Quảng Trị: Xóm Dốc Miếu suốt 35 năm chờ sổ hồng, cơ quan chức năng tìm cách tháo gỡ

Đồng lòng với chủ trương của huyện Gio Linh (cũ), hàng chục hộ dân đã đến khu vực Dốc Miếu để khai hoang đất đai, xây dựng nhà cửa.

Vậy nhưng sau 35 năm họ vẫn chưa thể yên tâm sinh sống vì chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ hồng-PV).

35 năm chờ đợi

Bà Hồ Thị Vui (65 tuổi, xã Gio Linh, tỉnh Quảng Trị) có nhà nằm trên mặt đường Quốc lộ 1A khu vực xóm Dốc Miếu cho biết, bà cùng chồng về khu vực này sinh sống từ những năm 1990. Đến nay đã hơn 35 năm nhưng cuộc sống gia đình bà rất vất vả, nhà cửa thì xuống cấp.

Bà chia sẻ, trước đây, huyện Gio Linh (cũ) có chủ trương cho người dân về khu vực Dốc Miếu để phát cây, xây nhà, xây dựng cuộc sống. Vì thế, hàng chục hộ dân đã về đây khai phá, tìm nơi để an cư.

Nhà bà Vui chỉ cần mưa là thấm dột, tường nhà phủ đầy rêu xanh ẩm thấp trong suốt hàng chục năm qua. Ảnh: MINH TRƯỜNG.

Đến năm 1991, huyện có chủ trương để cấp sổ nhưng do nhiều vướng mắc nên đến nay vẫn không thể ra sổ cho người dân.

"Sau này tìm hiểu, mới biết đất chúng tôi đang ở lại nằm trên diện tích của Căn cứ Cồn Tiên-Dốc Miếu", bà Vui nói.

Từ đó đến nay, hàng chục hộ dân sinh sống ở đây không được sửa nhà cửa khi xuống cấp. Đặc biệt, khi cần vốn để làm ăn kinh doanh hay thực hiện xây sửa nhà cũng không thể vay vốn vì không có sổ hồng làm tài sản thế chấp.

Ba thế hệ nhà bà Vui chưa thể có nơi ở đàng hoàng hơn. Ảnh: MINH TRƯỜNG

“Giờ cả nhà sáu người, có các cháu nhỏ nữa nhưng vẫn phải sống trong căn nhà đang xuống cấp. Chỉ mong các cấp, các ngành sớm có phương án để giải cứu bà con”, bà Vui gửi gắm.

Bà Trần Thị Lệ Hằng (52 tuổi) có chồng mất sớm, phải một mình gồng gánh nuôi hai đứa con nhỏ. Cuộc sống của chị Hằng chỉ biết dựa vào đồng tiền ít ỏi khi bán những ly nước mía, ly chè cho khách qua đường.

Căn phòng chưa đầy 6m2 của chị Hằng nhường cho hai đứa con trai lớn có chỗ ngủ riêng. Ảnh: MINH TRƯỜNG.

Chị Hằng cũng chia sẻ, mình và chồng về đây xây dựng nhà từ năm 1995 rồi bắt đầu làm căn nhà nhỏ và sinh con, ổn định cuộc sống.

Vì cuộc sống khó khăn, cộng với một thân một mình khi chồng mất nên chị và hai con trai chỉ sống trong một căn nhà nhỏ khoảng 20m2. Trong đó, chỉ có khoảng 6m2 nhà được đổ bê tông để tránh mưa bão.

Chị Hằng dựng tạm chiếc giường nhỏ ngủ ngoài sân, sát mặt đường Quốc lộ 1A. Ảnh: MINH TRƯỜNG.

Tìm cách tháo gỡ

Đau đáu hàng chục năm qua, ông Nguyễn Hiển (67 tuổi, xóm trưởng) nguyên là Chủ tịch UBND xã Gio Phong (cũ) thời kỳ năm 1994 – 1999 cũng có nhà nằm trong diện vướng mắc này.

Ông cho biết, hiện nay có đến 43 hộ dân khu vực xóm Dốc Miếu đang chờ đợi được để cấp sổ hồng.

Ông Nguyễn Hiển mong chờ các cơ quan, ban ngành của tỉnh Quảng Trị và Trung ương sớm có quyết định tháo gỡ cho bà con xóm Dốc Miếu. Ảnh: MINH TRƯỜNG.

Theo ông Hiển, khu vực này trước đây rất hoang hóa, không có người nên năm 1990 huyện Gio Linh (cũ) đã đồng ý cho người dân về đây sinh sống.

Từ năm 1991-1998, UBND huyện Gio Linh (cũ) ban hành các quyết định giao đất làm nhà ở cho các hộ dân tại khu vực Dốc Miếu.

Tuy nhiên, khu vực Dốc Miếu trước đó đã được quy hoạch nằm trong Căn cứ Cồn Tiên-Dốc Miếu được Bộ Văn hóa công nhận là Di tích lịch sử quốc gia vào năm 1986.

Đến năm 2003, UBND huyện Gio Linh (cũ) thông báo khu vực Dốc Miếu này là khu đất quốc phòng và di tích lịch sử. Vì vậy nghiêm cấm các tổ chức, cá nhân xây dựng mới, cơi nới các công trình kiến trúc khi chưa có cấp thẩm quyền cho phép, tuyệt đối không được cấp mới, tạm dừng việc chuyển nhượng và hợp thức hóa sổ hồng thuộc khu vực đất quốc phòng và khu di tích lịch sử…

Tới năm 2023, UBND huyện Gio Linh đã có có tờ trình đề nghị UBND tỉnh, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch điều chỉnh ranh giới quy hoạch Khu di tích lịch sử Dốc Miếu ra khỏi diện tích đất ở của người dân để có cơ sở cấp sổ hồng.

Nhưng từ đó đến nay, chưa thể điều chỉnh quy hoạch dẫn đến cuộc sống của hàng chục hộ dân ở đây đang bị ảnh hưởng nghiêm trọng khi phải sống tạm bợ trong những căn nhà xuống cấp.

Ông Nguyễn Văn Hải, Phó Chủ tịch UBND xã Gio Linh cho biết, đối với nội dung đề nghị cấp GCNQSD đất cho các hộ gia đình, cá nhân tại Khu Di tích Dốc Miếu tại xã Gio Phong cũ (nay là xã Gio Linh), từ năm 2023 UBND huyện Gio Linh (cũ) đã có tờ trình gửi UBND tỉnh, Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch (VH-TT-DL) tỉnh, Trung tâm Quản lý di tích và Bảo tàng tỉnh.

Trong đó, đề nghị điều chỉnh diện tích đất ở của người dân ra khỏi Quy hoạch khu di tích để có cơ sở cấp GCN QSD đất cho người dân. Đến nay, UBND xã đã thống nhất với Bảo tàng tỉnh về việc rà soát điều chỉnh diện tích khoanh vùng khu vực bảo vệ di tích theo hướng bóc tách diện tích đất ở của người dân ra khỏi quy hoạch.

Cụ thể, cơ quan chức năng sẽ đề xuất điều chỉnh ranh giới quy hoạch Khu di tích lịch sử căn cứ Dốc Miếu và Hàng rào điện tử McNamara cách mép phía đông của đường Quốc lộ 1A 45 m; trong đó có 15 m đất hành lang an toàn giao thông và 30 m quy hoạch đất ở.

Nhằm không ảnh hưởng nhà ở và các công trình khác của người dân và có cơ sở cho Sở VH-TT-DL tỉnh tham mưu UBND tỉnh trình Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch điều chỉnh diện tích nêu trên.

Sau khi diện tích đất ở của người dân được điều chỉnh, bóc tách ra khỏi quy hoạch thì UBND xã mới có cơ sở hướng dẫn người dân thực hiện thủ tục cấp GCNQSD đất theo đúng quy định.

Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch tham mưu cho UBND tỉnh Quảng Trị để đề xuất lên Trung ương phương án tháo gỡ cho 43 hộ dân ở xóm Dốc Miếu. Ảnh: MINH TRƯỜNG.

Được lãnh đạo Sở VH-TT-DL giao trách nhiệm tham mưu, giải quyết vấn đề này, bà Lê Thị Hoài Hương, Giám đốc Bảo tàng tỉnh Quảng Trị cho biết đã có hướng để tháo gỡ cho 43 hộ dân xóm Dốc Miếu.

Bà Hương cho hay, trước vấn đề nêu trên, các cấp, ngành và xã Gio Linh đã tiến hành họp bàn, tính toán phương án để hỗ trợ 43 hộ dân.

Phương án cụ thể được đưa ra là đề xuất đưa diện tích của 43 hộ dân, từ mặt đường Quốc lộ 1A vào sâu 45 m ra khỏi quy hoạch di tích của Căn cứ Cồn Tiên-Dốc Miếu hàng rào điện tử Mc.Namara.