Sức bật của du lịch Thủ đô

Sáng 1-9, tại Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam, hàng dài phương tiện trên Đại lộ Thăng Long để chờ vào bãi gửi xe. Cùng ngày, di tích Nhà tù Hỏa Lò cũng ken đặc người.

Đông khách là tín hiệu vui, nhưng cũng đặt ra câu hỏi: Hà Nội đã sẵn sàng đến đâu để biến những dòng người ấy thành những hành trình dài hơn và mức chi tiêu cao hơn?

Những đoàn dài người dân xếp hàng chờ vào Lăng viếng Chủ tịch Hồ Chí Minh dịp lễ 2-9-2026. Ảnh: Quang Thái

Sản phẩm du lịch “về nguồn” hút khách

Nét đáng chú ý của mùa nghỉ lễ năm nay là sức hút của các “tour yêu nước” - những hành trình đưa du khách trở về với các địa chỉ gắn với lịch sử, ký ức và những dấu mốc quan trọng của dân tộc. Để tạo không gian trải nghiệm và kích cầu du lịch, thành phố Hà Nội đã thực hiện chủ trương mở cửa miễn phí vé vào cổng tại nhiều di tích, danh thắng trên địa bàn trong ngày Quốc khánh 2-9.

Hoàng Thảo Hiền, 25 tuổi, từ phường Bắc Kạn (Thái Nguyên) đi hơn 80km đến Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam trong ngày đầu bảo tàng miễn phí vé. Cô chia sẻ, những hiện vật, khí tài quân sự giúp cô chạm vào lịch sử, từ đó thêm tự hào và biết ơn sự hy sinh của cha ông vì độc lập, tự do của dân tộc.

Tại Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh và Quảng trường Ba Đình, ngay từ sáng sớm những dòng người đã nối dài chờ vào Lăng viếng Bác. Tại di tích 48 Hàng Ngang - nơi Chủ tịch Hồ Chí Minh viết Tuyên ngôn Độc lập - mỗi ngày trong kỳ nghỉ lễ đón khoảng 1.000 lượt du khách, trong đó giới trẻ chiếm số lượng đáng kể. Di tích Nhà tù Hỏa Lò đón 23.000 lượt du khách từ ngày 29-8 đến 12h ngày 1-9, riêng ngày 1-9, lượng khách tăng gấp khoảng 3 lần so với ngày thường…

Theo Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội, trong 4 ngày, từ 29-8 đến hết 1-9, Hà Nội đón và phục vụ khoảng 696.000 lượt du khách, trong đó có 76.000 lượt khách quốc tế và khoảng 620.000 lượt khách nội địa; tổng thu từ khách du lịch đạt khoảng 2,34 nghìn tỷ đồng. Ước tính 5 ngày nghỉ lễ, Hà Nội đón khoảng 904.120 lượt khách, trong đó khách quốc tế khoảng 94.120 lượt, tổng thu từ khách du lịch trên 3.000 tỷ đồng. Nhu cầu trải nghiệm văn hóa, lịch sử đang tạo nên một dòng khách đáng kể trong kỳ nghỉ lễ.

Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội Trần Trung Hiếu cho rằng, việc phát triển các sản phẩm du lịch về nguồn gắn với giá trị lịch sử sẽ biến lịch sử thành một nguồn lực văn hóa, qua đó nâng cao sức hấp dẫn và làm phong phú thương hiệu du lịch Hà Nội. Nếu làm tốt, những sản phẩm “về nguồn” không chỉ đáp ứng nhu cầu tham quan trong dịp lễ, mà còn có thể trở thành dòng sản phẩm đặc trưng của Hà Nội.

Nâng cao chất lượng, đáp ứng nhu cầu đa dạng của du khách

Tổng Giám đốc Tràng An Travel Nguyễn Hữu Cường cho rằng, du khách hiện nay quan tâm nhiều hơn đến những chuyến đi có trải nghiệm cá nhân, linh hoạt và có chiều sâu. Với Hà Nội, các sản phẩm kết hợp văn hóa, ẩm thực, di sản và hoạt động về đêm sẽ có khả năng kéo dài thời gian lưu trú.

Thực tế thị trường cũng cho thấy du khách có xu hướng ưu tiên những chuyến đi ngắn, thuận tiện, có chi phí hợp lý. Một thành phố có mật độ di sản, ẩm thực và dịch vụ cao như Hà Nội hoàn toàn có thể tạo ra một hành trình ngắn hạn phong phú như vậy. Do đó, giao thông phải thuận tiện và việc tổ chức tại các điểm đến phải tốt hơn. Cảnh ùn xe trước Bảo tàng Lịch sử Quân sự hay xếp hàng tại di tích Nhà tù Hỏa Lò cho thấy khả năng đón khách tại cổng, phân luồng, bãi đỗ xe, nhà vệ sinh, biển chỉ dẫn, khu vực nghỉ và thông tin về thời gian tham quan cũng cần được tính đến.

Trong khi nhiều điểm đến khác chưa chịu áp lực tương tự, việc cung cấp thông tin và thiết kế các tuyến liên kết có thể giúp phân bổ, điều tiết lại dòng khách.

Một du khách đến Văn Miếu không nhất thiết kết thúc chuyến đi sau một giờ tham quan. Nếu được gợi ý một hành trình hợp lý, họ có thể tiếp tục đến Hoàng thành Thăng Long, di tích Nhà tù Hỏa Lò, phố cổ; ăn một món Hà Nội, mua sản phẩm thủ công hoặc xem một chương trình nghệ thuật. Mỗi hoạt động như vậy đều tạo thêm thời gian và mức chi tiêu cho chuyến đi.

Việc triển khai miễn phí vé xe buýt và đường sắt đô thị, tăng tần suất vận hành, đồng thời bố trí các điểm trông giữ xe miễn phí tại nhiều khu vực, địa điểm tham quan cũng là điểm sáng của Hà Nội, góp phần chủ động giúp người dân, du khách tiếp cận các điểm đến thuận lợi hơn.

Nói cách khác, khi một điểm đến trở nên nổi tiếng, “đông khách” cũng có thể trở thành phép thử đối với năng lực phục vụ. Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội Phạm Tuấn Long đánh giá, các hoạt động văn hóa, du lịch trong kỳ nghỉ lễ năm nay được tổ chức bài bản, chất lượng; bên cạnh các chương trình biểu diễn nghệ thuật, trưng bày, triển lãm, các điểm đến đều có nhiều hoạt động, sản phẩm du lịch thu hút người dân và du khách.

Theo ông, việc kết hợp giữa phát huy giá trị di sản, tổ chức các hoạt động trải nghiệm và nâng cao chất lượng dịch vụ đang từng bước tạo nên những hành trình khám phá Thủ đô đa dạng, hấp dẫn, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của du khách.

Kỳ nghỉ lễ Quốc khánh năm nay vì thế giống như một thử nghiệm quy mô lớn cho các sản phẩm du lịch. Nó đã cho thấy sức hút của lịch sử, di sản và văn hóa Hà Nội vẫn rất lớn, nhưng để sức hút ấy chuyển thành giá trị kinh tế du lịch bền vững, Hà Nội phải làm tốt hơn việc kết nối điểm đến, giao thông, lưu trú, ẩm thực, mua sắm, giải trí và dịch vụ. Những yêu cầu này cho thấy, cần nhìn nhận rõ mối quan hệ chặt chẽ giữa sức hút điểm đến và năng lực quản trị. Càng nhiều người muốn đến, càng phải chuẩn bị tốt hơn.