Siết khí thải ô tô và loạt chính sách mới có hiệu lực từ hôm nay 1.3

Mỗi bất động sản có một mã định danh điện tử

Từ ngày 1.3.2026, Nghị định 357/2025/NĐ-CP về xây dựng và quản lý hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu về nhà ở và thị trường bất động sản chính thức có hiệu lực.

Theo quy định, mỗi sản phẩm bất động sản (nhà ở, căn hộ chung cư, phần diện tích sàn trong công trình…) sẽ được cấp một mã định danh điện tử riêng, là chuỗi ký tự tối đa 40 ký tự, được tạo lập tự động trên hệ thống dữ liệu quốc gia.

Mã định danh nhà ở được cấu thành từ các thông tin như: mã thửa đất, mã dự án/công trình, mã địa điểm (nếu có) và dãy ký tự tự nhiên. Sở Xây dựng các địa phương có trách nhiệm gắn mã định danh cho dự án tại thời điểm thông báo đủ điều kiện bán nhà ở hình thành trong tương lai.

Ngoài ra, nghị định cũng quy định mã định danh điện tử đối với đơn vị quản lý vận hành chung cư, chứng chỉ hành nghề môi giới và cá nhân thụ hưởng chính sách hỗ trợ nhà ở. Đây được xem là bước tiến lớn trong minh bạch hóa thị trường bất động sản.

Luật Đầu tư 2025: Thông thoáng hơn cho nhà đầu tư

Luật Đầu tư 2025 có hiệu lực từ 1.3.2026 với nhiều cải cách đáng chú ý.

Luật cắt giảm mạnh ngành, nghề kinh doanh có điều kiện; thu hẹp tiền kiểm, chuyển nhiều lĩnh vực sang hậu kiểm. Đặc biệt, nhà đầu tư nước ngoài được thành lập doanh nghiệp trước khi có dự án đầu tư nếu đáp ứng điều kiện tiếp cận thị trường – một thay đổi quan trọng so với luật cũ.

Luật cũng đơn giản hóa thủ tục điều chỉnh dự án, mở rộng thủ tục đầu tư đặc biệt, bãi bỏ thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư ra nước ngoài và cho phép điều chỉnh linh hoạt thời hạn hoạt động dự án.

Cùng với đó, Luật Quy hoạch 2025 (hiệu lực từ 1.3.2026) đổi mới quy trình lập và điều chỉnh quy hoạch, cho phép triển khai đồng thời các loại quy hoạch, xử lý tình trạng “quy hoạch treo” và tháo gỡ vướng mắc cho dự án cấp bách.

Thiết lập khung pháp lý cho trí tuệ nhân tạo

Luật Trí tuệ nhân tạo 2025 có hiệu lực từ 1.3.2026, lần đầu tiên thiết lập khung pháp lý toàn diện cho AI tại Việt Nam.

Luật phân loại hệ thống AI theo ba mức rủi ro (cao, trung bình, thấp) và yêu cầu minh bạch khi sử dụng. Nội dung do AI tạo ra (âm thanh, hình ảnh, video…) phải có dấu hiệu nhận biết ở định dạng máy đọc được.

Luật cũng đưa ra cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox), ưu đãi cao nhất cho doanh nghiệp AI, thành lập Quỹ Phát triển AI quốc gia và yêu cầu con người phải duy trì quyền kiểm soát đối với mọi quyết định do AI tạo ra.

Doanh nghiệp phục hồi được tạm dừng đóng BHXH

Theo Luật Phục hồi, phá sản 2025, doanh nghiệp đang thực hiện thủ tục phục hồi được tạm dừng đóng BHXH vào quỹ hưu trí và tử tuất tối đa 12 tháng nhằm giảm áp lực tài chính.

Luật cũng cho phép áp dụng thủ tục phá sản rút gọn với doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ hoặc trường hợp nợ và tài sản ở mức hạn chế, góp phần tiết kiệm thời gian và chi phí xử lý.

Rút ngắn thủ tục lập văn phòng đại diện nước ngoài

Nghị định 62/2026/NĐ-CP (hiệu lực 1.3.2026) bổ sung hình thức nộp hồ sơ trực tuyến xin lập Văn phòng đại diện qua Cổng Dịch vụ công quốc gia và rút ngắn thời gian cấp phép từ 30 ngày xuống tối đa 14 ngày làm việc.

Bộ Ngoại giao phải phản hồi trong 1 ngày nếu hồ sơ chưa hợp lệ và trả lời bằng văn bản nếu từ chối cấp phép.

Siết kiểm định khí thải ô tô

Từ 1.3.2026, các trung tâm đăng kiểm áp dụng quy trình kiểm định khí thải mới với 4 mức tiêu chuẩn theo năm sản xuất xe, siết chặt yêu cầu kỹ thuật và nâng cao trách nhiệm bảo dưỡng phương tiện.

Điểm cốt lõi của đợt triển khai này là xe ô tô khi đi kiểm định phải đáp ứng mức khí thải tối thiểu tương ứng với năm sản xuất. Cụ thể, xe sản xuất trước năm 1999 phải đạt mức 1; xe sản xuất từ 1999 đến hết 2016 đạt mức 2; xe sản xuất từ 2017 đến hết 2021 đạt mức 3; còn xe sản xuất từ năm 2022 phải đạt mức 4.

Lộ trình sẽ tiếp tục được nâng dần trong các năm tới, đặc biệt tại hai đô thị lớn. Từ đầu năm 2027, xe sản xuất giai đoạn 2017–2021 lưu thông tại Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh phải đạt mức 4. Từ năm 2028, xe sản xuất từ năm 2022 tại hai thành phố này phải đạt mức 5. Đến năm 2029, ô tô tham gia giao thông tại Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh phải đáp ứng tiêu chuẩn khí thải từ mức 2 trở lên; và từ năm 2032, xe sản xuất từ năm 2022 sẽ áp dụng mức 5 trên phạm vi cả nước.

Quy trình kiểm tra mới được xây dựng nhằm bảo đảm kết quả đo kiểm chính xác hơn, hạn chế sai lệch và đáp ứng mục tiêu bảo vệ môi trường. Điều này đồng nghĩa, phương tiện không được bảo dưỡng đúng cách sẽ khó đạt yêu cầu khi kiểm định.

Phạt đến 150 triệu đồng vi phạm lĩnh vực đường bộ

Theo Điều 3 Nghị định 336/2025 mức phạt tiền, hình thức xử phạt vi phạm hành chính, biện pháp khắc phục hậu quả và nguyên tắc áp dụng như sau:

Mức phạt tiền tối đa trong hoạt động đường bộ thuộc lĩnh vực giao thông đường bộ đối với cá nhân là 75 triệu đồng và đối với tổ chức là 150 triệu đồng.

Hình thức xử phạt chính gồm cảnh cáo; Phạt tiền. Hình thức xử phạt bổ sung là đình chỉ việc tổ chức đào tạo; Đình chỉ hoạt động thi công; ước quyền sử dụng phù hiệu cấp cho xe ô tô tham gia kinh doanh vận tải; Tước quyền sử dụng giấy phép kinh doanh vận tải.

Bên cạnh đó, tổ chức, cá nhân vi phạm còn bị áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả như buộc khôi phục lại tình trạng ban đầu đã bị thay đổi do vi phạm hành chính gây ra; Buộc phá dỡ công trình, phần công trình xây dựng không có giấy phép hoặc xây dựng không đúng với giấy phép; Buộc nộp lại số lợi bất hợp pháp có được do thực hiện vi phạm hành chính;

Buộc tháo dỡ vật gắn, treo, lắp vào công trình báo hiệu đường bộ; buộc di dời cây trồng che khuất tầm nhìn của người điều khiển phương tiện, biển báo hiệu đường bộ;

Buộc thu dọn rác thải, chất phế thải, phương tiện, vật tư, vật liệu, đất đá, hàng hóa, máy móc, thiết bị, băng rôn, biển hiệu, biển quảng cáo, các loại vật dụng, vật cản khác;

Buộc bổ sung, sửa chữa các biển báo hiệu bị mất, bị hư hỏng; khắc phục các hư hỏng của công trình đường bộ; Buộc niêm yết đầy đủ, chính xác các thông tin theo quy định...

Tài khoản thanh toán của tổ chức, hộ kinh doanh phải thể hiện đúng tên theo giấy đăng ký

Từ ngày 1.3.2026, theo quy định mới của Ngân hàng Nhà nước, tài khoản ngân hàng phục vụ hoạt động kinh doanh của hộ kinh doanh phải đúng tên đăng ký trên giấy chứng nhận.

Cụ thể, theo Thông tư 25 của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư 17, việc đặt tên tài khoản thanh toán được quy định cụ thể hơn đối với từng đối tượng sử dụng.

Thông tư 25 bổ sung điểm c khoản 1 điều 13 Thông tư 17, quy định đối với tài khoản thanh toán cá nhân, tên tài khoản phải trùng khớp với họ và tên trên giấy tờ tùy thân của khách hàng. Đối với tài khoản thanh toán của tổ chức, tên tài khoản bắt buộc phải bao gồm tên tổ chức theo giấy phép thành lập, quyết định thành lập, giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp hoặc giấy tờ chứng minh tổ chức được thành lập và hoạt động hợp pháp.

Với quy định này, từ ngày 1.3, tài khoản ngân hàng phải được mở và đứng tên đúng theo giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh.

Hà Chi