Siêu bom MOAB của Mỹ có thể phá hủy mục tiêu trong bán kính 1,5 km

CNN ngày 15/10 dẫn lời các quan chức giấu tên cho biết, chính quyền Tổng thống Donald Trump đang xem xét khả năng sử dụng bom nổ trên không cỡ lớn GBU-43/B, còn gọi là MOAB, nhằm vào hạ tầng năng lượng và các cơ sở hạt nhân của Iran nếu Washington quyết định nối lại chiến dịch quân sự.

Những mục tiêu được đề cập có cả cơ sở tại Núi Pickaxe, nơi được cho là nằm sâu dưới nhiều lớp đá granite.

GBU-43/B được Không quân Mỹ phát triển trong giai đoạn 2002-2003.

Biệt danh MOAB, viết tắt của Massive Ordnance Air Blast, thường được gọi là “Mẹ của các loại bom”, xuất phát từ cách chơi chữ liên quan đến cụm từ “mẹ của mọi trận chiến” từng được Tổng thống Iraq Saddam Hussein sử dụng trước Chiến tranh Vùng Vịnh năm 1991.

Quả bom dài khoảng 9,17 m, đường kính 1,03 m và nặng gần 10 tấn. Vũ khí này chứa khoảng 8,5 tấn thuốc nổ H-6, hỗn hợp có thành phần gồm RDX, TNT và bột nhôm.

MOAB được thiết kế để tạo vụ nổ trên không, phát huy sức công phá trên một khu vực rộng, thay vì xuyên sâu xuống lòng đất như bom xuyên phá chuyên dụng.

Do kích thước lớn, GBU-43/B được thả từ máy bay vận tải quân sự C-130 Hercules hoặc MC-130 thuộc dòng Combat Talon. Sau khi rời khoang hàng nhờ hệ thống dù, quả bom sử dụng dẫn đường vệ tinh GPS để tiếp cận mục tiêu.

Vụ nổ tạo ra sóng xung kích và áp suất cực lớn, có khả năng phá hủy công trình nhẹ, phương tiện và các mục tiêu phân bố trên diện rộng.

Chuyên trang quân sự National Interest cho biết, sức công phá có thể phá hủy nhà cửa, cây cối và xe cơ giới hạng nhẹ ở khoảng cách tới 1,5 km.

Tuy nhiên, mức độ thiệt hại thực tế phụ thuộc vào địa hình, kết cấu công trình và vị trí của mục tiêu. Không có một bán kính hủy diệt cố định áp dụng cho mọi điều kiện.

Mỹ chế tạo tổng cộng 15 quả MOAB, ngoài 2 quả phục vụ thử nghiệm. Mỗi quả có giá ước tính khoảng 16 triệu USD.

Lần sử dụng trong chiến đấu đầu tiên và duy nhất được công bố diễn ra ngày 13/4/2017, khi quân đội Mỹ thả bom xuống hệ thống hang động và đường hầm của tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng tại tỉnh Nangarhar, Afghanistan.

Dù có sức công phá lớn, MOAB không phải lựa chọn tối ưu để tấn công các cơ sở hạt nhân nằm sâu dưới lòng núi.

Bom xuyên phá GBU-57 MOP được phát triển cho nhiệm vụ đánh vào mục tiêu kiên cố dưới lòng đất, trong khi MOAB chủ yếu tác động lên mục tiêu trên mặt đất hoặc gần mặt đất.

CNN dẫn lời một nguồn tin cho rằng, MOAB có thể mang lại hiệu ứng tâm lý và tạo sức ép lớn, nhưng khó tự mình buộc Tehran đầu hàng hoặc bảo đảm một thắng lợi chiến lược cho Washington.

Việc sử dụng loại bom này gần khu vực đông dân cư cũng đặt ra nguy cơ thương vong dân sự và thiệt hại ngoài dự kiến.