Quảng Ninh và thời điểm 'vàng' của du lịch tàu biển quốc tế

Khách tàu biển quốc tế cập cảng Hạ Long đầu năm 2026

Việc các thương hiệu tàu biển hạng sang lựa chọn Hạ Long trong hải trình đầu năm là tín hiệu phục hồi thị trường và cũng khẳng định vị thế đang được tái xác lập trên bản đồ cruise toàn cầu.

Lợi thế nền tảng: Di sản - hạ tầng - địa kinh tế

Lợi thế đầu tiên và căn bản nhất của Quảng Ninh là Vịnh Hạ Long - di sản thiên nhiên thế giới với thương hiệu đã được định vị sâu trong tâm trí thị trường châu Âu và Đông Bắc Á. Với khách tàu biển, yếu tố “iconic” - biểu tượng mang tính toàn cầu là điều kiện tiên quyết để một cảng dừng chân được lựa chọn trong hành trình dài ngày.

Hạ Long đáp ứng trọn vẹn tiêu chí đó: cảnh quan độc bản, câu chuyện địa chất, văn hóa phong phú và khả năng khai thác tour ngắn 4-8 giờ phù hợp với đặc thù khách cruise. Đây là ưu thế mà không nhiều điểm đến trong khu vực có thể sánh.

Không phải địa phương ven biển nào cũng sở hữu cảng tàu khách quốc tế chuyên biệt như Quảng Ninh. Việc đầu tư đồng bộ Cảng tàu khách quốc tế Hạ Long đã tạo ra một lợi thế cấu trúc. Cảng có khả năng tiếp nhận các tàu lớn, quy trình xuất nhập cảnh khép kín, không phải trung chuyển qua cảng hàng hóa.

Trong chuỗi quyết định của các hãng tàu, yếu tố an toàn, thuận tiện, tốc độ làm thủ tục và chất lượng dịch vụ bến cảng có giá trị gần như ngang bằng với tài nguyên điểm đến. Quảng Ninh hiểu điều đó từ sớm và đi trước nhiều địa phương trong khu vực.

Bên cạnh đó, Quảng Ninh nằm trên tuyến hải trình kết nối Đông Bắc Á - Đông Nam Á. Các tàu từ Hồng Kông (Trung Quốc), Thượng Hải (Trung Quốc), Nhật Bản hoặc Singapore đều có thể tích hợp Hạ Long như một điểm dừng logic về khoảng cách và thời gian.

Việc 6 chuyến tàu cao cấp cập cảng trung tuần tháng 2.2026, đúng dịp tết cổ truyền 2026, đưa hàng nghìn khách châu Âu và Hồng Kông (Trung Quốc) tới Hạ Long cho thấy Quảng Ninh đã tái kết nối hiệu quả với các thị trường có mức chi tiêu cao.

Nhiều tàu biển quốc tế lớn có kế hoạch cập cảng tàu ở Quảng Ninh dịp Tết nguyên đán 2026

Cơ hội gia tăng giá trị thay vì số lượng

Tàu Seabourn Encore, Le Jacques Cartier hay Adora Mediterranea đều là những tàu nhắm tới phân khúc trung - cao cấp. Điều này mang ý nghĩa chiến lược.

Khách cruise cao cấp có mức chi tiêu trên bờ cao hơn 30-50% so với khách đại trà. Họ tìm kiếm trải nghiệm tinh tế: ẩm thực bản địa được kể chuyện, tour riêng theo chủ đề, hoạt động văn hóa có chiều sâu, dịch vụ cá nhân hóa.

Quảng Ninh đã bắt đầu thiết kế các city tour Hạ Long, tham quan Bảo tàng - Thư viện tỉnh, trải nghiệm ẩm thực, văn hóa tâm linh. Tuy nhiên, để khai thác trọn vẹn dòng khách này, cần tiến thêm một bước: chuyển từ “tham quan nhanh” sang “trải nghiệm có bản sắc”.

Tuy nhiên, việc khai thác khách du lịch tàu biển của Quảng Ninh vẫn cần những giới hạn cần thẳng thắn nhìn nhận. Phần lớn tàu chỉ dừng 6-10 giờ, khiến mức chi tiêu phụ thuộc nhiều vào chất lượng tổ chức tour bờ.

Thiếu sản phẩm cao cấp chuyên biệt cho khách cruise khi các chương trình hiện nay vẫn mang tính phổ thông.

Liên kết vùng còn khiêm tốn, dù kết nối sang Vân Đồn, Tuần Châu đã được đặt vấn đề nhưng cần cơ chế phối hợp linh hoạt hơn về vận chuyển, hướng dẫn viên đa ngôn ngữ và quản lý dòng khách.

Nếu không giải quyết ba điểm nghẽn này, Quảng Ninh sẽ dừng ở vai trò “điểm ghé thăm đẹp”, thay vì trở thành “điểm neo chiến lược” trong mạng lưới cruise châu Á.

Quảng Ninh có nhiều tiềm năng để trở thành trung tâm di sản - nghỉ dưỡng - tàu biển có ảnh hưởng thực chất tại miền Bắc

Đưa Quảng Ninh thành trung tâm tàu biển của miền Bắc

Để thoát khỏi vai trò một “điểm dừng chân” đơn thuần và vươn lên thành trung tâm tàu biển của miền Bắc, Quảng Ninh cần một cấu trúc phát triển bài bản, lấy giá trị gia tăng làm trọng tâm thay vì chỉ gia tăng lượt tàu.

Trước hết là xây dựng hệ sinh thái sản phẩm chuyên biệt cho khách cruise. Đặc thù của phân khúc này là thời gian lưu trú ngắn nhưng mức chi tiêu cao và kỳ vọng trải nghiệm sâu.

Vì vậy, các tour 4-6 giờ phải được thiết kế như những “tác phẩm hoàn chỉnh”: ẩm thực cao cấp được kể bằng câu chuyện văn hóa vùng mỏ; chương trình nghệ thuật truyền thống tinh gọn, chọn lọc tiết tấu; workshop thủ công mang tính tương tác thực chất.

Song song, cần phát triển các tour chuyên đề như nhiếp ảnh di sản tại Vịnh Hạ Long, hành trình địa chất - sinh thái, hay trải nghiệm văn hóa Phật giáo gắn với không gian tâm linh đặc trưng.

Với nhóm khách VIP, sự kết nối trực tiếp tới các resort 5 sao tại Tuần Châu hoặc khu vực Vân Đồn sẽ mở ra phân khúc dịch vụ cá nhân hóa có biên lợi nhuận cao hơn nhiều so với tour đại trà.

Thứ hai, năng lực đón tiếp phải đạt chuẩn quốc tế. Cruise là ngành có tính kỉ luật vận hành cao; chỉ một điểm nghẽn nhỏ trong quy trình xuống tàu - tham quan - quay lại cũng có thể ảnh hưởng đến quyết định của hãng tàu cho mùa sau.

Vì vậy, đội ngũ hướng dẫn viên đa ngôn ngữ (Anh, Pháp, Đức, Nhật) cần được đào tạo bài bản về kĩ năng phục vụ phân khúc cao cấp; quy trình đón tiếp tại Cảng tàu khách quốc tế Hạ Long phải bảo đảm tốc độ, an ninh và tính chuyên nghiệp. Mục tiêu là tạo ra một trải nghiệm liền mạch, nơi du khách cảm nhận sự tinh tế ngay từ bước chân đầu tiên xuống bến cảng.

Thứ ba, tầm nhìn dài hạn cần hướng tới vai trò “home port” (cảng gốc). Hiện nay, Quảng Ninh chủ yếu là điểm dừng kĩ thuật trong hải trình Đông Bắc Á.

Tuy nhiên, với lợi thế sân bay Vân Đồn và hệ thống cao tốc kết nối Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh, địa phương hoàn toàn có thể nghiên cứu đón các chuyến tàu khởi hành hoặc kết thúc hành trình tại đây.

Khi trở thành cảng xuất phát, thời gian lưu trú của khách sẽ tăng thêm ít nhất 1-2 đêm; chi tiêu cho lưu trú, ẩm thực, mua sắm và dịch vụ hậu cần sẽ nhân lên đáng kể. Giá trị kinh tế khi đó không chỉ nằm ở vé tham quan trong ngày, mà ở toàn bộ chuỗi dịch vụ trước và sau hải trình.

Cùng với đó, việc định vị thương hiệu cruise riêng biệt là yêu cầu tất yếu. Thay vì chỉ quảng bá chung dưới thương hiệu Hạ Long, cần một thông điệp rõ ràng cho phân khúc tàu biển - nhấn mạnh yếu tố di sản, an toàn và đẳng cấp.

Định vị ấy phải đủ sắc nét để khi các hãng tàu xây dựng tuyến châu Á, Hạ Long được xem như một “heritage port” (cảng di sản) không thể thiếu.

Trong bức tranh mục tiêu năm 2026 với 22 triệu lượt khách, 5,2 triệu khách quốc tế và doanh thu tối thiểu 65.000 tỉ đồng, nếu 90 chuyến tàu biển mang theo 100.000-150.000 lượt khách được hiện thực hóa, cruise sẽ trở thành cấu phần quan trọng của dòng khách quốc tế chất lượng cao.

Nhưng thước đo thành công không nằm ở số lần cập bến. Điều cốt lõi là mức chi tiêu trên bờ và ấn tượng thương hiệu mà mỗi hải trình để lại trong tâm trí du khách.

Quảng Ninh đã có nền tảng tài nguyên, hạ tầng và vị thế địa kinh tế. Giai đoạn tới đòi hỏi tư duy chọn lọc: tập trung phân khúc cao cấp, đầu tư chiều sâu sản phẩm, nâng chuẩn dịch vụ và tạo khác biệt rõ ràng trong khu vực.

Khi những điều kiện này hội tụ, Hạ Long sẽ vượt qua vai trò một điểm dừng đẹp trên bản đồ cruise châu Á để trở thành trung tâm di sản - nghỉ dưỡng - tàu biển có ảnh hưởng thực chất tại miền Bắc và trong mạng lưới hải trình khu vực.

Dự kiến 6 chuyến tàu biển cao cấp với hàng ngàn du khách từ châu Âu và Hồng Kông (Trung Quốc) sẽ cập Cảng tàu khách quốc tế Hạ Long từ ngày 16 - 25.2 (tức 29 tháng Chạp đến mùng 9 Tết Bính Ngọ 2026).

Theo kế hoạch, 17.2 (mùng 1 Tết Bính Ngọ), các tàu Seabourn Encore và Piano Land cập cảng đưa khoảng 2.600 du khách từ châu Âu và Hồng Kông (Trung Quốc) đến Quảng Ninh. Tỉnh Quảng Ninh sẽ tặng hoa chúc mừng những vị khách quốc tế đầu tiên “xông đất” trong năm mới.

Tiếp đó, tàu Le Jacques Cartier đưa 300 khách châu Âu đến vào 19.2 (mùng 3 Tết); tàu Adora Mediterrane ghé Quảng Ninh ngày 20.2 (mùng 4 Tết) và 25.2 (mùng 9 Tết), mỗi chuyến đưa khoảng 2.000 khách châu Âu đến tham quan, trải nghiệm...

Năm 2026, Quảng Ninh sẽ đón khoảng 90 chuyến tàu biển mang theo 100.000-150.000 lượt khách du lịch quốc tế.

KHÁNH MẠNH; ảnh: TÙNG THANH