Sớm tháo gỡ khó khăn, nâng cao năng lực trạm y tế

Tham gia Đoàn khảo sát có các ĐBQH tỉnh Lai Châu gồm: ĐBQH hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Văn hóa và Xã hội Vũ Minh Đạo, ĐBQH Cà Thị Thắm; đại diện Sở Y tế Lai Châu và lãnh đạo các xã, phường.

Phó trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội chuyên trách tỉnh Lai Châu Hoàng Quốc Khánh phát biểu tại cuộc làm việc với Trạm Y tế xã Dào San

Hoạt động chăm sóc sức khỏe Nhân dân cơ bản được duy trì ổn định

Từ ngày 1/1/2026, các trạm y tế xã/phường thuộc các Trung tâm Y tế trực thuộc Sở Y tế được chuyển giao về UBND xã/phường quản lý. Qua khảo sát tại các trạm y tế cho thấy, sau chuyển giao, hoạt động khám, chữa bệnh và chăm sóc sức khỏe Nhân dân cơ bản được duy trì ổn định.

Đại diện các trạm y tế cho biết, trước thời điểm chuyển giao, dưới sự chỉ đạo của Sở Y tế Lai Châu, UBND các xã/phường đã phối hợp với các đơn vị liên quan thực hiện rà soát, thống kê tình hình tổ chức bộ máy, nhân lực, cơ sở vật chất, trang thiết bị, thuốc, vật tư y tế, hồ sơ, tài liệu và các điều kiện bảo đảm hoạt động của trạm y tế.

ĐBQH hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Văn hóa và Xã hội Vũ Minh Đạo, thành viên Đoàn khảo sát, tìm hiểu về hoạt động của Trạm Y tế xã Dào San

Việc chuyển giao được thực hiện theo nguyên tắc bảo đảm liên tục, không làm gián đoạn hoạt động khám bệnh, chữa bệnh và chăm sóc, bảo vệ sức khỏe nhân dân trên địa bàn. Các nội dung liên quan đến tổ chức, nhân lực, tài sản, cơ sở vật chất, trang thiết bị, hồ sơ, tài liệu và các nhiệm vụ chuyên môn được rà soát, bàn giao giữa các bên có liên quan.

Trạm Y tế xã/phường chủ động xây dựng và tổ chức thực hiện kế hoạch công tác; phân công nhiệm vụ cho viên chức, người lao động; duy trì chế độ trực, khám, chữa bệnh, phòng chống dịch bệnh, tiêm chủng, chăm sóc sức khỏe bà mẹ - trẻ em, dân số và phát triển, phòng, chống bệnh không lây nhiễm, an toàn thực phẩm và các chương trình y tế khác.

Giám đốc Trạm Y tế xã Dào San Phạm Công Hợp báo cáo Đoàn khảo sát

Về mô hình hoạt động, các trạm y tế đều duy trì hoạt động trạm chính và các điểm trạm, bố trí nhân viên linh hoạt và phù hợp, khai thác cơ sở vật chất, trang thiết bị và giường lưu trú hiện có.

Thiếu nhân lực, trang thiết bị

Theo Thông tư số 43 của Bộ Y tế, Trạm Y tế cấp xã phải thực hiện 22 nhiệm vụ, bao gồm: phòng bệnh và nâng cao sức khỏe cộng đồng; khám bệnh, chữa bệnh; bảo vệ, chăm sóc bà mẹ và trẻ em, chăm sóc sức khỏe sinh sản; an toàn thực phẩm; dân số; bảo trợ xã hội; quản lý, cung ứng thuốc, vắc xin, hóa chất, thiết bị y tế; truyền thông, giáo dục sức khỏe; lập, quản lý hồ sơ quản lý sức khỏe cá nhân trên địa bàn theo quy định của pháp luật; triển khai các gói dịch vụ y tế cơ bản theo quy định của pháp luật; phòng chống, khắc phục hậu quả thiên tai, thảm họa và đáp ứng tình trạng khẩn cấp về y tế…

Đoàn khảo sát Điểm trạm số 2, Trạm Y tế xã Dào San

Tuy nhiên, qua khảo sát và báo cáo của các trạm y tế cho thấy, cơ sở vật chất nhiều nơi xuống cấp, nguy cơ mất an toàn. Tại Trạm Y tế xã Khổng Lào, cơ sở chính là dãy nhà cấp 4 đưa vào sử dụng từ năm 2011, nhiều phòng bị thấm dột nặng khi mưa lớn.

Trạm Y tế xã Tả Lèng và Trạm Y tế phường Đoàn Kết đều có các điểm trạm nằm trong khu vực lún taluy, nguy cơ sạt lở cao trong mùa mưa.

Giám đốc Trạm Y tế phường Đoàn Kết Phạm Văn Dũng báo cáo Đoàn khảo sát

Số lượng thiết bị y tế đạt chuẩn tại các trạm còn rất thấp. Trạm Y tế xã Khổng Lào mới có 56/155 danh mục trang thiết bị y tế tối thiểu theo quy định (trong đó 6 thiết bị đã hư hỏng, 9 thiết bị xuống cấp).

Cả 3 điểm trạm của Trạm Y tế xã Tả Lèng chỉ có duy nhất 1 máy siêu âm đen trắng được trang cấp từ năm 2015, không có máy in kết quả. Việc ứng dụng CNTT, triển khai bệnh án điện tử và chuyển đổi số gặp khó khăn lớn do hệ thống máy tính cũ kỹ, và không đủ.

Đáng chú ý, hầu hết các trạm y tế đều thiếu bác sĩ, cán bộ xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh, cũng như nhân sự làm công tác kế toán, văn thư. Việc cử cán bộ đi học nâng cao trình độ gặp rào cản do độ tuổi cán bộ lớn và chi phí đào tạo cao.

Sớm có hướng dẫn cụ thể về tổ chức, bộ máy trạm y tế cấp xã

Từ thực trạng đơn vị, để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ, đại diện lãnh đạo các trạm y tế và UBND xã/phường đưa ra nhiều đề xuất, kiến nghị.

Đoàn khảo sát thăm cơ sở vật chất Trạm Y tế xã Tả Lèng

Trong đó, đề nghị Bộ Y tế, Bộ Nội vụ sớm ban hành hướng dẫn cụ thể về tổ chức bộ máy, tiêu chuẩn bổ nhiệm chức danh lãnh đạo khoa/phòng thuộc trạm y tế xã; ban hành tiêu chí rõ ràng về khoảng cách, quy mô dân số để có cơ sở duy trì hoặc thu gọn các điểm trạm y tế.

Đề nghị nghiên cứu giao chỉ tiêu giường điều trị nội trú/lưu trú phù hợp cho các trạm y tế xã ở vùng sâu, vùng xa, vùng biên giới; đồng thời ban hành cơ chế thanh toán BHYT thống nhất đối với dịch vụ điều trị tại tuyến xã.

Trưởng phòng Nghiệp vụ, Sở Y tế Lai Châu Phạm Huỳnh Kháng giải đáp một số vướng mắc của các trạm y tế xã, phường

Quan tâm bố trí nguồn vốn nâng cấp, sửa chữa cơ sở vật chất xuống cấp; trang bị bổ sung thiết bị y tế hiện đại (máy siêu âm, xét nghiệm, thiết bị cấp cứu); hỗ trợ trang bị hệ thống máy tính đồng bộ phục vụ chuyển đổi số và bệnh án điện tử.

Có chính sách hỗ trợ kinh phí đào tạo, thu hút bác sĩ và kỹ thuật viên chuyên sâu về công tác tại địa bàn khó khăn; nâng mức phụ cấp cho lực lượng y tế thôn bản, cô đỡ thôn bản để phát huy hiệu quả vai trò "cánh tay nối dài" tại cơ sở.

Rà soát, đào tạo, bồi dưỡng và bố trí cán bộ phù hợp

Đoàn khảo sát ghi nhận nỗ lực của Trạm Y tế các xã/phường trong duy trì hoạt động khám, chữa bệnh, chăm sóc sức khỏe nhân dân sau chuyển giao.

Các thành viên Đoàn khảo sát trò chuyện với người dân đến khám bệnh tại Điểm trạm thuộc Trạm Y tế xã Khổng Lào

Chia sẻ với khó khăn của các đơn vị, Đoàn khảo sát đề nghị Sở Y tế Lai Châu nắm bắt tình hình kịp thời, hỗ trợ đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn, chuyển giao kỹ thuật cho đội ngũ y tế cấp xã; Ủy ban nhân dân xã/phường quan tâm đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị cho các trạm y tế, từng bước nâng cao năng lực y tế cơ sở.

Đoàn khảo sát làm việc với Trạm Y tế xã Khổng Lào

Với các trạm y tế xã/phường, đề nghị rà soát danh mục kỹ thuật thường xuyên, đề xuất Sở Y tế phê duyệt phù hợp với điều kiện cơ sở vật chất, trang thiết bị và đội ngũ y, bác sĩ.

Bên cạnh đó, rà soát, đào tạo, bồi dưỡng và bố trí cán bộ phù hợp, trong đó đặc biệt quan tâm tuyển dụng vị trí cán bộ công nghệ thông tin để tổ chức triển khai bệnh án điện tử.