuổi

2.1 Nên ưu tiên quả sung tươi và cách chế biến ít đường

Nếu ăn sung với mục đích bổ sung trái cây và chất xơ, nên ưu tiên quả tươi, rửa sạch trước khi ăn; không nên biến quả sung thành món ăn chứa quá nhiều đường như mứt, sung ngâm đường hoặc các loại nước uống thêm đường, bởi khi đó giá trị của một khẩu phần trái cây lành mạnh có thể bị thay đổi đáng kể.

Với người đái tháo đường hoặc đang kiểm soát cân nặng, càng cần chú ý cách chế biến và tổng lượng carbohydrate của khẩu phần.

2.2 Người bệnh thận cần chú ý lượng sung trong khẩu phần

Quả sung có chứa kali. Đây là khoáng chất cần thiết cho hoạt động của cơ, thần kinh và tim. Ở người khỏe mạnh có chức năng thận bình thường, kali từ thực phẩm thường được thận đào thải và không gây vấn đề khi ăn uống ở mức thông thường.

Tuy nhiên, người mắc bệnh thận mạn hoặc sử dụng một số thuốc như thuốc ức chế men chuyển, thuốc chẹn thụ thể angiotensin hoặc thuốc lợi tiểu giữ kali có thể có nguy cơ tăng kali máu. Vì vậy, người trên 50 tuổi bị bệnh thận hoặc từng có tăng kali máu không nên tự ý tăng lượng thực phẩm giàu kali chỉ vì cho rằng đó là trái cây tự nhiên. Lượng sung phù hợp cần được cân nhắc cùng tổng khẩu phần và tình trạng chức năng thận.

Đối với người trên 50 tuổi, lợi ích thực tế của quả sung nên được nhìn nhận trong bối cảnh rộng hơn, đó là bổ sung một loại trái cây, góp phần đa dạng hóa khẩu phần và cung cấp chất xơ cùng một số chất dinh dưỡng.

3. Người trên 50 tuổi có nên ăn quả sung thường xuyên?

Với người trên 50 tuổi có sức khỏe bình thường, quả sung có thể được sử dụng trong chế độ ăn như một loại trái cây, nhưng không nhất thiết phải ăn hàng ngày. Điều quan trọng là xem quả sung như một phần của khẩu phần ăn cân đối, không phải một thực phẩm có tác dụng đặc biệt. Người trưởng thành nên đa dạng hóa nguồn trái cây để nhận được nhiều loại vitamin, khoáng chất và hợp chất thực vật khác nhau.

Nếu thích ăn sung, có thể lựa chọn quả tươi, chín vừa, rửa sạch trước khi ăn. Đối với người trên 50 tuổi đang mắc bệnh mạn tính, cách sử dụng cần phù hợp với chế độ ăn được khuyến nghị cho từng bệnh. Chẳng hạn, người đái tháo đường cần tính lượng carbohydrate từ quả sung vào tổng khẩu phần; người bệnh thận mạn hoặc có tăng kali máu cần lưu ý lượng kali trong chế độ ăn và không nên tự ý tăng lượng thực phẩm giàu kali.

Ngoài ra, nếu đang sử dụng thuốc có khả năng làm tăng kali máu, người bệnh nên trao đổi với bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng trước khi thường xuyên bổ sung các thực phẩm giàu kali vào khẩu phần.

Như vậy, người trên 50 tuổi có thể ăn quả sung nếu yêu thích và không có lý do sức khỏe cần hạn chế. Một chế độ ăn đa dạng, phù hợp nhu cầu năng lượng và tình trạng sức khỏe vẫn là nền tảng quan trọng hơn việc tập trung vào một loại quả.