Quốc gia nào đang 'đi trước' thế giới gần 60 năm?
Giữa lúc nhiều quốc gia đang bước vào năm 2026, Nepal lại sống trong năm 2082. Sự khác biệt này không phải nhầm lẫn, mà là dấu ấn văn hóa đặc biệt của một quốc gia có hai hệ lịch cùng tồn tại song song.
Khi thế giới bước sang năm 2026, Nepal đã ở năm 2082
Nếu lần đầu đặt chân tới thủ đô Kathmandu, du khách sẽ ngỡ ngàng khi bắt gặp con số 2082 xuất hiện trên lịch treo tường, báo chí hay các giấy tờ hành chính. Cảm giác như đang “đi lạc vào tương lai” nhanh chóng được thay thế bằng sự tò mò. Nhưng với người Nepal, đây là điều hoàn toàn quen thuộc trong đời sống hằng ngày.
Thực tế, Nepal không hề đi trước thế giới theo nghĩa khoa học, mà đang sử dụng song song hai hệ thống thời gian. Bên cạnh Công lịch dùng trong giao tiếp quốc tế, quốc gia này vẫn duy trì lịch truyền thống Bikram Sambat như một phần bản sắc văn hóa lâu đời.
Hệ lịch Bikram Sambat, thường viết tắt là BS, hiện là lịch chính thức của Nepal. So với Công lịch, hệ lịch này “nhanh” hơn khoảng 56 năm 8 tháng, và đôi khi có thể chênh lệch tới 57 năm tùy từng thời điểm. Chính vì vậy, khi thế giới bước sang năm 2026, Nepal đã ở năm 2082.
Sự khác biệt còn nằm ở cách xác định năm mới. Theo Bikram Sambat, năm mới bắt đầu từ ngày 1 của tháng Baisakh, thường rơi vào khoảng giữa tháng 4 theo Công lịch. Cụ thể, năm 2082 bắt đầu từ ngày 14.4.2025 và kéo dài đến giữa tháng 4.2026, trước khi chuyển sang năm 2083.
Không chỉ lệch về mốc thời gian, cấu trúc lịch của Nepal cũng mang nhiều điểm riêng biệt. Số ngày trong các tháng không cố định 30 hay 31 ngày, mà có thể thay đổi theo từng năm. Những thông tin chi tiết về ngày tháng, lễ hội hay thời điểm cát tường đều được cơ quan chuyên trách công bố chính thức.
Hiện nay, các tài liệu lịch Bikram Sambat được công khai bởi Nepal Panchanga Nirnayak Vikas Samiti - cơ quan trực thuộc Bộ Văn hóa, Du lịch và Hàng không Dân dụng Nepal. Điều này cho thấy hệ lịch truyền thống không chỉ mang ý nghĩa biểu tượng mà còn được áp dụng rộng rãi trong quản lý nhà nước và đời sống xã hội.
Năm mới của Nepal cũng mang sắc thái khác biệt. Không diễn ra giữa mùa đông như nhiều quốc gia, năm mới tại đây đến vào lúc mùa xuân bắt đầu, khi thời tiết ấm dần và thiên nhiên hồi sinh. Ngày 1 Baisakh là dịp để người dân dọn dẹp nhà cửa, sum họp gia đình, gửi lời chúc tốt lành và đặt ra những dự định cho năm mới.
Ở các khu vực như thung lũng Kathmandu hay đô thị cổ Bhaktapur, không khí năm mới còn rộn ràng với những lễ hội truyền thống. Nổi bật trong số đó là Bisket Jatra, lễ hội diễn ra đúng dịp chuyển giao năm mới, thu hút đông đảo người dân và du khách tham gia.
Dù duy trì lịch truyền thống trong đời sống nội địa, Nepal vẫn linh hoạt sử dụng Công lịch trong ngoại giao, du lịch và giao thương quốc tế. Vì vậy, việc một cuộc hẹn được ghi theo Công lịch trong khi giấy tờ hành chính lại dùng Bikram Sambat là điều hết sức bình thường.
Chính sự song hành giữa hai hệ thống thời gian đã tạo nên nét đặc trưng hiếm có của Nepal - nơi mà nhịp chảy của thời gian không chỉ được đo bằng con số, mà còn phản ánh chiều sâu văn hóa và lịch sử của một quốc gia.
Tin nóng
Bà Claudia Kaiser - Phó chủ tịch Hội sách Frankfurt, Đức - tới thăm Việt Nam, làm việc với đại diện các lãnh đạo Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội, Hội Xuất bản Việt Nam trong ngày 17/3.
Nhà thờ in đậm dấu ấn thời gian này không chỉ là nơi sinh hoạt tôn giáo quan trọng của cộng đồng Công giáo tại địa phương, mà đây còn là một điểm tham quan thú vị dành cho những du khách yêu thích kiến trúc, văn hóa, hay những giá trị hoài cổ.
Nhiều du khách nước ngoài thích thú trải nghiệm du lịch đồng quê như cho đàn vịt ăn, cưỡi trâu, câu cá tại Phong Nha - Kẻ Bàng, huyện Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình trước đây, nay là tỉnh Quảng Trị.
Từ 19 đề cử xuất sắc ở 9 lĩnh vực, Hội đồng xét tặng Giải thưởng Gương mặt trẻ Việt Nam tiêu biểu đã tiến hành bỏ phiếu kín chọn 10 Gương mặt trẻ Việt Nam tiêu biểu và 9 Gương mặt trẻ triển vọng năm 2025. Lễ tuyên dương, trao giải thưởng sẽ diễn ra vào tối 25/3, tại Đài Truyền hình Việt Nam (Hà Nội).
Khi thời tiết chuyển dần sang nóng, nhiều người dễ gặp tình trạng nóng trong, khô miệng, nổi mụn, táo bón hoặc mệt mỏi. Bổ sung các món canh thanh mát, dễ tiêu giúp thanh nhiệt, giải độc và cân bằng cơ thể hiệu quả.
Không chỉ nổi tiếng với các loại hải sản như mực, ghẹ, ốc..., ở Phú Quốc (An Giang) còn có một sản vật trời ban mang hương vị đặc trưng, trở thành nguyên liệu cho nhiều món ăn dân dã mà ngon lành - đó là nấm tràm.
Tin mới
Một buổi sáng đầu xuân, trên sân huấn luyện của Tiểu đoàn 1, Trung đoàn 832, Bộ CHQS tỉnh Thái Nguyên, tiếng hô khẩu lệnh vang lên dứt khoát. Những bước chân còn đôi chút bỡ ngỡ của các chiến sĩ mới dần hòa vào nhịp luyện tập đều đặn của đơn vị.
Giữa không gian tĩnh lặng của chùa Khánh An, tỉnh Udon Thani (Thái Lan), cộng đồng người Việt nơi đây vừa tổ chức Đại lễ cầu siêu tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ và đồng bào tử nạn qua nhiều thời kỳ. Không chỉ là một nghi lễ tâm linh, sự kiện còn là điểm hội tụ của ký ức, lòng tri ân và sợi dây gắn kết bền chặt giữa những người con xa xứ với quê hương.
Tháng 3 là thời điểm giao mùa khi tiết trời bắt đầu ấm dần, cây cối đâm chồi nảy lộc sau mùa đông. Đây cũng là lúc nhiều loại rau củ bước vào giai đoạn tươi ngon nhất trong năm. Với những người nội trợ lâu năm, việc chọn thực phẩm đúng mùa không chỉ giúp bữa cơm đậm đà hơn mà còn tiết kiệm chi phí đáng kể.
Từ con vật 'xấu xí' ít người chú ý, vài năm gần đây bất ngờ trở thành món đặc sản khiến nhiều thực khách tò mò. Cứ vào mùa, dân nhậu lại săn lùng ráo riết, nhiều quán phải đặt trước mới có hàng phục vụ.
Dàn 'sao' nổi tiếng như: Tùng Dương, Hòa Minzy, Đức Phúc; các giọng ca trẻ ấn tượng: Đông Hùng, Quách Mai Thy, Minh Ngọc, Tuấn Cry… sẽ góp mặt trong chương trình nghệ thuật đặc biệt 'Tinh hoa di sản - Ngàn năm tỏa rạng' diễn ra tối 27/3 tại Quảng trường 3/2 (phường Bắc Giang, tỉnh Bắc Ninh).
Ngày 17/3, triển lãm mỹ thuật quốc tế 'Gặp gỡ Việt - Pháp 2026' chính thức khai mạc tại Bảo tàng Mỹ thuật TP. Hồ Chí Minh, quy tụ 51 nghệ sĩ hai nước.
Mang theo cách tiếp cận mới về văn hóa và âm nhạc, chương trình 'Thanh âm từ đất Việt' sẽ chính thức lên sóng VTV1 vào lúc 22 giờ 30 phút thứ Tư hằng tuần kể từ ngày 18/3/2026, mở ra hành trình khám phá Việt Nam qua những thanh âm đời sống.
Ngày hội Tóc Xanh Vạt Áo lần VI trở lại, mang đến không gian văn hóa sống động, nơi giới trẻ lan tỏa tình yêu Việt phục và di sản dân tộc.