Ra quân Tổng điều tra kinh tế năm 2026: Nhận diện thực trạng phát triển của các cơ sở kinh tế trên cả nước

Ngày 7/1, tại TP. Hải Phòng, Cục Thống kê (Bộ Tài chính) tổ chức Lễ ra quân Tổng điều tra kinh tế năm 2026 trên phạm vi toàn quốc.

Tham dự buổi lễ có Lãnh đạo Cục Thống kê, Ban Chỉ đạo Tổng điều tra kinh tế năm 2026 Trung ương; Lãnh đạo UBND TP. Hải Phòng, đại diện các sở, ban, ngành của TP. Hải Phòng, các điều tra viên, giám sát viên, tổ trưởng, đại diện đơn vị cung cấp thông tin và các cơ quan báo chí, truyền thông.

Cục Thống kê (Bộ Tài chính) tổ chức Lễ ra quân Tổng điều tra kinh tế năm 2026 trên phạm vi toàn quốc.

Cục Thống kê (Bộ Tài chính) tổ chức Lễ ra quân Tổng điều tra kinh tế năm 2026 trên phạm vi toàn quốc.

Nhận diện đầy đủ về hoạt động của các cơ sở kinh tế trên cả nước

Thực hiện Quyết định số 2837/QĐ-BTC ngày 18/8/2025 về tổ chức Tổng điều tra kinh tế năm 2026 và Quyết định số 3100/QĐ-BTC ngày 04/9/2025 về Phương án Tổng điều tra kinh tế năm 2026 của Bộ trưởng Bộ Tài chính, Cục Thống kê chủ trì tiến hành Tổng điều tra Kinh tế năm 2026. Đây là cuộc điều tra có phạm vi trải rộng trên cả nước, đối tượng và đơn vị điều tra lớn, nội dung điều tra phức tạp, thời gian điều tra kéo dài, số lượng lớn điều tra viên, tổ trưởng, giám sát viên và Ban chỉ đạo các cấp tham gia.

Tổng điều tra kinh tế năm 2026 thu thập thông tin về các cơ sở kinh tế nhằm đáp ứng các mục đích chính:

Một là, đánh giá sự phát triển về số lượng, quy mô và lao động của các cơ sở kinh tế; kết quả sản xuất kinh doanh; mức độ ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số; cơ cấu, phân bố của các cơ sở và lao động theo địa phương, theo ngành kinh tế, theo loại hình kinh tế và theo hình thức sở hữu nhằm đáp ứng yêu cầu quản lý, điều hành của Đảng, Nhà nước, các bộ, ngành và địa phương.

Hai là, phục vụ biên soạn các chỉ tiêu thống kê liên quan thuộc Hệ thống chỉ tiêu thống kê quốc gia; nhất là chỉ tiêu tổng sản phẩm trong nước (GDP), tổng sản phẩm trên địa bàn tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương (GRDP) và các chỉ tiêu thuộc Hệ thống chỉ tiêu thống kê khác có liên quan.

Ba là, cập nhật thông tin và xây dựng cơ sở dữ liệu phục vụ chuyển đổi năm gốc so sánh phục vụ biên soạn các chỉ tiêu thống kê kinh tế - xã hội; làm dàn mẫu tổng thể về cơ sở kinh tế cho các cuộc điều tra chọn mẫu trong giai đoạn tiếp theo của ngành Thống kê, các bộ, ngành và địa phương.

Phát biểu tại Lễ ra quân Tổng điều tra kinh tế năm 2026, bà Nguyễn Thị Hương - Cục trưởng Cục Thống kê cho biết, đây là một trong 3 cuộc tổng điều tra thống kê quốc gia quy mô lớn, có ý nghĩa chiến lược đối với việc hoàn thiện hệ thống thông tin kinh tế quốc gia. Cuộc Tổng điều tra kinh tế năm 2026 nhằm thu thập đầy đủ, toàn diện, khách quan và hiện đại về thực trạng hoạt động của các cơ sở kinh tế trên phạm vi cả nước, bao gồm: doanh nghiệp, đơn vị sự nghiệp, hiệp hội, cơ sở tôn giáo - tín ngưỡng, và hộ kinh doanh cá thể.

"Tổng điều tra kinh tế năm 2026 được triển khai trong bối cảnh đất nước đang đẩy mạnh chuyển đổi số, đổi mới mô hình tăng trưởng và nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế. Nhu cầu về dữ liệu chất lượng cao theo ngành, theo vùng và theo loại hình sở hữu ngày càng trở nên quan trọng, phục vụ trực tiếp cho việc hoạch định chính sách phát triển kinh tế - xã hội của Chính phủ, các bộ, ngành và chính quyền địa phương", Cục trưởng Cục Thống kê nhấn mạnh.

Bà Nguyễn Thị Hương - Cục trưởng Cục Thống kê cho biết, đây là một trong 3 cuộc tổng điều tra thống kê quốc gia quy mô lớn, có ý nghĩa chiến lược đối với việc hoàn thiện hệ thống thông tin kinh tế quốc gia.

Bà Nguyễn Thị Hương - Cục trưởng Cục Thống kê cho biết, đây là một trong 3 cuộc tổng điều tra thống kê quốc gia quy mô lớn, có ý nghĩa chiến lược đối với việc hoàn thiện hệ thống thông tin kinh tế quốc gia.

Những điểm mới của Tổng điều tra kinh tế năm 2026

Điểm mới nổi bật của Tổng điều tra kinh tế năm 2026 là đổi mới toàn diện phương pháp thu thập thông tin, ứng dụng mạnh mẽ công nghệ số trong tất cả các công đoạn của Tổng điều tra giúp nâng cao chất lượng thông tin, đặc biệt với những thông tin bổ sung đáp ứng nhu cầu thông tin trong tình hình mới.

Th nht, Tổng điều tra kinh tế năm 2026 mở rộng thu thập thông tin đối với Tổ hợp tác và Cơ sở sản xuất kinh doanh cá thể có hình thức kinh doanh trực tuyến, là 2 đối tượng mà cuộc Tổng điều tra kinh tế trước đây chưa thu thập.

Th hai, mở rộng và cập nhật nội dung điều tra để phản ánh rõ hơn quá trình chuyển đổi số, ứng dụng khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo trong hoạt động sản xuất kinh doanh.

Th ba, công tác lập bảng kê cơ sở sản xuất kinh doanh cá thể đã được triển khai sớm vào tháng 10/2025, đây là điểm mới so với kỳ Tổng điều tra trước đây, là một khâu quan trọng giúp bảo đảm điều tra đầy đủ, phân loại đúng ngành kinh tế, nhất là đối với khu vực cá thể có nhiều biến động.

Th , Tổng điều tra cũng ứng dụng công nghệ thông tin một cách toàn diện trong tất cả các khâu, từ chuẩn bị, thu thập, kiểm tra, xử lý đến nghiệm thu dữ liệu; đồng thời tăng cường điều hành, chỉ đạo trên môi trường số, trong đó áp dụng AI để xác định mã ngành và bản đồ số theo dõi tiến độ điều tra theo thời gian thực.

Thứ năm, tăng cường liên thông, đồng bộ cơ sở dữ liệu giữa Tổng điều tra và các nguồn dữ liệu hành chính như đăng ký kinh doanh, thuế, dữ liệu hải quan…

Điều tra viên thực hiện điều tra tại cơ sở cung cấp thông tin trên địa bàn TP. Hải Phòng

Điều tra viên thực hiện điều tra tại cơ sở cung cấp thông tin trên địa bàn TP. Hải Phòng

Cục Thống kê cho biết, Tổng điều tra kinh tế năm 2026 được thực hiện trên phạm vi cả nước đối với tất cả các đơn vị điều tra thuộc các loại hình kinh tế (trừ ngành O “Hoạt động của Đảng Cộng sản, tổ chức chính trị - xã hội, quản lý nhà nước, an ninh quốc phòng; bảo đảm xã hội bắt buộc” và ngành U “Hoạt động của các tổ chức và cơ quan quốc tế”) theo Hệ thống ngành kinh tế Việt Nam (VSIC 2018).

Đối tượng điều tra là đơn vị cơ sở hay còn được gọi là đơn vị ngành kinh tế theo địa bàn thuộc: Tập đoàn, Tổng công ty, doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã, quỹ tín dụng nhân dân; đơn vị sự nghiệp ngoài công lập; hội, hiệp hội; cơ sở sản xuất kinh doanh trực thuộc cơ quan hành chính, đơn vị sự nghiệp công lập; cơ sở sản xuất kinh doanh cá thể phi nông, lâm nghiệp và thủy sản; tổ hợp tác; chi nhánh, văn phòng đại diện của doanh nghiệp, tổ chức phi chính phủ nước ngoài được cấp giấy phép hoạt động tại Việt Nam; cơ sở tôn giáo, tín ngưỡng.

Đơn vị cơ sở thỏa mãn các điều kiện sau đây:

(1) Có địa điểm xác định trên lãnh thổ Việt Nam để trực tiếp thực hiện hoặc quản lý, điều hành các hoạt động kinh tế;

(2) Có chủ thể sở hữu và người đứng đầu chịu trách nhiệm quản lý, điều hành hoạt động, có lao động được trả lương/lao động thường xuyên;

(3) Có thời gian hoạt động liên tục hoặc định kỳ theo mùa vụ hoặc theo tập quán kinh doanh;

(4) Chỉ đóng tại 1 địa bàn xã, phường, đặc khu trực thuộc cấp tỉnh (gọi chung là xã) và chỉ tiến hành 1 hoạt động kinh tế thuộc ngành cấp 3.

Một đơn vị cơ sở đóng trên cùng một địa điểm nhưng thuộc địa bàn quản lý của từ 2 xã trở lên, quy ước theo diện tích lớn nhất của đơn vị cơ sở thuộc địa bàn xã nào thì đơn vị cơ sở được tính vào xã đó. Trường hợp, chưa xác định được theo diện tích, tiếp tục căn cứ vào địa điểm thực hiện công tác quản lý (họp, phổ biến nghiệp vụ,…) để sắp xếp đơn vị cơ sở vào địa bàn xã phù hợp.

Đối tượng điều tra không bao gồm: (i) Cơ quan hành chính, Đảng, đoàn thể, đơn vị sự nghiệp công lập; (ii) cơ sở hoạt động thuộc lĩnh vực ngoại giao (đoàn ngoại giao, Đại sứ quán, Lãnh sự quán của nước ngoài); (iii) các tổ chức và cơ quan quốc tế; (iv) cơ sở sản xuất nông nghiệp, lâm nghiệp và thủy sản của hộ.

Thời điểm số liệu: Là thông tin của chỉ tiêu thống kê hiện có tại ngày 01/01/2025, ngày 31/12/2025 hoặc tùy theo từng chỉ tiêu và đơn vị điều tra được quy định cụ thể trong phiếu điều tra.

Thời kỳ số liệu: Là thông tin của chỉ tiêu thống kê phát sinh trong năm 2025 hoặc theo một khoảng thời gian nhất định được quy định cụ thể cho từng chỉ tiêu và trong phiếu điều tra.

Thời gian thu thập thông tin

a) Doanh nghiệp

- Thành phố Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh: Từ ngày 01/4/2026 đến hết ngày 31/8/2026.

- Các tỉnh, thành phố có số lượng từ 5.000 doanh nghiệp trở lên: Từ ngày 01/4/2026 đến hết ngày 30/6/2026.

- Các tỉnh, thành phố còn lại: Từ ngày 01/4/2026 đến hết ngày 31/5/2026.

- Tập đoàn, tổng công ty: Từ ngày 01/6/2026 đến hết ngày 15/7/2026.

b) Đơn vị sự nghiệp ngoài công lập; hội, hiệp hội; chi nhánh, văn phòng đại diện của doanh nghiệp, tổ chức phi chính phủ nước ngoài được cấp giấy phép hoạt động tại Việt Nam: Từ ngày 01/4/2026 đến hết ngày 30/6/2026.

c) Cơ sở sản xuất kinh doanh trực thuộc cơ quan hành chính, đơn vị sự nghiệp công lập: Từ ngày 01/7/2026 đến hết ngày 31/7/2026.

d) Cơ sở sản xuất kinh doanh cá thể; tổ hợp tác; cơ sở tôn giáo, tín ngưỡng: Từ ngày 05/01/2026 đến hết ngày 31/3/2026.

Phương pháp thu thập thông tin

Tổng điều tra kinh tế năm 2026 áp dụng cả 02 phương pháp thu thập thông tin trực tiếp và gián tiếp.

a) Thu thập thông tin gián tiếp

- Áp dụng đối với doanh nghiệp; đơn vị sự nghiệp ngoài công lập; hội, hiệp hội; cơ sở sản xuất kinh doanh trực thuộc cơ quan hành chính, đơn vị sự nghiệp công lập; chi nhánh, văn phòng đại diện của doanh nghiệp; tổ chức phi chính phủ nước ngoài được cấp giấy phép hoạt động tại Việt Nam.

- Đơn vị điều tra thực hiện cung cấp thông tin vào phiếu điều tra điện tử trên trang thông tin điện tử của Tổng điều tra kinh tế năm 2026 (phiếu Webform). Tài khoản truy cập phiếu Webform được cung cấp tới đơn vị điều tra trước thời điểm bắt đầu thu thập thông tin.

Riêng tập đoàn, tổng công ty và doanh nghiệp có hoạt động hạch toán toàn ngành thực hiện cung cấp thông tin theo phiếu điều tra dạng Excel.

b) Thu thập thông tin trực tiếp

Áp dụng đối với các đơn vị sau:

- Cơ sở sản xuất kinh doanh cá thể; tổ hợp tác; cơ sở tôn giáo, tín ngưỡng. Điều tra viên thống kê đến từng đơn vị điều tra gặp người cung cấp thông tin để phỏng vấn và ghi thông tin vào phiếu điều tra điện tử (viết gọn là phiếu CAPI).

- Đơn vị điều tra do Bộ Quốc phòng quản lý, thu thập thông tin bằng phiếu điều tra giấy.

Việt Hằng

Nguồn Tạp chí Công thương: https://tapchicongthuong.vn/ra-quan-tong-dieu-tra-kinh-te-nam-2026--nhan-dien-thuc-trang-phat-trien-cua-cac-co-so-kinh-te-tren-ca-nuoc-390412.htm