Sản phẩm OCOP nếp cái hoa vàng - kết tinh giá trị trên vùng đất Thư Lâm
Từ một sản vật dâng vua mang đậm màu sắc huyền thoại, nếp cái hoa vàng Thụy Lâm (xã Thư Lâm) đã vươn mình trở thành sản phẩm OCOP, góp phần nâng cao đời sống nông dân và làm rạng rỡ giá trị nông sản Việt.

Hợp tác xã kinh doanh dịch vụ tổng hợp nông nghiệp Thụy Lâm (xã Thư Lâm) thăm đồng, đánh giá năng suất lúa nếp cái hoa vàng. Ảnh: Thụy Lâm
Vùng đất Thụy Lâm xã Thư Lâm từ lâu đã nổi tiếng là vùng đất cổ giàu truyền thống lịch sử và văn hóa. Theo thần tích địa phương, lịch sử cây lúa nếp nơi đây gắn liền với thời kỳ An Dương Vương xây thành Cổ Loa (khoảng năm 258 trước Công nguyên).
Khi vua lập đàn cầu tế, giang sứ (Thần Kim Quy) đã giúp diệt trừ yêu quái Bạch Kê Tinh trên núi Thất Diệu để xây xong thành. Tưởng nhớ công đức giáng trần của ngài, nhà vua cho lập đền thờ Huyên Thiên Đại Đế. Vào các dịp lễ hội mở hội khao quân hay lễ "Thượng thỉnh" rước Vua và tế thần "Phong đăng hòa cốc" cầu cho mùa màng tốt tươi, người dân thôn Xuân Lôi xưa (xã Thư Lâm ngày nay) đã đi khắp vùng Cao Bằng, Phú Thọ tìm kiếm, phục tráng giống lúa nếp quý để làm bánh chưng, bánh dày dâng lên vua quan.

Cánh đồng trồng lúa nếp cái hoa vàng Thụy Lâm trải rộng, cho mùa màng bội thu. Ảnh: Thụy Lâm
Từ dấu tích lịch sử đó, giống lúa nếp cái hoa vàng quý hiếm đã được người dân địa phương gìn giữ, thuần hóa và lưu truyền qua hàng ngàn năm như một sản vật thiêng liêng của quê hương.
Bà Nguyễn Thị Cúc chia sẻ, không phải ngẫu nhiên, mà gạo nếp cái hoa vàng nơi đây lại có hương vị thơm ngon đặc biệt. Vùng đất này được thiên nhiên ưu ái với hệ thống thổ nhưỡng màu mỡ, được bồi đắp phù sa và tưới mát bởi dòng sông Cà Lồ (sông Nguyệt Đức). Sự hòa quyện giữa chất đất, nguồn nước và khí hậu đã tạo nên những hạt gạo tròn mẩy, đều đặn, không vỡ và mang hương thơm tự nhiên.

Những sản phẩm bánh chưng, gạo nếp cái hoa vàng Thụy Lâm được trưng bày, giới thiệu tại các hội chợ trên địa bàn xã và thành phố. Ảnh: Thụy Lâm
Nếp cái hoa vàng Thụy Lâm có những đặc tính ẩm thực vô cùng nổi bật: Khi nấu xôi, hạt gạo cho màu trong, ráo, dẻo mềm nhưng không bị nát, tỏa hương thơm đậm đà. Khi gói bánh chưng, làm bánh dày, bánh giữ được độ dẻo thơm lâu ngày, để lâu trong điều kiện thời tiết lạnh vẫn không bị lại gạo hay cứng bánh.
Nhờ chất lượng nổi trội, gạo nếp cái hoa vàng Thụy Lâm xã Thư Lâm không chỉ là lựa chọn hàng đầu của người dân trong dịp lễ, Tết mà còn được nhiều làng nghề truyền thống khắp vùng Bắc Bộ tin dùng.
Chủ tịch Hội Nông dân xã Thư Lâm Phạm Đức Trọng cho biết: Để phát huy tối đa giá trị của giống lúa cổ truyền, nông dân trong xã đã đưa phương pháp canh tác cải tiến SRI (kỹ thuật thâm canh lúa cải tiến "3 giảm, 3 tăng") vào sản xuất. Việc này mang lại hiệu quả rõ rệt: Năng suất vượt trội, đạt khoảng 1,8 tạ/sào, cao hơn nhiều so với phương thức canh tác truyền thống. Với giá bán ổn định khoảng 30.000-35.000 đồng/kg thóc, người trồng nếp cái hoa vàng thu nhập cao gấp 2-3 lần so với các giống lúa nếp thông thường và gấp 4 lần so với lúa tẻ.

Lúa nếp cái hoa vàng Thụy Lâm (xã Thư Lâm) trĩu bông. Ảnh: Thụy Lâm
Gạo nếp cái hoa vàng Thụy Lâm đã được Cục Sở hữu trí tuệ (Bộ Khoa học và Công nghệ) cấp Nhãn hiệu tập thể, được UBND thành phố Hà Nội cấp giấy chứng nhận sản phẩm đạt OCOP 3 sao.
Để nâng tầm thương hiệu và vươn xa thị trường, sản phẩm nếp cái hoa vàng được Hợp tác xã kinh doanh dịch vụ tổng hợp nông nghiệp Thụy Lâm đóng gói trong bao bì thiết kế đẹp mắt, dán tem nhãn truy xuất nguồn gốc rõ ràng, đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn khắt khe của thị trường hiện đại. Hợp tác xã cũng đang tiếp tục đổi mới mẫu mã bao bì để gia tăng sức hấp dẫn, đồng thời tích cực mở rộng các kênh phân phối, đưa hạt gạo đặc sản vào chuỗi siêu thị, trung tâm thương mại và các nhà hàng, khách sạn lớn để đến tay người tiêu dùng trong nước và quốc tế.
