'Số hóa' dữ liệu đất đai, nâng cao tính minh bạch

“Số hóa” dữ liệu đất đai, nâng cao tính minh bạch

Thời gian qua, các ngành, các cấp tại TP. Hồ Chí Minh đã nỗ lực triển khai nhiều giải pháp nhằm hoàn thiện nền tảng dữ liệu này. Kết quả, 3,14 triệu/3,83 triệu thửa đất đã được rà soát, đạt 82,02%. Trong đó, nhóm 1 - dữ liệu đạt tiêu chí “đúng - đủ - sạch - sống” có 1,38 triệu thửa, chiếm 36,07%. Nhóm 2 đã được xác thực chủ sử dụng đạt 1,76 triệu thửa, chiếm 45,95%. Còn lại 689.629 thửa đất (17,98% nhóm 2) chưa hoàn thiện do chưa đối khớp được thông tin chủ sử dụng với cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư.

Ông Nguyễn Toàn Thắng, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường TP. Hồ Chí Minh cho biết, sự chênh lệch so với số liệu rà soát ban đầu xuất phát từ nhiều nguyên nhân. Dữ liệu đất đai được xây dựng, quản lý và cập nhật qua nhiều thời kỳ với các hệ quy chiếu và loại bản đồ khác nhau; trải qua nhiều lần chuyển đổi nên phát sinh tình trạng chưa chuẩn hóa thông tin, thiếu dữ liệu lịch sử. Bên cạnh đó, tốc độ đô thị hóa, công nghiệp hóa nhanh khiến biến động đất đai lớn nhưng chưa được cập nhật đầy đủ vào hồ sơ. Một số trường hợp thiếu thông tin, giấy tờ pháp lý của người sử dụng đất nên chưa đủ căn cứ hoàn thiện dữ liệu.

Sau hợp nhất, TP. Hồ Chí Minh từng bước xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai nhưng chưa đồng bộ trên toàn địa bàn. Dữ liệu của 3 đơn vị hành chính cấp tỉnh trước đây được vận hành trên các phần mềm khác nhau. Từ ngày 1/7/2025, thành phố chuyển đổi và vận hành thống nhất trên phần mềm VBDLIS. Tuy nhiên, do tồn tại lịch sử, quá trình cập nhật và khai thác vẫn còn hạn chế như chồng chéo, thiếu thông tin (ví dụ thiếu số căn cước công dân của chủ sử dụng), trùng lặp hoặc sai lệch dữ liệu thửa đất, chưa được xác thực với cơ sở dữ liệu dân cư.

Theo lãnh đạo ngành nông nghiệp và môi trường thành phố, việc làm giàu, làm sạch dữ liệu sẽ tạo nền tảng xây dựng hệ thống thông tin đất đai đồng bộ, thống nhất, phục vụ quản lý minh bạch, hiệu quả; đồng thời nâng cao chất lượng cung cấp dịch vụ công, giúp giải quyết thủ tục nhanh chóng, chính xác, giảm giấy tờ cho người dân và doanh nghiệp.

Trong bối cảnh chính quyền địa phương thực hiện mô hình 2 cấp, khối lượng nhiệm vụ quản lý đất đai chuyển về cấp cơ sở rất lớn, đòi hỏi sớm hoàn thiện cơ sở dữ liệu để địa phương có công cụ quản lý và phục vụ người dân tốt hơn.

Để đẩy nhanh tiến độ, TP. Hồ Chí Minh đã huy động lực lượng công an, sinh viên công nghệ thông tin và thành lập các tổ lưu động “đi từng nhà, rà từng hộ” nhằm thu thập, đối chiếu, chuẩn hóa dữ liệu. Chiến dịch đã tạo chuyển biến rõ nét trong cải cách thủ tục hành chính khi dữ liệu sạch giúp thành phố phê duyệt quy trình điện tử rút gọn, giảm phiền hà cho người dân.

Bà Bùi Thị Bích Tuyền, Giám đốc Văn phòng Đăng ký đất đai TP. Hồ Chí Minh cho biết, đơn vị sẽ tiếp tục nâng cao chất lượng giải quyết thủ tục hành chính, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ. Trọng tâm là giảm tối đa hồ sơ trễ hạn, tăng trách nhiệm giải trình của cá nhân, đơn vị, hướng đến mô hình phục vụ chuyên nghiệp, minh bạch, hiệu quả. Thành phố cũng đẩy mạnh kết nối, chia sẻ dữ liệu đất đai với cơ sở dữ liệu dân cư theo Đề án 06; tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý, khai thác và cung cấp dịch vụ công; phối hợp chặt chẽ với cơ quan thuế và chính quyền địa phương nhằm rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ.

Theo ông Nguyễn Toàn Thắng, trong năm 2026, TP. Hồ Chí Minh sẽ tiếp tục hoàn thiện cơ sở dữ liệu đất đai theo Kế hoạch số 515/KH-BCA-BNN&MT và duy trì cập nhật thường xuyên. Thành phố xác định quản lý, cập nhật, chỉnh lý dữ liệu đất đai là nhiệm vụ liên tục của các cấp chính quyền.

Bên cạnh đó, thành phố sẽ đẩy mạnh chia sẻ cơ sở dữ liệu đất đai với các cơ quan liên quan nhằm quản lý việc thực hiện nghĩa vụ của công dân về đất đai; kết nối, liên thông phần mềm VBDLIS với Cổng Dịch vụ công quốc gia để phục vụ quản lý hồ sơ, quy trình giải quyết thủ tục hành chính; đồng thời kết nối với dữ liệu công chứng trên địa bàn để hỗ trợ thực hiện thủ tục công chứng, hạn chế tối đa tình trạng làm giả giấy chứng nhận.

Việc “số hóa” và chuẩn hóa dữ liệu đất đai không chỉ là yêu cầu kỹ thuật mà còn là nền tảng quan trọng để xây dựng chính quyền số, nâng cao tính minh bạch, hiệu quả quản lý và phục vụ người dân, doanh nghiệp ngày càng tốt hơn.

Ngọc Hậu