Quy định mới: Bắt vợ/chồng tránh thai, triệt sản theo định kiến giới bị phạt tới 12 triệu đồng

Xúc phạm người ứng cử ĐBQH, đại biểu HĐND bị phạt tới 4 triệu đồng

Một trong những nội dung đáng chú ý là việc nâng mức phạt tối đa từ 3 triệu đồng lên 4 triệu đồng đối với các hành vi xúc phạm danh dự, nhân phẩm của người tự ứng cử hoặc được giới thiệu ứng cử ĐBQH, đại biểu HĐND, hoặc ứng cử vào các cơ quan lãnh đạo của tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội.

Các hành vi tuyên truyền sai sự thật nhằm cản trở việc ứng cử hoặc bổ nhiệm vào vị trí quản lý, lãnh đạo vì định kiến giới cũng bị áp dụng mức phạt tương tự. Bên cạnh đó, những hành vi xúc phạm, đe dọa, uy hiếp tinh thần đối với người thành lập doanh nghiệp hoặc tham gia hoạt động sản xuất, kinh doanh vì định kiến giới cũng thuộc nhóm bị xử phạt tăng nặng.

Hình minh họa.

Đáng chú ý, nghị định cũng quy định xử phạt đối với hành vi xúi giục người khác trì hoãn hoặc không cung cấp đầy đủ, đúng hạn các thông tin, tài liệu cần thiết cho hoạt động thành lập và kinh doanh của doanh nghiệp vì lý do giới tính.

Đối với các hành vi nghiêm trọng hơn như dùng vũ lực cản trở hoạt động kinh doanh, sửa chữa hoặc làm sai lệch hồ sơ nhằm gây khó khăn cho người thành lập doanh nghiệp vì định kiến giới, mức phạt được nâng từ khung 3–5 triệu đồng lên 4–5 triệu đồng.

Nghị định 76/2026/NĐ-CP cũng điều chỉnh tăng mức xử phạt đối với các hành vi vi phạm trong lĩnh vực văn hóa, thể dục, thể thao – những lĩnh vực vốn tiềm ẩn nhiều biểu hiện định kiến giới. Cụ thể, hành vi xúc phạm danh dự, nhân phẩm hoặc đe dọa, uy hiếp tinh thần nhằm cản trở người khác tham gia sáng tác, phê bình văn học, nghệ thuật, biểu diễn hoặc các hoạt động văn hóa, thể thao vì lý do giới tính sẽ bị phạt từ 3 đến 4 triệu đồng, thay vì mức 2–3 triệu đồng trước đây.

Trong khi đó, các hành vi nghiêm trọng hơn như dùng vũ lực để cản trở, hoặc không cho người khác tham gia các hoạt động văn hóa, thể thao vì định kiến giới sẽ bị xử phạt từ 4 đến 7 triệu đồng, tăng so với mức cũ là 3–5 triệu đồng.

Đối xử bất bình đẳng giữa các thành viên trong gia đình vì giới bị phạt đến 10 triệu đồng

Đáng chú ý, nghị định mới tăng mạnh mức xử phạt đối với các hành vi vi phạm bình đẳng giới trong gia đình – lĩnh vực có ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống xã hội. Theo đó, các hành vi như cản trở hoặc không cho thành viên trong gia đình tham gia các hoạt động tạo thu nhập, hoặc đối xử bất bình đẳng giữa các thành viên vì lý do giới tính sẽ bị phạt từ 5 đến 10 triệu đồng, tăng gấp đôi so với quy định trước đây.

Các hành vi mang tính chất áp đặt hoặc đe dọa, như uy hiếp tinh thần để cản trở thành viên trong gia đình tham gia định đoạt tài sản chung, hoặc ép buộc thực hiện lao động gia đình, sử dụng biện pháp tránh thai, triệt sản theo định kiến giới, sẽ bị xử phạt từ 10 đến 12 triệu đồng.

Đặc biệt, hành vi dùng vũ lực để cản trở quyền định đoạt tài sản chung của thành viên gia đình vì lý do giới tính sẽ bị phạt từ 12 đến 15 triệu đồng, mức cao nhất trong các khung xử phạt được điều chỉnh lần này.

Việc ban hành Nghị định 76/2026/NĐ-CP với hàng loạt mức phạt được điều chỉnh tăng cho thấy quyết tâm của Chính phủ trong việc hoàn thiện khung pháp lý về bình đẳng giới, đồng thời nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật.

Lê Bảo