Ra mắt Trung tâm quốc gia hỗ trợ sản xuất thử chip bán dẫn

Sáng 26/6, tại Hà Nội, Bộ Khoa học và Công nghệ đã chính thức tổ chức Lễ ra mắt Trung tâm quốc gia hỗ trợ sản xuất thử chip bán dẫn. Đây là trung tâm cấp quốc gia đầu tiên của Việt Nam được thành lập nhằm kết nối nhu cầu nghiên cứu, thiết kế chip trong nước với hệ sinh thái sản xuất bán dẫn toàn cầu, hiện thực hóa các sản phẩm chip "Make in Viet Nam".

Cục trưởng Cục Công nghiệp Công nghệ thông tin Nguyễn Khắc Lịch phát biểu tại sự kiện.

Phát biểu khai mạc, Cục trưởng Cục Công nghiệp Công nghệ thông tin Nguyễn Khắc Lịch cho biết, ngành công nghiệp bán dẫn Việt Nam đang có những bước tiến mạnh mẽ khi đạt doanh thu trên 21 tỷ USD và thu hút hơn 14 tỷ USD vốn FDI với trên 240 dự án vào năm 2025. Nước ta hiện có khoảng 60 doanh nghiệp thiết kế vi mạch, hơn 7.000 kỹ sư thiết kế bán dẫn và 166 cơ sở giáo dục đại học tham gia đào tạo lĩnh vực này.

“Tuy nhiên, chúng ta cũng cần thẳng thắn nhìn nhận rằng, để đi sâu hơn vào chuỗi giá trị bán dẫn toàn cầu, Việt Nam cần giải quyết một điểm nghẽn rất căn bản: năng lực hiện thực hóa bản thiết kế chip thành sản phẩm chip thực tế”, ông Lịch thừa nhận.

Chi phí để chuyển từ bản thiết kế sang sản xuất thử (tape-out) hiện vô cùng đắt đỏ, dao động từ 30.000 - 200.000 USD cho mỗi thiết kế, kèm theo thời gian chờ đợi tại các nhà máy nước ngoài kéo dài từ 12 đến 24 tháng. Điều này khiến nhiều ý tưởng tiềm năng của các viện, trường và nhóm khởi nghiệp gặp khó khăn khi bước vào giai đoạn sản xuất thử nghiệm. Bên cạnh đó, Việt Nam còn thiếu đầu mối điều phối, thiếu cơ chế hỗ trợ tiếp cận sản xuất thử, đo kiểm và đánh giá sau chế tạo.

Sự ra đời của Trung tâm quốc gia hỗ trợ sản xuất thử chip bán dẫn được kỳ vọng trực tiếp tháo gỡ"điểm nghẽn" này. Thông qua việc áp dụng mô hình Multi-Project Wafer (MPW) – cơ chế gộp nhiều thiết kế chip trên cùng một đợt chế tạo, Trung tâm sẽ giúp giảm tối đa chi phí, rút ngắn thời gian phát triển sản phẩm và tăng cơ hội kiểm chứng bản thiết kế.

Là đơn vị trực thuộc Cục Công nghiệp Công nghệ thông tin, Trung tâm sẽ cung cấp hạ tầng dùng chung cho toàn bộ quá trình từ thiết kế, sản xuất thử, đóng gói, kiểm thử đến thương mại hóa. Trung tâm có sứ mệnh tổng hợp, điều phối các dự án nghiên cứu, thiết kế chip của viện nghiên cứu, trường đại học, doanh nghiệp và nhóm khởi nghiệp; kết nối với các nhà máy sản xuất wafer, các đơn vị đóng gói, kiểm thử trong và ngoài nước; hỗ trợ triển khai sản xuất thử nghiệm theo mô hình Multi-Project Wafer. Trong thời gian tới, Trung tâm cũng sẽ xây dựng phòng thí nghiệm đánh giá, kiểm thử và phân tích sau chế tạo (Post-Silicon Lab).

Đáng chú ý, trong giai đoạn 2026 - 2027, Nhà nước sẽ hỗ trợ 100% chi phí sản xuất thử để thúc đẩy các đối tượng tham gia nghiên cứu và thử nghiệm chip bán dẫn. Giai đoạn 2028 - 2030, Trung tâm tiếp tục hỗ trợ một phần chi phí và hoàn thiện hạ tầng dùng chung, hệ thống phòng thí nghiệm, công cụ thiết kế, môi trường kiểm thử và các dịch vụ hỗ trợ kỹ thuật chuyên sâu.

Từ năm 2030 trở đi, đơn vị hướng tới làm chủ công nghệ tiên tiến và trở thành trung tâm hỗ trợ sản xuất thử chip bán dẫn có uy tín tại Đông Nam Á.

Ngành bán dẫn đòi hỏi sự chung tay của một hệ sinh thái đồng bộ. Ngay tại buổi lễ ra mắt, Trung tâm đã ký kết biên bản ghi nhớ hợp tác với 19 đối tác lớn trong và ngoài nước. Trong đó, có sự góp mặt của các "ông lớn" chuỗi cung ứng bán dẫn toàn cầu như Intel, Infineon, Amkor, Cadence, Synopsys; các đơn vị chế tạo chip (Foundry) hàng đầu thế giới như TSMC, Global Foundries, cùng các trường đại học lớn (ĐHQG Hà Nội, ĐHQG TP Hồ Chí Minh) và doanh nghiệp công nghệ của Việt Nam (Viettel, FPT...).

Sự kiện cũng đánh dấu việc thành lập Tổ chuyên gia tư vấn chuyên môn với 21 thành viên. Đây là những chuyên gia uy tín từ các tập đoàn, viện, trường trong nước và quốc tế để hỗ trợ tư vấn định hướng chiến lược phát triển và kỹ thuật chuyên môn sâu cho Trung tâm và cho các trường đại học, viện nghiên cứu và doanh nghiệp trong nước.

Việc thành lập Trung tâm quốc gia hỗ trợ sản xuất thử chip bán dẫn là minh chứng cho cam kết của Chính phủ trong việc hiện thực hóa Chiến lược phát triển ngành công nghiệp bán dẫn đến năm 2030, tầm nhìn 2050. Sự kiện đánh dấu bước đi quan trọng giúp các ý tưởng của kỹ sư Việt Nam không chỉ dừng lại trên bản mô phỏng mà có thể trở thành các sản phẩm chip hoàn chỉnh, qua đó từng bước đưa đất nước trở thành một mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng bán dẫn toàn cầu.