Siết chặt quản lý xe kinh doanh hợp đồng

Mới đây là vụ tai nạn ô tô chở người đi đám cưới từ Ninh Bình vào Lâm Đồng bị tai nạn trên cao tốc Quảng Ngãi - Đà Nẵng làm 4 người chết, 9 người bị thương hay vụ tai nạn đặc biệt nghiêm trọng xảy ra ngày 27.12 trên cao tốc Hà Nội - Lào Cai làm 9 người chết, 9 người bị thương. Điều đáng nói ở đây các vụ tai nạn nghiêm trọng này đều có liên quan đến xe kinh doanh hợp đồng dịch vụ vận tải.

Có nhiều nguyên nhân dẫn đến các vụ tai nạn nghiêm trọng nhưng chủ yếu là do vi phạm về điều hành, quản lý phương tiện, tài xế chạy xe liên tục quá thời gian quy định, nhất là vào ban đêm nên mệt mỏi, ngủ gật dẫn đến tai nạn. Mặt khác, lái xe chạy hợp đồng dịch vụ thường không theo tuyến cố định mà theo kiểu “bảo đâu, đi đó” trong khi tài xế lại không quen đường, nhất là các đoạn đường đèo dốc, các khúc cua gấp, dài không chủ động xử lý tình huống nguy hiểm.

Sau các vụ tại nạn nghiêm trọng, thương tâm các cơ quan chức năng đều vào cuộc kiểm tra, xử lý hành vi vi phạm như kiểm tra hành vi chạy quá tốc độ, nồng độ cồn khi lái xe, tuân thủ quy định hợp đồng, phù hiệu, lắp đặt thiết bị giám sát hành trình, nâng cấp hạ tầng, khắc phục các điểm đen giao thông...

Tuy nhiên, các vụ tai nạn giao thông nghiêm trọng vẫn tiếp diễn, không giảm mà có xu hướng gia tăng ngày càng nghiêm trọng hơn, thiệt hại lớn hơn cả về người và tài sản. Vì vậy, theo chúng tôi bên cạnh việc quyết liệt, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm trong hoạt động giao thông vận tải nói chung thì cơ quan chức năng cần siết chặt quản lý đối với xe kinh doanh theo hợp đồng dịch vụ.

Theo đó, yêu cầu các đơn vị xe kinh doanh hợp đồng, các nhà xe, lái xe phải tuân thủ nghiêm quy định pháp luật về an toàn giao thông, đồng thời phải có phương án, cách thức điều hành thích hợp để bảo vệ doanh nghiệp và chính mình.

Cụ thể, các doanh nghiệp vận tải, nhà xe phải xác định lộ trình, lịch trình cụ thể trong hợp đồng vận tải; thời gian đi đến, có điểm đi, điểm đến rõ ràng, cụ thể, trường hợp thật cần thiết, hợp lý mới được thay đổi lộ trình. Điều này hạn chế tình trạng khách hàng thay đổi lộ trình liên tục, bất hợp lý hoặc cố tình ép tài xế phải chạy quá tốc độ, chạy xe liên tục quá 4 giờ không nghỉ... dẫn đến tai nạn.

Ngoài ra, các doanh nghiệp, nhà xe nên yêu cầu lái xe phải tham khảo kỹ càng về đường đi, lộ trình, thời tiết, nhất là tìm hiểu kỹ các đoạn đường nguy hiểm thường xảy ra tai nạn trước khi khởi hành để có sự lưu ý, chủ động phòng ngừa từ trước. Bởi khi lái xe đường dài thì việc quen đường hoặc biết rõ đường đi là rất quan trọng, hạn chế tình trạng tai nạn giao thông có thể xảy ra.

Tình trạng tai nạn giao thông liên quan đến xe kinh doanh hợp đồng ngày càng tăng, do đó cơ quan chức năng cần phải quyết liệt, siết chặt hơn nữa trong công tác quản lý, điều hành loại hình kinh doanh này. Đồng thời, xử lý nghiêm hành vi vi phạm nhằm chấn chỉnh kịp thời, hạn chế các vụ tai nạn nghiêm trọng, thương tâm do xe chạy hợp đồng gây ra.

ThS, luật gia PHẠM VĂN CHUNG