Sau tiếng cồng nâng hạng, thị trường chứng khoán Việt Nam bước vào 'bài kiểm tra' mới
Từ ngày 21/9/2026, thị trường chứng khoán Việt Nam chính thức bước vào nhóm thị trường mới nổi thứ cấp của FTSE Russell. Cánh cửa tiếp cận dòng vốn quốc tế rộng hơn đã mở, nhưng khả năng thu hút và giữ chân dòng vốn dài hạn sẽ phụ thuộc vào chất lượng vận hành, mức độ minh bạch và sức hấp thụ của chính thị trường.
Tối 18/9, tại Hà Nội, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn thực hiện nghi thức đánh cồng tại Hội nghị “Việt Nam chính thức tham gia vào rổ chỉ số toàn cầu - FTSE Russell Global Equity Index Series”. Như vậy, từ phiên giao dịch ngày 21/9/2026, thị trường chứng khoán Việt Nam sẽ chính thức chuyển từ thị trường cận biên sang thị trường mới nổi thứ cấp - Secondary Emerging Market trong hệ thống phân loại của FTSE Russell.
Việt Nam được đưa vào danh sách theo dõi nâng hạng từ năm 2018. Sau 8 năm, một loạt thay đổi về cơ chế giao dịch, khả năng tiếp cận của nhà đầu tư nước ngoài, hạ tầng công nghệ và công bố thông tin đã giúp thị trường đáp ứng các tiêu chí của FTSE Russell.
Việc nâng hạng tạo thêm cơ hội tiếp cận các dòng vốn quốc tế quy mô lớn. Nhưng sau thời điểm 21/9, vấn đề không còn chỉ là Việt Nam được xếp vào nhóm nào, mà là thị trường có thể hấp thụ và giữ được bao nhiêu vốn dài hạn.
Vanguard
Duncan Burns
Vanguard dự kiến nâng đầu tư tại Việt Nam lên khoảng 2,5 tỷ USD trong những năm tới và duy trì mức độ hiện diện dài hạn khi Việt Nam tiếp tục nằm trong chỉ số tham chiếu.
Morgan Stanley
Pankaj Mataney
Dòng vốn có thể tăng mạnh hơn khi các quỹ chủ động bắt đầu phân bổ. Đây là lớp vốn không bị ràng buộc bởi cơ cấu chỉ số và đòi hỏi chất lượng thị trường thực chất hơn.
Dynam Capital
Craig Martin
Ông coi nâng hạng FTSE là một dấu mốc trong hành trình gia tăng nhận diện và sự tham gia của nhà đầu tư nước ngoài vào thị trường Việt Nam.
Tỷ trọng Việt Nam tăng gần 50%
Trước thời điểm nâng hạng có hiệu lực, tỷ trọng dự kiến của Việt Nam trong FTSE Emerging All Cap Index được nâng từ 0,329% lên khoảng 0,488-0,49%, tương đương mức tăng gần 50% so với mức công bố trước đó.
Cùng với sự điều chỉnh này, 27 cổ phiếu Việt Nam được FTSE Russell xác định đủ điều kiện tham gia FTSE Global All Cap Index. Con số 27 cần được nhìn trong một quy mô lớn hơn: Hơn 20.000 tỷ USD tài sản trên toàn cầu hiện tham chiếu các bộ chỉ số của FTSE Russell. Việc xuất hiện trong hệ thống chỉ số dành cho thị trường mới nổi vì thế giúp cổ phiếu Việt Nam có thêm cơ hội được các quỹ và nhà đầu tư tổ chức quốc tế đưa vào danh mục theo dõi, phân bổ vốn.
Quá trình đưa Việt Nam vào hệ thống chỉ số không diễn ra trong một lần mà được chia thành 4 giai đoạn, từ tháng 9/2026 đến tháng 9/2027. Cách phân kỳ này giúp các quỹ có thời gian cơ cấu danh mục, hạn chế biến động lớn trong thời gian ngắn và tạo điều kiện để thị trường tiếp nhận dòng vốn theo từng bước.
Điều đó cũng có nghĩa, ngày nâng hạng không phải thời điểm toàn bộ dòng vốn dự kiến lập tức đi vào thị trường. Tác động sẽ được thể hiện dần qua từng kỳ cơ cấu và phụ thuộc cả vào quyết định phân bổ của các quỹ chủ động.
0,488%
Tỷ trọng dự kiến của Việt Nam trong FTSE Emerging All Cap khi áp dụng đầy đủ hệ số.
27
Cổ phiếu Việt Nam đủ điều kiện FTSE Global All Cap trong kỳ rà soát tháng 9/2026.
4
Giai đoạn đưa Việt Nam vào hệ thống chỉ số, từ tháng 9/2026 đến tháng 9/2027.
2,5 tỷ USD
Quy mô đầu tư Vanguard dự kiến dành cho Việt Nam trong những năm tới.
Lộ trình đưa Việt Nam vào hệ thống chỉ số FTSE Russell
21/9/2026 10%
Giai đoạn 1.
22/3/2027 20%
Giai đoạn 2.
21/6/2027 35%
Giai đoạn 3.
20/9/2027 35%
Giai đoạn 4, hoàn tất lộ trình dự kiến.
Lộ trình đưa Việt Nam vào hệ thống chỉ số FTSE Russell
21/9/2026 Giai đoạn 1 - 10%
22/3/2027 Giai đoạn 2 - 20%
21/6/2027 Giai đoạn 3 - 35%
20/9/2027 Giai đoạn 4 - 35%
2,5 tỷ USD và tín hiệu từ các nhà quản lý tiền toàn cầu
Ngay trước thời điểm quyết định nâng hạng có hiệu lực, dòng vốn ngoại bắt đầu có dấu hiệu cải thiện. Reuters ghi nhận nhà đầu tư nước ngoài mua ròng khoảng 104 triệu USD trên HOSE trong tuần từ 14-18/9. Dù vậy, tính từ đầu năm, khối ngoại vẫn ở trạng thái bán ròng mạnh, cho thấy xu hướng dòng vốn chưa thể đảo chiều chỉ trong một vài phiên trước ngày nâng hạng.
FTSE Russell trước đó ước tính quá trình nâng hạng có thể dẫn tới khoảng 6 tỷ USD được tái phân bổ vào cổ phiếu Việt Nam khi các quỹ theo dõi chỉ số từng bước điều chỉnh danh mục. Đây là quy mô vốn có khả năng dịch chuyển theo lộ trình cơ cấu, không phải lượng tiền chắc chắn sẽ đi vào thị trường ngay trong phiên 21/9.
Trong số những tín hiệu đáng chú ý nhất, Vanguard cho biết dự kiến nâng quy mô đầu tư tại Việt Nam lên khoảng 2,5 tỷ USD trong những năm tới. Ông Duncan Burns, phụ trách quản lý đầu tư và cổ phiếu toàn cầu khu vực châu Á - Thái Bình Dương của Vanguard, cho biết tập đoàn tiếp cận thị trường Việt Nam theo hướng dài hạn, trong bối cảnh Việt Nam tiếp tục hiện diện trong các bộ chỉ số tham chiếu.
Ở một góc nhìn rộng hơn, ông Pankaj Mataney của Morgan Stanley cho rằng quy mô dòng vốn có thể còn tăng đáng kể khi các quỹ chủ động bắt đầu nâng tỷ trọng Việt Nam trong danh mục.
Điểm khác biệt nằm ở chỗ: Các ETF và quỹ thụ động thường phải điều chỉnh danh mục khi cấu phần của chỉ số thay đổi, trong khi các quỹ chủ động không bị ràng buộc bởi cơ cấu chỉ số. Quyết định giải ngân của họ phụ thuộc nhiều hơn vào định giá, thanh khoản, chất lượng doanh nghiệp, mức độ minh bạch và khả năng vận hành của thị trường.
Vì vậy, tác động dài hạn của nâng hạng không chỉ nằm ở lượng vốn phát sinh từ các kỳ cơ cấu chỉ số, mà còn ở khả năng thuyết phục những nhà quản lý tài sản toàn cầu chủ động tăng phân bổ vào Việt Nam.
Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn phát biểu tại hội nghị. Ảnh: chinhphu.vn.
Ưu tiên dòng vốn chất lượng, dài hạn
Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết, trong bối cảnh dòng vốn quốc tế đang dịch chuyển mạnh, Việt Nam tiếp tục kiên định mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và tăng trưởng xanh.
Theo Bộ trưởng, mục tiêu thu hút vốn không chỉ nằm ở quy mô dòng tiền. Việt Nam ưu tiên các dòng vốn chất lượng, dài hạn, gắn với chuyển giao tri thức, công nghệ, kinh nghiệm quản trị và định hướng phát triển bền vững.
Để tạo nền tảng cho dòng vốn này, chính sách đối với thị trường vốn tiếp tục tập trung vào ba nhóm nhiệm vụ: nâng cao chất lượng quản trị và kỷ luật thị trường; cải thiện khả năng tiếp cận của nhà đầu tư, đặc biệt là nhà đầu tư nước ngoài; đồng thời hoàn thiện hành lang pháp lý cho các mô hình và sản phẩm mới.
Nhìn từ góc độ này, nâng hạng không chỉ là cơ hội thu hút thêm vốn, mà còn tạo thêm sức ép để thị trường tiếp tục cải thiện chất lượng vận hành và tiến gần hơn tới các chuẩn mực quốc tế.
Quản trị và kỷ luật thị trường
Nâng chất lượng quản trị, tăng hiệu lực xử lý vi phạm.
Khả năng tiếp cận
Tạo thuận lợi hơn cho nhà đầu tư, đặc biệt là nhà đầu tư nước ngoài.
Sản phẩm và mô hình mới
Hoàn thiện nền tảng pháp lý cho thị trường vốn hiện đại.
UBCKNN: Sau nâng hạng là một chuẩn vận hành cao hơn
Ông Bùi Hoàng Hải, Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, đánh giá nâng hạng là cột mốc quan trọng nhưng mới chỉ là một bước trong quá trình phát triển liên tục của thị trường vốn.
Những năm qua, cơ chế không yêu cầu ký quỹ 100% trước giao dịch đối với nhà đầu tư tổ chức nước ngoài đủ điều kiện, hệ thống công nghệ thông tin mới và các cải thiện về công bố thông tin, thanh toán đã giúp thị trường dễ tiếp cận hơn.
Phần việc sau nâng hạng vẫn còn lớn. UBCKNN sẽ tiếp tục chuẩn bị cơ chế đối tác bù trừ trung tâm - CCP, hoàn thiện thanh toán và quản trị rủi ro, phát triển hạ tầng cho sản phẩm mới; đồng thời thúc đẩy chuẩn quản trị công ty, công bố thông tin bằng tiếng Anh và hoạt động quan hệ nhà đầu tư.
Thị trường cũng cần thêm hàng hóa có chất lượng và quy mô đủ lớn. Theo ông Hải, các đợt IPO quy mô lớn, chất lượng cao là một trong những trọng tâm để đáp ứng nhu cầu của dòng vốn tổ chức mới.
“Chúng tôi không chỉ tìm kiếm dòng vốn, mà còn hướng tới chuyên môn đầu tư của các tổ chức và sự hợp tác lâu dài.”
Ông Bùi Hoàng Hải, Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước
01
CCP & thanh toán
Hoàn thiện cơ chế bù trừ trung tâm và quản trị rủi ro.
02
Minh bạch
Công bố thông tin đầy đủ, kịp thời, tăng sử dụng tiếng Anh.
03
Quản trị doanh nghiệp
Nâng chuẩn quản trị, quan hệ nhà đầu tư và bảo vệ cổ đông.
04
Hàng hóa mới
Thêm doanh nghiệp quy mô lớn, IPO chất lượng.
05
Hạ tầng thị trường
Tăng năng lực hệ thống và phát triển sản phẩm mới.
06
Giám sát
Nâng hiệu quả quản lý, giám sát và kỷ luật thị trường.
Giám đốc Tư vấn đầu tư CTCP Chứng khoán KIS Việt Nam: Nâng hạng là cột mốc, chưa phải đích đến
Trao đổi với Doanh nhân & Công lý, ông Phạm Tuyến, Giám đốc Tư vấn đầu tư Công ty Cổ phần Chứng khoán KIS Việt Nam, đánh giá việc Việt Nam chính thức bước vào nhóm thị trường mới nổi thứ cấp là bước tiến quan trọng, đưa thị trường vốn Việt Nam tham gia sâu hơn vào hệ thống tài chính toàn cầu.
Chuyên gia Phạm Tuyến cho rằng, cơ hội trước hết là khả năng tiếp cận một lớp nhà đầu tư quốc tế có quy mô vốn lớn hơn, đặc biệt là các quỹ sử dụng bộ chỉ số thị trường mới nổi làm tham chiếu. Trong bối cảnh dòng vốn quốc tế liên tục tái phân bổ, nền tảng kinh tế vĩ mô, môi trường đầu tư và triển vọng tăng trưởng là những yếu tố có thể hỗ trợ khả năng thu hút vốn mới.
Tuy nhiên, theo Giám đốc Tư vấn đầu tư CTCP Chứng khoán KIS Việt Nam, nâng hạng là một cột mốc đáng ghi nhớ nhưng chưa phải đích đến cuối cùng. Việt Nam vẫn cần phải tiếp tục cải cách thể chế, khung pháp lý và hạ tầng thị trường; nâng tính minh bạch, chất lượng quản trị doanh nghiệp và năng lực quản lý, giám sát. "Những yếu tố đó sẽ quyết định thị trường có thể hấp thụ bao nhiêu vốn và giữ được dòng tiền quốc tế trong bao lâu", ông Tuyến nhấn mạnh.
“Nâng hạng là cột mốc đáng ghi nhớ nhưng chưa phải đích đến cuối cùng.”
Ông Phạm Tuyến - Giám đốc Tư vấn đầu tư, Công ty Cổ phần Chứng khoán KIS Việt Nam
Bà Fiona Bassett, Tổng Giám đốc FTSE Russell, phát biểutại Hội nghị “Việt Nam chính thức tham gia vào rổ chỉ số toàn cầu - FTSE Russell Global Equity Index Series” ngày 18/9/2026. Ảnh: chinhphu.vn.
FTSE Russell: Thành tựu quan trọng, nhưng quá trình theo dõi vẫn tiếp tục
Tổng Giám đốc FTSE Russell Fiona Bassett đánh giá việc Việt Nam bước vào nhóm thị trường mới nổi thứ cấp là một thành tựu quan trọng, phản ánh những tiến triển trong củng cố thị trường vốn, cải thiện khả năng tiếp cận và hội nhập với cộng đồng đầu tư toàn cầu.
Bà Bassett đánh giá cao sự hợp tác của Việt Nam và cho rằng quá trình cải cách có thể là kinh nghiệm tham khảo đối với các thị trường khác. FTSE Russell đồng thời cho biết sẽ tiếp tục làm việc với Việt Nam trong giai đoạn phát triển tiếp theo.
Điều này cho thấy việc được nâng hạng không phải là trạng thái cố định. Khi tham gia nhóm thị trường mới nổi, chất lượng vận hành, thanh khoản, minh bạch và khả năng tiếp cận vẫn tiếp tục được theo dõi.
Góc nhìn quốc tế
Không chỉ mở cửa, thị trường phải vận hành được với dòng vốn lớn
Young Lee
Giám đốc điều hành Morgan Stanley
Từ góc độ vận hành, ông cho rằng điểm quan trọng không chỉ là thay đổi quy định, mà là khả năng đưa quy định vào thực tế: Từ mô hình giao dịch, kết nối môi giới đến thanh toán và quản trị rủi ro.
Gary Harron
Giám đốc Dịch vụ Chứng khoán HSBC Việt Nam
HSBC ghi nhận tiến bộ lớn trong hai năm gần đây về khả năng tiếp cận của nhà đầu tư nước ngoài, hiệu quả sử dụng tiền và vận hành. Bước tiếp theo là CCP, giới hạn sở hữu nước ngoài và các sản phẩm mới.
Nguyễn Đức Thông
Tổng Giám đốc SSI
Theo ông, giá trị của hành trình 8 năm không chỉ nằm ở “nhãn” thị trường mới nổi, mà ở việc thị trường đã tiến lên một chuẩn mực cao hơn và đáp ứng tốt hơn yêu cầu của nhà đầu tư.
Từ cột mốc nâng hạng đến bài toán giữ dòng vốn
Việc gia nhập nhóm thị trường mới nổi thứ cấp đưa chứng khoán Việt Nam vào một hệ tiêu chuẩn và không gian phân bổ vốn rộng hơn. Tuy nhiên, nâng hạng mới tạo ra điều kiện tiếp cận. Quy mô dòng vốn thực sự vào thị trường và khả năng duy trì nguồn vốn đó trong dài hạn còn phụ thuộc vào chất lượng vận hành, mức độ minh bạch, quản trị doanh nghiệp, hạ tầng giao dịch và chất lượng hàng hóa trên thị trường.
Từ ngày 21/9, trọng tâm vì thế sẽ chuyển từ đáp ứng các tiêu chí để được nâng hạng sang duy trì và tiếp tục nâng các chuẩn mực đã đạt được. Khi các quỹ quốc tế có thêm cơ sở đưa Việt Nam vào danh mục, doanh nghiệp và thị trường cũng sẽ được đặt trước những yêu cầu cao hơn về công bố thông tin, quản trị, thanh khoản và khả năng đáp ứng các giao dịch quy mô lớn.
Tiếng cồng ngày 18/9 đánh dấu kết quả của một chặng đường kéo dài nhiều năm. Nhưng giá trị lâu dài của cột mốc này sẽ được đo bằng những thay đổi diễn ra sau đó: Thị trường chứng khoán Việt Nam có thể thu hút được bao nhiêu vốn, và quan trọng hơn, có thể giữ dòng vốn quốc tế ở lại trong bao lâu.