Quân sự thế giới hôm nay (25-5): Trung Quốc nâng cấp 'quái vật biển Bột Hải'

* Trung Quốc nâng cấp “quái vật biển Bột Hải”

Theo Defence Blog, Trung Quốc vừa tiến hành một đợt nâng cấp vũ khí quan trọng cho phương tiện lướt mặt nước được giới phân tích phương Tây đặt tên là “quái vật biển Bột Hải”. Đây là loại máy bay ứng dụng hiệu ứng đệm khí bay sát mặt nước (ekranoplan) chạy bằng động cơ phản lực, có kích thước tương đương với thủy phi cơ AG600 của Bắc Kinh.

Hình ảnh cắt từ clip trên mạng xã hội Trung Quốc. Ảnh: Defence Blog

Trong cấu hình thử nghiệm ban đầu, nguyên mẫu này chủ yếu phục vụ các nhiệm vụ vận tải hạng nặng, cung cấp hậu cần chớp nhoáng và cứu hộ trên biển nhờ khả năng bay cực thấp dưới tầm phát hiện của radar đối phương. Tuy nhiên, biến thể nâng cấp vừa bị phát hiện đã được tích hợp thêm các cảm biến quân sự, hệ thống tác chiến điện tử tiên tiến, thùng nhiên liệu phụ và các giá treo vũ khí trên thân. Sự hiện diện của những chi tiết mới này cho thấy chúng có khả năng được đưa vào để thử nghiệm tính khí động học khi mang vũ khí ở giá treo bên ngoài hoặc gắn các hệ thống khí tài khác.

Lựa chọn thiết kế này rất quan trọng, bởi máy bay vận tải và hậu cần thuần túy thường không cần các điểm gắn vũ khí. Điều này cho thấy tham vọng của Quân Giải phóng nhân dân Trung Quốc là biến khí tài này thành một nền tảng tấn công tàng hình tầm thấp, có thể áp sát các biên đội tàu sân bay hoặc lực lượng phòng vệ ven biển của đối phương ở cự ly gần trước khi tung đòn quyết định. Việc nâng cấp công nghệ khí tài này cho thấy Bắc Kinh đang quyết tâm tối ưu hóa các kịch bản tác chiến phi đối xứng tại khu vực Tây Thái Bình Dương.

* Chi tiêu quân sự của Nhật Bản vượt mốc 9 nghìn tỷ yên

Chi tiêu quân sự của Nhật Bản trong năm 2025 đã vượt mốc 9 nghìn tỷ yên, mức cao kỷ lục thời hậu chiến trong bối cảnh ngân sách quốc phòng toàn cầu liên tục gia tăng. Theo kết quả khảo sát mới nhất từ Viện Nghiên cứu hòa bình quốc tế Stockholm (SIPRI), Tokyo tiếp tục giữ vị trí thứ mười trong bảng xếp hạng chi tiêu quân sự toàn cầu. Cụ thể, ngân sách quốc phòng của quốc gia này đã tăng 9,7%, đạt 9,3 nghìn tỷ yên (62,2 tỷ USD), tương đương mức tăng 13,2%, chiếm 1,4% GDP đất nước.

Chi tiêu quân sự của Nhật Bản so với các nước có chi tiêu quân sự lớn trên thế giới. Ảnh: Nippon

Lịch sử chi tiêu ngân sách của Nhật Bản cho thấy, chi tiêu quân sự của Nhật Bản năm 1988 chỉ ở mức 3,7 nghìn tỷ yên. Con số này vượt ngưỡng 4 nghìn tỷ yên vào năm 1990 và liên tục tăng trong suốt thập niên 1990. Giai đoạn từ những năm 2000 đến đầu những năm 2020, mức chi tiêu này duy trì ổn định quanh mốc 5 nghìn tỷ yên. Năm 2023, ngân sách quân sự Nhật Bản lần đầu tiên vượt ngưỡng 6 nghìn tỷ yên, trước khi tăng mạnh lên hơn 8 nghìn tỷ yên vào năm 2024 và chính thức vượt 9 nghìn tỷ yên vào năm 2025.

Trên cục diện toàn cầu, Mỹ tiếp tục dẫn đầu danh sách chi tiêu quân sự với 954 tỷ USD, theo sau là Trung Quốc (ước tính 336 tỷ USD) và Nga (ước tính 190 tỷ USD). Các quốc gia còn lại trong nhóm 10 nước chi tiêu nhiều nhất bao gồm Đức, Ấn Độ, Anh, Ukraine, Saudi Arabia, Pháp và Nhật Bản. Đáng chú ý, 3 cường quốc đứng đầu là Mỹ, Trung Quốc và Nga đã chiếm hơn một nửa tổng chi tiêu quân sự toàn cầu, trong khi tỷ lệ đóng góp của Nhật Bản là 2,2%. Tính trung bình, chi phí quân sự trên toàn thế giới hiện tương đương 2,5% GDP toàn cầu.

* Vì sao Bỉ chi 226 triệu euro mua 465 tên lửa Mistral?

Chi tiết hợp đồng mua sắm của Bỉ vừa được hé lộ giải thích lý do tại sao mức giá 0,55 triệu euro cho mỗi tên lửa phòng không vác vai (MANPADS) Mistral lại là một lựa chọn tối ưu đối với quốc gia đang thiếu hụt lưới phòng không mặt đất này.

Bộ trưởng Quốc phòng Bỉ Theo Franken cho biết, Bỉ sẽ chi 226 triệu euro để mua 465 tên lửa Mistral 3 từ tập đoàn đa quốc gia MBDA với một mức giá và điều kiện mua sắm được cho là tốt nhất hiện nay. Lợi thế này có được nhờ thỏa thuận mua sắm chung giữa Pháp, Síp, Estonia, Hungary và Bỉ với tổng quy mô hơn 1.500 tên lửa, giúp giảm đáng kể chi phí linh kiện và tối ưu hóa dây chuyền sản xuất dài hạn.

Hệ thống MANPAD Mistral. Ảnh: Defense Express

So với các sản phẩm cùng phân khúc, giá của Mistral 3 ở mức rất cạnh tranh. Cụ thể, Đức phải chi tới 780.000 euro cho một tên lửa FIM-92K Block I Stinger mua của Mỹ vào năm 2024. Quyết định lựa chọn Mistral còn xuất phát từ thực tế Bỉ từng đưa vào biên chế hệ thống MANPAD này trước khi loại biên và niêm cất vào năm 2017. Trước các mối đe dọa ngày càng tăng ở khu vực, Bỉ quyết định tái biên chế hệ thống này, tận dụng và nâng cấp các bệ phóng có sẵn, giúp Brussels tiết kiệm chi phí so với mua mới toàn bộ hệ thống (có giá là 2,91 triệu euro/hệ thống).

Dự kiến đơn vị đầu tiên của Quân đội Bỉ sẽ tiếp nhận tên lửa Mistral 3 ngay trong năm nay. Bỉ cũng đã mua hệ thống SAMP/T NG vào năm 2024 và đặt hàng hệ thống NASAMS vào năm 2025.