Quên chốt bảo hiểm xã hội bằng tờ rời khi nghỉ việc: Cần làm gì để bảo đảm quyền lợi an sinh?

Cán bộ Bảo hiểm xã hội thành phố Hà Nội giải quyết thủ tục hành chính cho người dân. Ảnh: Dung Nhi

Những hệ lụy phức tạp

Trường hợp chị Đinh Thu Hạnh (phường Tương Mai, Hà Nội) là ví dụ điển hình. Năm 2022, chị làm việc tại một cơ quan nhà nước trên địa bàn phường Cầu Giấy, được đơn vị đóng bảo hiểm xã hội trong 12 tháng. Sau khi nghỉ việc, cơ quan này chưa chốt sổ bảo hiểm xã hội cho chị, đồng nghĩa với việc chị chưa được cấp tờ rời xác nhận quá trình đóng bảo hiểm xã hội. Không thường xuyên kiểm tra quá trình tham gia bảo hiểm xã hội của bản thân, nên chị Hạnh cũng không rà soát lại thông tin này khi chuyển công tác sang một cơ quan khác. Đến tháng 2-2026, khi chuyển sang đơn vị mới, làm thủ tục chốt sổ bảo hiểm xã hội, chị Hạnh kiểm tra trên ứng dụng VssID mới phát hiện thời gian tham gia bảo hiểm xã hội của mình bị gián đoạn đúng 12 tháng tại cơ quan cũ.

“Tôi rất bất ngờ vì trước đó cơ quan vẫn trừ tiền đóng bảo hiểm xã hội hằng tháng. Khi phát hiện thiếu quá trình đóng bảo hiểm xã hội, tôi quay lại cơ quan cũ để hỏi thì được trả lời, đơn vị đã đóng bảo hiểm xã hội nhưng chưa lấy tờ rời tại thời điểm tôi nghỉ việc. Đến nay, chính họ cũng loay hoay chưa biết xử lý ra sao”, chị Hạnh cho biết. Điều khiến chị Hạnh băn khoăn là các câu hỏi về trách nhiệm thuộc về ai, quy trình giải quyết như thế nào đều chưa được trả lời rõ ràng từ phía cơ quan cũ. Sau nhiều lần đi lại, chị gần như bất lực và xác định có thể mất 12 tháng đóng bảo hiểm xã hội của mình.

Không riêng chị Hạnh, chị Lê Thu Hương cũng gặp rắc rối tương tự. Trước đây, chị Hương làm việc tại Công ty TNHH CN và DV Hoàng Giang (Công ty Hoàng Giang) trong thời gian 2 tháng và được công ty đóng bảo hiểm xã hội đầy đủ. Tuy nhiên, sau khi nghỉ việc tại công ty này, chị Hương không lấy tờ rời bảo hiểm xã hội. Đến cuối năm 2025, sau khi nghỉ việc tại một công ty khác có chi nhánh tại Hà Nội nhưng trụ sở chính đặt tại thành phố Hải Phòng, chị không thể chốt được quá trình đóng bảo hiểm xã hội do thiếu tờ rời của 2 tháng làm việc tại Công ty Hoàng Giang. Cơ quan bảo hiểm xã hội tại Hải Phòng yêu cầu chị phải hoàn tất thủ tục chốt bảo hiểm xã hội ở đơn vị cũ thì mới có thể tiếp tục chốt sổ tại đơn vị sau.

Do nhân sự công ty cũ đã thay đổi nhiều nên chị gặp nhiều vướng mắc trong quá trình liên hệ. Trong khi đó, vì phía công ty tại Hải Phòng không chủ động phối hợp thực hiện thủ tục chốt sổ bảo hiểm xã hội, nên chị Hương phải tự mình đến cơ quan bảo hiểm xã hội khu vực Hai Bà Trưng để xin cấp lại tờ rời.

Thực tế cho thấy, việc chưa chốt sổ bảo hiểm xã hội hoặc quên lấy tờ rời khi nghỉ việc đang gây nhiều hệ lụy cho người lao động. Nhiều người phải tự mày mò thủ tục, đi lại nhiều nơi để hoàn thiện hồ sơ. Trong bối cảnh dịch chuyển việc làm gia tăng, việc theo dõi quá trình tham gia bảo hiểm xã hội và kiểm tra tình trạng chốt sổ bảo hiểm xã hội sau khi nghỉ việc là rất quan trọng, nếu chủ quan sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi về sau.

Cần chủ động để bảo vệ quyền lợi

Cùng với thực trạng nhiều người lao động phản ánh việc gặp khó khăn vì chưa được chốt sổ bảo hiểm xã hội khi nghỉ việc, Bảo hiểm xã hội thành phố Hà Nội cũng đã tiếp nhận nhiều phản ánh tương tự trong thời gian qua. Trao đổi với phóng viên Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội, Trưởng phòng Truyền thông và Phát triển đối tượng (Bảo hiểm xã hội thành phố Hà Nội) Dương Thị Minh Châu cho biết, từ thực tế tiếp nhận hồ sơ, Bảo hiểm xã hội thành phố Hà Nội ghi nhận nhiều người lao động chỉ phát hiện quá trình đóng bảo hiểm xã hội bị gián đoạn khi chuyển sang đơn vị mới hoặc làm thủ tục hưởng các chế độ liên quan. Khi đó, việc truy tìm hồ sơ, xác minh quá trình đóng bảo hiểm xã hội mất nhiều thời gian hơn.

Theo bà Dương Thị Minh Châu, có nhiều nguyên nhân dẫn đến việc người lao động chưa được xác nhận quá trình tham gia bảo hiểm xã hội bằng tờ rời sau khi nghỉ việc. Về nguyên tắc, mọi trường hợp chưa được chốt tờ rời đều sẽ được cơ quan bảo hiểm xã hội hỗ trợ giải quyết nhằm bảo đảm quyền lợi cho người lao động. Tuy nhiên, quá trình xử lý có thể kéo dài nếu doanh nghiệp chậm phối hợp hoặc còn nợ tiền đóng bảo hiểm xã hội.

Bà Dương Thị Minh Châu cho biết thêm, trong trường hợp nghỉ việc, người lao động cần chủ động yêu cầu doanh nghiệp thực hiện báo giảm lao động và hoàn tất thủ tục chốt sổ bảo hiểm xã hội, đồng thời kiểm tra kỹ quá trình đóng bảo hiểm xã hội của bản thân để tránh phát sinh tranh chấp sau này. Nếu phát hiện chưa được chốt tờ rời hoặc có dấu hiệu gián đoạn quá trình đóng bảo hiểm xã hội, người lao động cần liên hệ trực tiếp với doanh nghiệp nơi từng làm việc hoặc cơ quan bảo hiểm xã hội để được hỗ trợ kịp thời.

Việc quên chốt tờ rời bảo hiểm xã hội tưởng chừng chỉ là một thủ tục hành chính nhỏ, song trên thực tế lại có thể kéo theo nhiều hệ lụy lớn, ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi an sinh lâu dài của người lao động. Do đó, người lao động cần hiểu đúng quy định, theo dõi quá trình đóng bảo hiểm xã hội trên ứng dụng VssID, lưu giữ giấy tờ liên quan và kiểm tra tình trạng chốt sổ ngay khi nghỉ việc để bảo đảm giá đỡ an sinh cho chính mình.