Sức mạnh tên lửa 9-Dey, 'vòng phòng thủ cuối cùng' bảo vệ kho tên lửa Iran
Sở hữu 8 đạn tên lửa độc lập, hệ thống tên lửa phòng không 9-Dey của Iran là lá chắn thép bảo vệ các căn cứ ngầm và xe phóng đạn đạo trước UAV, tên lửa hành trình cùng vũ khí dẫn đường chính xác.
Lực lượng Hàng không Vũ trụ thuộc Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) từ lâu đã nổi tiếng với mạng lưới bệ phóng cơ động và các đại căn cứ tên lửa ngầm dưới lòng đất.
Tuy nhiên, để duy trì năng lực đáp trả chiến lược trước những trận tập kích đường không công nghệ cao, IRGC buộc phải sở hữu một lá chắn phòng thủ điểm cực kỳ đáng gờm.
Đó chính là lý do hệ thống phòng không tầm ngắn 9-Dey ra đời, đóng vai trò như một mật vụ gác cổng chuyên đánh chặn các mối đe dọa bay thấp từ UAV, tên lửa hành trình cho đến bom thông minh dẫn đường chính xác.
Sự xuất hiện của 9-Dey đánh dấu bước tiến quan trọng trong tư duy tác chiến phòng thủ điểm của Iran. Khác với các tổ hợp tầm xa như Bavar-373 hay tầm trung như Sevom Khordad vốn tập trung vô hiệu hóa chiến đấu cơ ở khoảng cách xa, 9-Dey được tối ưu hóa triệt để cho nhiệm vụ "vòng phòng thủ cuối cùng".
Trong học thuyết quân sự của IRGC, các trận địa tên lửa đạn đạo và xe phóng cơ động là mục tiêu ưu tiên hàng đầu của các loại vũ khí tấn công chính xác cao.

Hệ thống tên lửa phòng không 9-Dey. Ảnh: english.almayadeen.net
Nếu bị các loại tên lửa hành trình bay bám địa hình hay UAV tự sát tiếp cận, toàn bộ năng lực răn đe của Iran có nguy cơ bị vô hiệu hóa ngay tại chỗ.
Hệ thống tên lửa phòng không 9-Dey được tạo ra chính là để triệt tiêu mối đe dọa chết người này ở khoảng cách cận kề.
Về mặt công nghệ chế tạo, điểm đột phá lớn nhất của 9-Dey nằm ở việc tận dụng và nâng cấp khung gầm xe TELAR của hệ thống Sevom Khordad danh tiếng.
Tuy nhiên, thay vì chỉ mang được 3 quả tên lửa cỡ lớn Taer-2 có tầm bắn xa, các kỹ sư quân sự Iran đã thiết kế lại hoàn toàn cụm bệ phóng để chứa được tới 8 đạn tên lửa 9-Dey nhỏ gọn hơn nhiều.
Các đạn tên lửa này được đóng gói trong hai cụm container kín, mỗi cụm gồm 4 ống phóng, giúp bảo vệ tên lửa khỏi điều kiện thời tiết khắc nghiệt và rút ngắn tối đa thời gian chuẩn bị chuyển trạng thái chiến đấu.

Hệ thống tên lửa phòng không 9-Dey phiên bản 8 ống phóng của Iran. Ảnh: Press TV
Việc tăng gấp đôi số lượng đạn trên mỗi xe phóng cho phép 9-Dey đối phó hiệu quả với các kịch bản bị đối phương áp đảo bằng số lượng mục tiêu cùng lúc.
Về mặt thông số kỹ thuật tác chiến, tên lửa 9-Dey sở hữu khả năng vận động vô cùng ấn tượng nhằm tiêu diệt các mục tiêu nhỏ và có độ bộc lộ radar thấp.
Tên lửa có tầm bắn hiệu quả trong khoảng từ 5 đến 30 kilômét và trần bay đạt tới 20 kilômét. Đạn tên lửa sử dụng nhiên liệu rắn thế hệ mới, cho phép gia tốc cực nhanh ngay sau khi rời ống phóng để rút ngắn thời gian tiếp cận mục tiêu.
Điểm đặc biệt là 9-Dey được trang bị hệ thống dẫn đường kết hợp giữa quán tính ở giai đoạn đầu và radar chủ động hoặc quang - điện tử ở giai đoạn cuối.
Điều này giúp tên lửa duy trì độ chính xác tuyệt đối ngay cả khi mục tiêu thực hiện các đường bay cơ động phức tạp hoặc triển khai biện pháp gây nhiễu điện tử mạnh mẽ.

Hệ thống tên lửa phòng không 9-Dey. Ảnh: english.almayadeen.net
Một yếu tố then chốt khác làm nên sức mạnh của 9-Dey là sự tích hợp toàn diện hệ thống radar điều khiển hỏa lực ngay trên từng xe mang phóng cơ động.
Radar mảng pha định hình chùm tia điện tử giúp xe phóng có thể tự phát hiện, bám bắt và dẫn đường cho tên lửa tiêu diệt mục tiêu một cách hoàn toàn độc lập mà không cần phụ thuộc vào đài radar trung tâm.
Nhờ cấu trúc độc lập này, ngay cả khi mạng lưới radar cảnh giới cấp chiến dịch bị tấn công hoặc gây nhiễu toàn phần, các xe phóng 9-Dey vẫn có thể duy trì khả năng tự vệ cục bộ.
Thời gian phản ứng của hệ thống từ lúc phát hiện mối đe dọa đến khi phóng đạn chỉ mất vài giây, một thông số sống còn khi đối đầu với các loại vũ khí bay siêu hành trình hoặc UAV lao xuống ở cự ly gần.
Tổng thể kiến trúc phòng thủ của IRGC thể hiện rõ tư duy tác chiến bất đối xứng thông qua việc kết hợp 9-Dey vào hệ thống sinh thái quân sự hiện có.

Hệ thống tên lửa phòng không tầm ngắn 9-Dey. Ảnh: janes.com
9-Dey không hoạt động riêng rẽ mà tạo thành lớp bảo vệ đa tầng kín kẽ xung quanh các tổ hợp tên lửa đạn đạo chiến lược.
Khi đối phương phóng tên lửa hành trình hay triển khai UAV tự sát nhằm vô hiệu hóa các xe phóng đạn đạo của Iran, 9-Dey sẽ đóng vai trò như một tay súng bắn tỉa cự ly ngắn, tiêu diệt gọn từng mục tiêu đột nhập.
Khả năng cơ động cao trên khung gầm bánh lốp cũng giúp 9-Dey dễ dàng ẩn nấp trong các hang động, đường hầm ngầm và nhanh chóng di chuyển ra vị trí chiến đấu cùng đội hình xe phóng đạn đạo.
Sự ra đời và hoàn thiện của hệ thống tên lửa phòng không tầm ngắn 9-Dey đã khép lại khoảng trống phòng thủ điểm vốn là điểm yếu cố hữu của nhiều quân đội phương Đông trước vũ khí công nghệ cao phương Tây.
Bằng việc làm chủ công nghệ đóng gói tên lửa mật độ cao, tích hợp radar mảng pha trên xe cơ động và tối ưu hóa thuật toán điều khiển hỏa lực, Iran đã tự trang bị cho mình một lá chắn phòng thủ tầm ngắn vừa hiệu quả vừa có chi phí sản xuất tối ưu.
Trong một cuộc xung đột hiện đại nơi UAV và vũ khí dẫn đường chính xác thống trị bầu trời, 9-Dey chính là nhân tố đảm bảo cho các tài sản chiến lược giá trị nhất của IRGC luôn được an toàn trước mọi đòn tập kích bất ngờ.
(Theo janes.com, english.almayadeen.net)

