Su-57 nâng cấp được bàn giao, Patriot nối mạng IBCS và NASAMS hợp tác công nghệ với Ukraine

Nga bàn giao lô Su-57 nâng cấp thứ ba trong năm, Lục quân Mỹ chứng nhận khẩu đội Patriot đầu tiên dùng IBCS, còn Kongsberg kí biên bản hợp tác với Ukraine.

Ngày 19/11, Tập đoàn Chế tạo Máy bay Thống nhất (UAC) thuộc Rostec bàn giao lô tiêm kích Su-57 nâng cấp cho Lực lượng Hàng không Vũ trụ Nga. Cùng thời điểm, Lục quân Mỹ có khẩu đội Patriot đầu tiên đạt chứng nhận vận hành với Hệ thống Chỉ huy Tác chiến Tích hợp (IBCS). Hãng Kongsberg của Na Uy cũng kí biên bản ghi nhớ hợp tác công nghệ với Ukraine.

Su-57 lô mới: nâng cấp hệ thống trên khoang và vũ khí

Theo TASS, số máy bay trong lô không được công bố. Đây là lô Su-57 thứ ba được công bố trong năm nay, sau các lô hồi tháng 2 và tháng 9.

Tiêm kích Su-57 thuộc lô mới được UAC bàn giao cho Lực lượng Hàng không Vũ trụ Nga. Ảnh: UAC

Tiêm kích Su-57 thuộc lô mới được UAC bàn giao cho Lực lượng Hàng không Vũ trụ Nga. Ảnh: UAC

Các máy bay đã hoàn tất chu trình thử nghiệm tại nhà máy. Phi công của Bộ Quốc phòng Nga bay đánh giá ở nhiều chế độ rồi đưa máy bay về căn cứ. Theo UAC, lô mới có hệ thống trên khoang được nâng cấp và tổ hợp vũ khí cập nhật.

Rostec cho biết Su-57 dùng được những vũ khí phóng từ trên không hiện đại nhất của Nga, trong đó có tên lửa hành trình khó bị phát hiện. Một phi công Su-57 nhận định cấu hình mới mở rộng phạm vi nhiệm vụ và tổ hợp vũ khí dùng được các loại đạn dược mới. Tuy nhiên, thông báo không nêu tên tên lửa, tầm bắn, cũng không đề cập việc radar hay hệ thống điều khiển hỏa lực có thay đổi hay không.

Động cơ Izdeliye 177 và quy mô phi đội

Về động cơ, UAC đã bay thử Su-57 với động cơ mới Izdeliye 177. Theo Rostec, động cơ này đạt lực đẩy tới 16.000 kg khi bật buồng đốt tăng lực. Hiện chưa rõ lô vừa bàn giao có dùng loại động cơ này hay không.

Quy mô phi đội vẫn là điểm yếu của chương trình. Theo Defence Blog, Nga đã chế tạo hơn 44 chiếc Su-57, kể cả máy bay thử nghiệm. Trang 19FortyFive so sánh con số này với hơn 1.000 chiếc F-35 của Mỹ và đồng minh. Trên thị trường xuất khẩu, Algeria là khách hàng đầu tiên với 14 chiếc đặt mua. Hai chiếc đầu được cho là đã đến nước này từ tháng 11/2025, và Rostec cho biết các lô tiếp theo đang được sản xuất.

Patriot nối mạng IBCS: bước chuyển từ khẩu đội sang mạng lưới

Theo Army Recognition, Khẩu đội Delta, Tiểu đoàn 6, Trung đoàn Pháo phòng không 52 là khẩu đội Patriot đầu tiên của Lục quân Mỹ đạt chứng nhận vận hành với IBCS. Đơn vị thuộc Lữ đoàn Pháo phòng không 35, trực thuộc Tập đoàn quân số 8 của Mỹ đóng tại Hàn Quốc.

Bệ phóng Patriot của Lữ đoàn Pháo phòng không 35, Lục quân Mỹ tại Hàn Quốc. Ảnh: Bộ Quốc phòng Mỹ

Bệ phóng Patriot của Lữ đoàn Pháo phòng không 35, Lục quân Mỹ tại Hàn Quốc. Ảnh: Bộ Quốc phòng Mỹ

Đợt đánh giá tách radar và bệ phóng khỏi đơn vị điều khiển hỏa lực, buộc kíp chiến đấu chứng minh vẫn điều phối được chúng. Trong mạng IBCS, bất kì radar nào được kết nối cũng có thể cung cấp dữ liệu bám mục tiêu, còn bệ phóng phù hợp trong mạng sẽ khai hỏa. Khẩu đội dùng ba loại đạn đánh chặn: PAC-2 GEM-T phát nổ gần mục tiêu, PAC-3 và PAC-3 MSE đâm trực tiếp vào mục tiêu.

IBCS do Northrop Grumman phát triển. Mỹ không phải nước đầu tiên dùng hệ thống này, vì Ba Lan đã nhận IBCS cho Patriot từ năm 2023 và sau đó tuyên bố hệ thống sẵn sàng chiến đấu. Theo Northrop Grumman, IBCS hiện đã vào giai đoạn sản xuất hàng loạt. Ngoài Patriot, Tiểu đoàn 6-52 cũng đã kết nối hệ thống phòng không tầm ngắn IFPC Inc 2 với IBCS.

Trong đợt chứng nhận này, THAAD, Aegis hay cảm biến của F-35 chưa được nối vào IBCS. Các khẩu đội khác trong tiểu đoàn dự kiến được chứng nhận trong vài tuần tới. Theo Cơ quan Nghiên cứu Quốc hội Mỹ (CRS), mua một tiểu đoàn Patriot bốn khẩu đội có IBCS và radar LTAMDS tốn khoảng 1,792 tỉ USD.

Kongsberg tham gia chương trình Brave Prime của Ukraine

Theo Militarnyi ngày 19/11, cụm công nghệ quốc phòng Brave1 của Ukraine kí biên bản ghi nhớ với chi nhánh Kongsberg tại Kyiv. Giám đốc điều hành Brave1 Iryna Zabolotna kí cùng hai đại diện Kongsberg Ukraine là Aslak Sverdrup và Vitalii Demchuk.

Bệ phóng của hệ thống phòng không NASAMS do Kongsberg và Raytheon phát triển. Ảnh: Kongsberg

Bệ phóng của hệ thống phòng không NASAMS do Kongsberg và Raytheon phát triển. Ảnh: Kongsberg

Theo biên bản, hai bên sẽ xác định các công nghệ của Kongsberg phù hợp nhu cầu phía Ukraine. Hãng cũng tìm doanh nghiệp Ukraine có công nghệ hoặc linh kiện tương thích với hệ thống của mình, đồng thời định hướng nghiên cứu chung. Kongsberg là đối tác chiến lược thứ ba của Brave Prime, chương trình ra đời từ tháng 7/2026. Theo Bộ Quốc phòng Ukraine, Brave1 đã cấp gần 1.000 khoản tài trợ trong ba năm, tổng giá trị vượt 128 triệu USD.

Cấu hình và kiến trúc mở của NASAMS

NASAMS được Kongsberg phát triển cùng Raytheon của Mỹ từ thập niên 1990. Theo RTX, công ty mẹ của Raytheon, hệ thống gồm radar 3D AN/MPQ-64F1 Sentinel, trung tâm phân phối hỏa lực (FDC) của Kongsberg, bệ phóng cùng các tên lửa AIM-120 AMRAAM, AMRAAM-ER và AIM-9X Sidewinder. Mỗi bệ phóng mang tối đa 6 tên lửa trong ống chứa. Theo Army Recognition, AMRAAM-ER đạt tầm bắn khoảng 50km. Raytheon cũng đang phát triển radar tầm trung GhostEye MR cho hệ thống.

RTX cho biết NASAMS hiện được 16 quốc gia vận hành, trong đó Ukraine tiếp nhận hệ thống đầu tiên từ tháng 11/2022. Điểm mạnh của NASAMS nằm ở kiến trúc mở, dạng mô-đun. Theo tài liệu giới thiệu của Kongsberg, radar và bệ phóng có thể đặt cách FDC hơn 20km, giúp một đơn vị bảo vệ vùng rộng. Hơn 10 loại cảm biến khác nhau đã được tích hợp với FDC.

Mô-đun chỉ huy này còn được dùng cho hệ thống phòng thủ bờ biển phóng tên lửa chống hạm NSM của chính Kongsberg. Cách tổ chức đó gần với mạng IBCS mà Lục quân Mỹ đang áp dụng cho Patriot, khi cảm biến và vũ khí không còn gắn cố định theo từng khẩu đội.

Biển Xanh

Nguồn Lâm Đồng: https://baolamdong.vn/su-57-nang-cap-duoc-ban-giao-patriot-noi-mang-ibcs-va-nasams-hop-tac-cong-nghe-voi-ukraine-475028.html