Quy tắc ăn cá để 'tiền vào như nước' trong ngày Tết

Bữa ăn đầu năm là một trong những điều quan trọng bất kể Tết Dương hay Âm lịch. Trong văn hóa Trung Hoa, thông thường, họ sẽ chuẩn bị bàn ăn thịnh soạn, trong đó không thể thiếu món "cá nguyên con".

Điều này là do cách phát âm của từ "cá" trong tiếng Trung là “ýu”, đồng nghĩa với từ "đầy đủ", "dư giả". Người Trung Quốc có câu chúc: "Chúc bạn quanh năm dư thừa" (phiên âm: zhù nǐ nían nían yǒu ýu). Thế nên ăn cá đầu năm mang ý nghĩa cầu một năm mới an khang, thịnh vượng, ăn nên làm ra.

Ý nghĩa khi ăn "cá nguyên con" ngày đầu năm

Theo Sina, quan niệm "cá nguyên con" cũng rất quan trọng trong bữa tối ngày đầu năm, nhất là vào Tết Âm lịch của người Trung Quốc, bởi ăn nguyên một con cá nhằm ý chỉ "một thứ/việc gì đó suôn sẻ từ đầu đến cuối", báo hiệu một năm thành công, vẹn toàn. Do vậy, khi nấu cá phải để nguyên con, không được cắt hoặc băm nhỏ. Cách tốt nhất là hầm, hấp hoặc nấu canh nguyên con.

Tại miền Nam Trung Quốc, vào ngày Tết Nguyên đán, người ta thường chuẩn bị hai bữa cá cho bữa tối ngày đầu năm mới. Một bữa dọn ra để ăn và một bữa chỉ để xem. Bữa để xem gọi là "trông cá" - một cách để chúc người nhìn thấy món ăn một năm mới thịnh vượng.

Cũng có những quy tắc về việc sắp xếp món cá trên bàn. Thông thường, đặt đĩa cá ở trung tâm bàn tiệc, quay mặt về phía khách hoặc các thành viên lớn tuổi, bề trên trong gia đình được coi là cách cư xử lịch sự. Điều này nhằm ý chỉ họ được mời ăn trước.

Ngoài ra, hai người ngồi ở vị trí đầu cá và đuôi cá phải uống với nhau một ly vì điều này sẽ mang lại may mắn cả năm. Trong khi ở một số nơi khác, đầu và đuôi cá trên bàn ăn vào đêm giao thừa phải được để lại và ăn vào ngày Mùng 1 Tết, với ý nghĩa gia chủ sẽ được "dư thừa" từ đầu đến cuối năm.

Cá nguyên con là một trong những món ăn chính trong lễ đón năm mới ở Trung Quốc. Ảnh: The China Project.

6 loại cá mang lại vận may và sức khỏe

Theo Zhihu, 6 loại cá dưới đây đều rất tươi ngon, hầu như không có mùi tanh, và cũng mang ý nghĩa may mắn, đẹp mắt và ngon miệng, phù hợp với ngày đầu năm mới.

Cá bơn: Tài sản dồi dào, phước lành phong phú

Ăn cá bơn sao trong dịp Tết Nguyên đán tượng trưng cho "tài sản dồi dào và phước lành phong phú". Cá bơn sao có hình dạng giống như một con bướm. Ngoại trừ một xương chính, hầu như không có xương cá nào khác trong thịt cá. Hơn nữa, thịt cá rất mềm và có mùi tanh tương đối nhẹ. Cá bơn rất bổ dưỡng, chứa nhiều protein, axit amin, axit béo không bão hòa và nhiều nguyên tố vi lượng như canxi, sắt và kali.

Cá trường thọ: Biểu tượng của sức khỏe bền bỉ

Đúng như tên gọi, loài cá này có vòng đời kỷ lục (lên đến 160 năm). Ăn cá trường thọ đầu năm chính là lời chúc sức khỏe dẻo dai cho các thành viên trong gia đình. Thịt cá cực kỳ mềm, mang giá trị dinh dưỡng cao do chu kỳ sinh trưởng kéo dài hàng thập kỷ.

Cá mú đỏ: May mắn và rực rỡ

Trong tiếng Hán, tên gọi của loài cá này chứa đựng ý nghĩa cát tường. Sắc đỏ tự nhiên của vảy cá rất hòa hợp với không khí lễ hội, tượng trưng cho một năm mới "đỏ tình, đỏ vận". Loài cá này là lựa chọn ưu tiên cho các bữa tiệc sang trọng ngày đầu năm.

Cá đù vàng lớn: Sắc vàng của phú quý

Cá đù vàng có hai loại: loại lớn và loại nhỏ. Đối với những dịp như tiệc gia đình dịp Tết Nguyên đán, cá đù vàng loại lớn phù hợp hơn. Thứ nhất, màu vàng óng của nó rất đẹp, tượng trưng cho sự giàu có sung túc trong năm mới. Thứ hai, thịt cá đù vàng loại lớn rất ngon và mềm.

Cá chép: Vượt vũ môn, gia đạo lễ nghi

Cá chép là loài cá có sức sống mãnh liệt trong văn hóa Á Đông. Tên gọi đồng âm với "lợi nhuận", cộng với điển tích "Cá chép hóa rồng", đây là món ăn tượng trưng cho sự thăng tiến trong sự nghiệp và học vấn.

Cá rô: Sự trọn vẹn và tinh tế

Dù giản dị hơn, cá rô lại được ưa chuộng bởi hình dáng cân đối, rất đẹp mắt khi hấp nguyên con để trình bày trên bàn tiệc. Thịt cá rô thanh ngọt, dễ chế biến, tượng trưng cho một năm mới suôn sẻ và hài hòa.

Mai Phương