Quyết liệt giữ vững an ninh năng lượng, ổn định giá xăng dầu

Hàng loạt chỉ đạo quyết liệt từ Thủ tướng, Kết luận số 14 của Bộ Chính trị, cùng sự chủ động của doanh nghiệp cộng thêm cơ chế hỗ trợ từ Quỹ bình ổn giá xăng dầu đang tạo nên “lá chắn” quan trọng giúp Việt Nam chủ động ứng phó với biến động khó lường.

Tại cuộc họp Thường trực Chính phủ ngày 21/3, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh bốn mục tiêu trọng tâm: không để thiếu năng lượng, xăng dầu cho sản xuất và tiêu dùng; giữ vững ổn định chính trị – xã hội, nâng cao đời sống nhân dân; phục vụ tăng trưởng kinh tế từ 10% trở lên trong năm 2026 và các năm tiếp theo; quản trị rủi ro, chủ động ứng phó biến động khó lường của thị trường năng lượng thế giới.

Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành, doanh nghiệp liên quan thực hiện nghiêm, kịp thời, hiệu quả các chỉ đạo của Bộ Chính trị trong Kết luận số 14 về bảo đảm nguồn cung và giá nguyên liệu ổn định. Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Để hiện thực hóa, Thủ tướng giao nhiệm vụ cụ thể cho từng bộ ngành. Bộ Công thương được giao dự báo thị trường, xây dựng kịch bản ứng phó, bảo đảm nguồn cung, điều tiết giữa các khu vực, chỉ đạo thương nhân đầu mối duy trì hoạt động bán hàng thường xuyên, bán đúng giá niêm yết.

Bộ Tài chính nghiên cứu sử dụng ngay các công cụ tài khóa, quản lý giá, giám sát Quỹ bình ổn, đồng thời xây dựng chiến lược quốc gia về cung ứng, dự trữ nhiên liệu.

Ngân hàng Nhà nước chỉ đạo các tổ chức tín dụng hỗ trợ lãi suất, vốn vay, ngoại tệ cho doanh nghiệp nhập khẩu và dự trữ xăng dầu. Các bộ Ngoại giao, Công thương, Tài chính chủ động trao đổi với đối tác nước ngoài, tạo điều kiện cho doanh nghiệp trong nước tiếp cận nguồn nguyên, nhiên liệu.

Ngày 20/3, Bộ Chính trị ban hành Kết luận số 14-KL/TW do Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú ký, yêu cầu Chính phủ khẩn trương dự báo diễn biến cung cầu, giá cả xăng dầu thế giới; sử dụng linh hoạt các công cụ tài khóa, tiền tệ, quản lý giá; khuyến khích tiết kiệm trong tiêu dùng để ổn định nguồn cung, giảm thiểu biến động giá, bảo đảm ổn định kinh tế vĩ mô và đời sống nhân dân.

Ngày 19/3, Chính phủ ban hành Nghị quyết số 55/NQ-CP, sửa đổi quy định về thời điểm điều chỉnh giá xăng dầu trong nước. Điểm đáng chú ý nhất là việc nâng ngưỡng biến động giá cơ sở để kích hoạt cơ chế điều chỉnh giá khẩn cấp ngay sau một ngày.

Theo quy định mới, khi giá cơ sở của ít nhất một mặt hàng xăng dầu phổ biến tăng từ 15% trở lên so với kỳ điều hành trước, liên Bộ sẽ thực hiện điều chỉnh giá ngay sau một ngày, thay cho mức 7% trước đây. Ngược lại, nếu giá cơ sở giảm từ 10% trở lên, giá bán lẻ trong nước cũng sẽ được điều chỉnh giảm ngay sau một ngày.

Quy định này giúp giá bán lẻ trong nước bám sát hơn với diễn biến thực tế của thị trường quốc tế, hạn chế tình trạng chậm trễ trong điều hành. Trong trường hợp biến động thấp hơn ngưỡng quy định, việc điều hành giá vẫn tiếp tục thực hiện định kỳ vào thứ Năm hàng tuần theo Nghị định số 80/2023/NĐ-CP.

Song song với các quyết sách vĩ mô, doanh nghiệp năng lượng cũng chủ động chuẩn bị từ xa để bảo đảm nguồn cung.

Điển hình, trong bối cảnh nguồn cung LPG khan hiếm và giá quốc tế tăng mạnh, PV GAS và PV GAS TRADING đã làm việc với khách hàng để thống nhất phương án đảm bảo nguồn cung cho thị trường trong hai tháng tới.

Từ đầu tháng 3/2026, PV GAS kích hoạt bộ giải pháp khẩn cấp, tăng cường huy động khí nội địa, điều chỉnh vận hành nhà máy để tối đa sản lượng LPG và cân đối tồn kho hợp lý nhằm duy trì cấp hàng liên tục. Ngày 17/3, PV GAS nhập khẩu 5.000 tấn LPG từ Hoa Kỳ. Ngày 20/3, doanh nghiệp tiếp tục nhập gần 38.000 tấn từ Australia trên tàu Clipper Vanguard và dự kiến bổ sung thêm khoảng 48.000 tấn trong tháng 4.

Một điểm nhấn quan trọng khác là việc sử dụng Quỹ bình ổn giá xăng dầu. Thủ tướng đã chỉ đạo sử dụng ngay quỹ để kìm hãm đà tăng giá, đồng thời đồng ý chủ trương ứng ngân sách nhà nước để bổ sung cho quỹ.

Theo kế hoạch, nguồn ngân sách từ tăng thu năm 2025 sẽ được chuyển vào quỹ bình ổn, giúp “hạ nhiệt” giá xăng dầu trong giai đoạn khủng hoảng, sau đó sẽ hoàn trả lại ngân sách khi tình hình ổn định. Đây là giải pháp chưa từng có tiền lệ, cho thấy quyết tâm của Chính phủ trong việc bảo vệ người dân và doanh nghiệp trước biến động giá năng lượng toàn cầu.

Cùng với đó, Chính phủ đã quyết định giảm thuế nhập khẩu một số mặt hàng xăng dầu về 0%. Đây là bước đi chủ động nhằm hạ giá thành, tăng khả năng cạnh tranh và bổ sung nguồn cung trong nước, giảm phụ thuộc vào biến động giá dầu thô thế giới. Chính sách này kết hợp với quỹ bình ổn đã giúp giá bán lẻ trong nước duy trì ổn định, bất chấp giá dầu quốc tế tăng mạnh.

Trước đó, ngày 6/3, Chính phủ ban hành Nghị quyết 36/NQ-CP với loạt giải pháp cấp bách, trong đó có cơ chế yêu cầu các chủ dầu bán phần dầu thô thuộc sở hữu tại thị trường Việt Nam để phục vụ chế biến trong nước, đồng thời tạo thêm dư địa linh hoạt cho Petrovietnam trong hoạt động mua bán, xuất nhập khẩu dầu thô.

Những chỉ đạo quyết liệt của Chính phủ, sự chủ động của doanh nghiệp và các chính sách tài khóa kịp thời đã tạo thành một hệ thống giải pháp đồng bộ, giúp Việt Nam giữ vững an ninh năng lượng, ổn định thị trường xăng dầu và bảo vệ đời sống nhân dân.

Đây là minh chứng cho sự chuẩn bị từ xa, từ sớm của Chính phủ trong ứng phó với biến động toàn cầu, đồng thời khẳng định quyết tâm hướng tới tăng trưởng bền vững và chuyển đổi xanh.

Thái Bình