Quy định về tội không tố giác tội phạm liên quan đến tiền giả
Chị Nguyễn Thu Hà (Lào Cai) hỏi: Pháp luật hiện hành quy định như thế nào về tội không tố giác tội phạm đối với hành vi làm, tàng trữ, vận chuyển, lưu hành tiền giả?
Trả lời:
Theo Điều 390 Bộ luật Hình sự năm 2015, được sửa đổi, bổ sung năm 2017, người biết rõ tội phạm làm, tàng trữ, vận chuyển, lưu hành tiền giả đang được chuẩn bị, đang thực hiện hoặc đã được thực hiện mà không tố giác thì có thể bị xử lý hình sự về tội không tố giác tội phạm. Đây là quy định thể hiện trách nhiệm của công dân đối với xã hội và đối với công tác đấu tranh, phòng chống tội phạm.
Tiền giả là vấn đề tác động trực tiếp đến an ninh tiền tệ quốc gia, trật tự an toàn trong hoạt động kinh tế, thương mại, dịch vụ, giao dịch dân sự. Khi một người biết rõ có hành vi phạm tội liên quan đến tiền giả mà cố tình im lặng, không thông báo cho cơ quan có thẩm quyền, thì hành vi này có thể tạo điều kiện để tội phạm tiếp tục xảy ra, lan rộng, gây thiệt hại cho nhiều người khác. Chính vì vậy, pháp luật quy định chế tài nhằm ràng buộc trách nhiệm tố giác đối với người biết rõ thông tin về tội phạm.
Cụ thể, người nào biết rõ hành vi làm, tàng trữ, vận chuyển, lưu hành tiền giả mà không tố giác thì có thể bị phạt cảnh cáo, phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm. Việc áp dụng hình thức xử phạt nào sẽ phụ thuộc vào tính chất, mức độ vi phạm, bối cảnh cụ thể cũng như hậu quả xã hội của hành vi không tố giác.
Tuy nhiên, pháp luật cũng có quy định mang tính nhân văn. Trường hợp người không tố giác nhưng sau đó đã có hành động can ngăn người phạm tội hoặc hạn chế tác hại của tội phạm, thì có thể được miễn trách nhiệm hình sự hoặc miễn hình phạt. Quy định này nhằm khuyến khích người biết thông tin về tội phạm chủ động hợp tác với cơ quan chức năng, góp phần ngăn chặn, giảm thiểu hậu quả của hành vi phạm pháp.
Qua đó có thể thấy, không tố giác tội phạm không phải là hành vi “đứng ngoài cuộc” vô can, mà trong nhiều trường hợp có thể bị coi là vi phạm pháp luật hình sự. Vì vậy, khi phát hiện hoặc biết rõ thông tin liên quan đến hành vi làm, tàng trữ, vận chuyển, lưu hành tiền giả, người dân cần kịp thời thông báo cho cơ quan công an hoặc cơ quan có thẩm quyền để được xử lý theo đúng quy định.











