Quy định mới về vận hành 13 hồ, đập trên lưu vực sông Trà Khúc

Ưu tiên an toàn công trình, giảm lũ cho hạ du

Theo Quyết định, 13 hồ, đập trên lưu vực sông Trà Khúc phải thực hiện Quy trình vận hành liên hồ chứa, gồm: Đakđrinh, Nước Trong, Sơn Trà 1, Sơn Trà 1C, Đăk Re, Ba Vì, Thượng Sơn Tây, Sơn Tây, Đăk Đrinh 2, Trà Khúc 1, Trà Khúc 2, đập Thạch Nham và Đập dâng hạ lưu sông Trà Khúc.

Thời gian vận hành mùa lũ hằng năm từ ngày 1/9 đến ngày 31/12; mùa cạn từ ngày 1/1 đến ngày 31/8.

Trong mùa lũ, các hồ, đập phải vận hành theo thứ tự ưu tiên: bảo đảm an toàn công trình điện Đakđrinh, hồ chứa Nước Trong, các công trình thủy điện Sơn Trà 1, Sơn Trà 1C, Đăk Re, Thượng Sơn Tây, Sơn Tây, Đăk Đrinh 2, Trà Khúc 1, Trà Khúc 2, công trình thủy điện Ba Vì; góp phần giảm lũ cho hạ du; bảo đảm hiệu quả cấp nước, phát điện và duy trì dòng chảy tối thiểu trên sông, góp phần bảo đảm an ninh nguồn nước, năng lượng.

Trong mùa cạn, phải đảm bảo an toàn công trình; Đảm bảo nhu cầu sử dụng nước hạ du; Đảm bảo hiệu quả cấp nước, phát điện và duy trì dòng trên sông, góp phần đảm bảo an ninh nguồn nước, năng lượng.

Đáng chú ý, Quy trình quy định việc vận hành giảm lũ cho hạ du phải bảo đảm an toàn công trình hồ chứa, không gây đột biến dòng chảy, bất thường đe dọa trực tiếp đến tính mạng và tài sản của người dân khu vực ven sông ở hạ du các hồ chứa. Trường hợp gây thiệt hại thì phải bồi thường theo quy định của pháp luật.

Việc vận hành bảo đảm an toàn công trình thực hiện theo quy trình của từng hồ đã được ban hành, trừ các tình huống bất thường, khẩn cấp quy định tại Quy trình liên hồ chứa hoặc trường hợp khác do Thủ tướng Chính phủ, Trưởng Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia quyết định.

Trong thời gian vận hành mùa lũ, khi chưa tham gia vận hành giảm lũ cho hạ du, mực nước các hồ chứa Đakđrinh và Nước Trong không được vượt mực nước cao nhất trong điều kiện bình thường quy định.

Trong quá trình vận hành, phải thường xuyên theo dõi, cập nhật tình hình thời tiết, mưa lũ, mực nước tại các trạm thủy văn, mực nước và lưu lượng đến hồ, các bản tin dự báo, cảnh báo; đồng thời phối hợp chia sẻ thông tin để điều tiết phù hợp, bảo đảm an toàn công trình và xử lý các tình huống bất thường, khẩn cấp. Sau khi kết thúc vận hành giảm lũ, vận hành trong tình huống bất thường, khẩn cấp hoặc vận hành bảo đảm an toàn công trình, phải đưa dần mực nước hồ về mức quy định.

Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ngãi quyết định vận hành trong tình huống khẩn cấp

Trong tình huống bất thường khẩn cấp trong mùa lũ, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ngãi xem xét, quyết định vận hành các hồ, đập khác với quy định của Quy trình khi xảy ra một trong các tình huống: Cục Khí tượng Thủy văn dự báo, cảnh báo ở hạ du xuất hiện hoặc có nguy cơ xuất hiện lũ, ngập lụt với cấp độ rủi ro thiên tai từ cấp độ 3 trở lên; một trong hai hồ Đakđrinh, Nước Trong đã sử dụng hết dung tích cắt, giảm lũ cho hạ du nhưng dự báo, cảnh báo tiếp tục xuất hiện lũ lớn ở thượng lưu hồ.

Thẩm quyền này cũng áp dụng khi mực nước tại Trạm thủy văn Sơn Giang (Trạm thủy văn Trà Khúc) vượt mực nước quy định, các hồ Đakđrinh, Nước Trong đã đạt đến mực nước dâng bình thường, đồng thời dự báo lũ trên sông Trà Khúc còn tiếp tục tăng; hoặc khi xuất hiện sự cố, nguy cơ đe dọa an toàn công trình, kết cấu hạ tầng quan trọng, thiết yếu ở hạ du; xảy ra tình huống khẩn cấp về thiên tai hay các tình huống khác có nguy cơ ảnh hưởng đến an toàn đập, hồ chứa nước hoặc đe dọa an toàn dân cư hạ du.

Trong quá trình xử lý các tình huống trên, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ngãi xem xét, quyết định việc hạ mực nước các hồ Đakđrinh và Nước Trong xuống thấp hơn giá trị mực nước quy định.

Trường hợp xuất hiện tình huống có nguy cơ đe dọa nghiêm trọng đến an toàn tính mạng, tài sản, kết cấu hạ tầng quan trọng, thiết yếu ở hạ du, trên cơ sở phương án đề xuất về mức độ, khả năng bảo đảm an toàn công trình của chủ hồ, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ngãi báo cáo Bộ Công Thương đối với hồ thủy điện, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đối với hồ thủy lợi trước khi xem xét, quyết định sử dụng một phần dung tích trên mực nước dâng bình thường của hồ, các hồ để hỗ trợ giảm lũ cho hạ du, nhưng phải bảo đảm an toàn đập. Hai Bộ chỉ đạo các cơ quan, đơn vị chuyên môn liên quan phối hợp chặt chẽ với UBND tỉnh Quảng Ngãi trong quá trình ra quyết định.

Trong các tình huống bất thường, khẩn cấp trong mùa cạn, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ngãi, theo thẩm quyền tại điểm a khoản 3 Điều 7 của Quy trình, xem xét, quyết định vận hành các hồ khi Cục Khí tượng Thủy văn dự báo, cảnh báo ở hạ du xuất hiện hoặc có nguy cơ xuất hiện lũ, ngập lụt với cấp độ rủi ro thiên tai từ cấp độ 2 trở lên; có khả năng xuất hiện lũ trên một hoặc nhiều lưu vực hồ chứa; xuất hiện sự cố hoặc nguy cơ đe dọa an toàn công trình, kết cấu hạ tầng quan trọng, thiết yếu ở hạ du, hoặc các tình huống khác có nguy cơ ảnh hưởng đến an toàn đập, hồ chứa nước, dân cư hạ du. Việc xem xét, quyết định phương án vận hành phải bảo đảm an toàn công trình.

Khi xảy ra hạn hán, thiếu nước; khi kịch bản nguồn nước được công bố xác định nguồn nước trên lưu vực sông Trà Khúc ở trạng thái thiếu nước hoặc thiếu nước nghiêm trọng; hoặc có yêu cầu vận hành hồ nhằm bảo đảm an ninh nguồn nước cấp cho sinh hoạt, góp phần bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp với các cơ quan, đơn vị liên quan xem xét, quyết định chế độ vận hành phù hợp.

Trong quá trình vận hành mùa cạn, nếu xảy ra các tình huống bất thường, khẩn cấp trong mùa lũ thì thực hiện theo quy định về vận hành trong các tình huống bất thường, khẩn cấp mùa lũ.