SPIKE SR nằm ở đâu trong gia đình tên lửa SPIKE của Israel?

Tên lửa SPIKE không phải một mẫu vũ khí duy nhất mà là cả một gia đình do tập đoàn quốc phòng Rafael Advanced Defense Systems của Israel phát triển.

Qua nhiều thế hệ, Rafael mở rộng dòng SPIKE từ tên lửa chống tăng dành cho bộ binh thành hệ thống có thể triển khai từ mặt đất, xe chiến đấu, trực thăng và tàu. Mục tiêu là tạo ra nhiều biến thể dùng chung nền tảng công nghệ nhưng phù hợp với từng cấp độ tác chiến.

Ở đầu nhẹ của gia đình này là tên lửa chống tăng SPIKE SR. Rafael thiết kế SPIKE SR chủ yếu cho bộ binh, với tầm bắn 50 m đến 2.000 m và trọng lượng tên lửa trong ống chứa khoảng 10 kg.

Hệ thống sử dụng đầu dò quang điện tử, cơ chế "bắn và quên" và đầu đạn tandem HEAT. Rafael cho biết SPIKE SR có thể tấn công mục tiêu đứng yên và di chuyển cả ngày lẫn đêm.

Lớn hơn là tên lửa SPIKE LR2. Đây là hệ thống đa nhiệm, có thể sử dụng từ bộ binh, xe bọc thép, tàu và trực thăng.

Rafael công bố tầm bắn tối đa 5,5 km, cùng nhiều chế độ tác chiến như "bắn và quên", "bắn và quan sát" hoặc tấn công theo tọa độ mục tiêu.

SPIKE LR2 cũng sử dụng đầu dò quang điện tử và đầu đạn tandem HEAT, nhưng được phát triển cho những nhiệm vụ ở khoảng cách xa hơn và trên nhiều nền tảng hơn SPIKE SR.

Tiếp đến là tên lửa SPIKE ER2, biến thể tầm xa hơn dành cho nhiều nền tảng, đặc biệt là trực thăng. Rafael công bố tầm bắn tới 10 km khi phóng từ mặt đất và 16 km khi phóng từ trực thăng.

Tên lửa nặng khoảng 34 kg và có thể thực hiện nhiệm vụ chống tăng, chống tàu, chống công sự và một số mục tiêu khác. Phiên bản mới được Rafael xếp vào thế hệ thứ 5, với khả năng dẫn đường quang điện tử và tầm hoạt động mở rộng.

Ở phân khúc tầm xa hơn nữa là tên lửa SPIKE NLOS, trong đó NLOS là viết tắt của "Non-Line-of-Sight", nghĩa là tấn công mục tiêu ngoài tầm nhìn trực tiếp.

Rafael hiện công bố tầm bắn tới 50 km. Hệ thống sử dụng liên kết dữ liệu 2 chiều, truyền hình ảnh từ đầu dò về người điều khiển và cho phép cập nhật lệnh giữa hành trình, bao gồm thay đổi mục tiêu hoặc hủy nhiệm vụ.

Đây là khác biệt lớn so với SPIKE SR, vốn được thiết kế cho một binh sĩ khai hỏa nhanh và rời vị trí.

Gia đình SPIKE hiện còn tiếp tục mở rộng. Rafael đã phát triển SPIKE FireFly cho nhiệm vụ của bộ binh và các biến thể L-SPIKE có khả năng hoạt động kiểu đạn lảng vảng.

L-SPIKE 4X được Rafael giới thiệu với tầm hoạt động tới 40 km, thời gian lảng vảng tối đa 30 phút và khối lượng 50 kg cả tên lửa cùng ống chứa.

Điểm chung của các biến thể là Rafael cố gắng duy trì mức độ tương thích về công nghệ, bệ phóng và hệ thống điều khiển, trong khi thay đổi kích thước, tầm bắn, đầu dò và nền tảng triển khai. Cách phát triển này giúp cùng một dòng vũ khí có thể đáp ứng những nhu cầu rất khác nhau trên chiến trường.

Sự khác biệt giữa các biến thể vì thế không đơn giản nằm ở việc "tên lửa nào mạnh hơn". SPIKE SR hướng tới người lính mang vác.

SPIKE LR2 mở rộng tầm đánh và nền tảng sử dụng. SPIKE ER2 ưu tiên khả năng tấn công từ khoảng cách xa, đặc biệt trên trực thăng. SPIKE NLOS lại đưa tên lửa sang một cấp độ khác với khả năng đánh mục tiêu ngoài tầm nhìn trực tiếp và điều khiển qua liên kết dữ liệu.

Việc xây dựng cả một "họ" tên lửa giúp Rafael bao phủ nhiều tầng tác chiến thay vì phụ thuộc vào một thiết kế duy nhất.

Với SPIKE SR, giá trị lớn nhất không nằm ở việc nó có tầm bắn dài nhất hay đầu đạn lớn nhất, mà ở khả năng đưa một tên lửa dẫn đường có "bắn và quên" xuống cấp bộ binh với trọng lượng khoảng 10 kg.

Chính vị trí đó giúp SPIKE SR trở thành một mắt xích riêng trong gia đình SPIKE, thay vì chỉ là phiên bản thu nhỏ của những tên lửa tầm xa hơn.