Tại sao nói 'nghèo rớt mồng tơi'?
Học giả An Chi cho biết thành ngữ 'nghèo rớt mồng tơi' được tạo ra từ lối ghép từ mang sắc thái đùa tếu trong tiếng Việt.
Theo Chuyện đông chuyện tây của An Chi, "mồng tơi" trong thành ngữ chính là loại rau mồng tơi quen thuộc dùng để nấu canh. Đặc điểm của loại cây này là chứa nhiều chất nhờn, dân gian còn gọi là "nhớt", "dớt" hoặc "rớt".
Ông cho rằng thành ngữ được hình thành từ sự kết hợp của hai tổ hợp từ riêng biệt là "nghèo rớt" và "rớt mồng tơi". Trong đó, "nghèo rớt" tức là nghèo đến mức không còn gì, tương tự các cách nói "sạch trơn", "hết nhẵn", "hết trọi". Còn "rớt mồng tơi" đơn thuần chỉ chất nhớt có trong lá rau mồng tơi.
Theo An Chi, việc ghép hai cụm từ này lại tạo nên một cách nói mang tính đùa tếu, giống nhiều thành ngữ dân gian như "dốt đặc cán mai", "say quắc cần câu" hay "tuyệt cú mèo". Trong những trường hợp này, thành tố đi kèm (cái cán mai, cần câu, mồng tơi...) thực chất không liên quan trực tiếp đến ý nghĩa chính (dốt, say, nghèo) mà chỉ dùng để miêu tả thêm cho từ đứng ngay trước nó nhằm tạo sự vui nhộn.
An Chi cũng dẫn lại một số quan điểm từng được đưa ra để giải thích nguồn gốc thành ngữ. Một giả thuyết cho rằng chất nhớt của rau mồng tơi tượng trưng cho cảnh tiền bạc vào tay người nghèo rồi trôi tuột đi, không giữ được lâu. Tuy nhiên, cách hiểu này "tỏ ra gượng ép khó chấp nhận".
Một cách giải thích khác được ghi nhận trong sách Kể chuyện thành ngữ tục ngữ cho rằng "tơi" là áo tơi của nông dân, còn "mùng tơi" là phần vai áo được kết bằng những tàu lá bền nhất. Theo giả thuyết này, người quá nghèo phải mặc chiếc áo tơi cũ đến mức phần thân áo rơi rụng gần hết, chỉ còn lại phần mùng tơi.
Tuy nhiên, An Chi đánh giá lối giải thích này "cũng không có sức thuyết phục". Theo học giả, việc cố tìm mối liên hệ trực tiếp giữa cái nghèo với rau mồng tơi hay chiếc áo tơi xuất phát từ việc sắc thái đùa tếu ban đầu của thành ngữ đã phai nhạt theo thời gian. Đây cũng là lý do xuất hiện nhiều cách giải thích khác nhau về nguồn gốc của câu nói quen thuộc này.
Nguồn Znews: https://znews.vn/tai-sao-noi-ngheo-rot-mong-toi-post1656577.html
Tin nóng
Đồng Tháp không chỉ nổi tiếng với những cánh đồng sen bát ngát hay là quê hương của ca sĩ Hồ Văn Cường. Nơi đây còn sở hữu một món ăn dân dã được xem là tinh hoa của mùa nước nổi, khiến nhiều du khách nhớ mãi sau lần đầu thưởng thức.
Sau gần 60 năm hy sinh trên chiến trường nước bạn Lào, hài cốt liệt sĩ Lương Truyền Thuyết đã được đưa về quê nhà Nghệ An. Ngày trở về không chỉ khép lại hành trình tìm kiếm kéo dài nhiều thập kỷ mà còn thực hiện tâm nguyện dang dở của người cha trước lúc qua đời.
Hà Du Quân, con trai cố tỷ phú sòng bạc Macau Stanley Ho, và siêu mẫu Trung Quốc Hề Mộng Dao tổ chức lễ cưới tại tu viện hơn 1.000 năm tuổi Mont Saint-Michel ở Pháp.
'Sau tất cả những công trình vĩ đại, sau những hào quang của thành công, bình minh đẹp nhất là mỗi con người chúng ta'.
Chủ tiệm vàng nằm trong chợ Lý Sơn cho biết hơn một thập kỷ buôn bán trên đảo, bà chưa từng quá lo lắng về nạn trộm cắp.
Thông tin công thức FDI của Nutifood được USPTO cấp bằng sáng chế nhận sự quan tâm của cộng đồng phụ huynh, đặc biệt những cha mẹ đang tìm kiếm sữa chất lượng cho con.
Tin mới
Ngày 3-6, Sư đoàn 372 (Quân chủng Phòng không - Không quân) tổ chức Hội thi cán bộ Đoàn giỏi và Tuyên truyền viên trẻ năm 2026. Đại tá Hoàng Trung Kiên, Bí thư Đảng ủy, Chính ủy Sư đoàn 372 dự và phát biểu chỉ đạo. Tham dự có lãnh đạo, chỉ huy Sư đoàn, các cơ quan, đơn vị cùng đông đảo cán bộ, đoàn viên thanh niên và 6 thí sinh đại diện cho các tổ chức đoàn trong Sư đoàn tham gia hội thi.
Trước những tác động mạnh mẽ của không gian mạng đối với đời sống tư tưởng, văn hóa và nhận thức xã hội, yêu cầu đặt ra hiện nay không chỉ là đấu tranh phản bác các thông tin sai trái, thù địch mà còn phải chủ động lan tỏa các giá trị tích cực, nhân văn và cách mạng bằng những phương thức phù hợp với thời đại số.
Không chỉ hiện diện trong những không gian bảo tồn thuần túy, tranh Đông Hồ hôm nay đang được người trẻ tiếp cận bằng nhiều hình thức mới mẻ, từ trải nghiệm công nghệ, nghệ thuật trình diễn, đến các chất liệu sáng tạo gần gũi với đời sống đương thời.
Chiều 3/6, Trung tâm Văn hóa Trung Quốc tại Hà Nội tổ chức chương trình Giao lưu ngôn ngữ và văn hóa thanh niên Việt-Trung với chủ đề 'Đối thoại tri âm - đồng hành cùng trẻ thơ, cùng nhau làm đẹp ngôn ngữ'.
Chiều 3/6, Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế, thành phố Huế thông tin, đơn vị đã hoàn thành việc phục chế Bảo vật quốc gia 'Ngai vua triều Nguyễn'.
Chương trình 'Nét đẹp Việt' mùa 4 với chủ đề 'Dấu Ấn Nguyên Sơ', do Quỹ Hỗ trợ bảo tồn di sản văn hóa Việt Nam phối hợp cùng TikTok LIVE tổ chức, đã chính thức khép lại sau 8 phiên phát sóng trực tiếp, 32 giờ livestream với hơn 51 triệu lượt hiển thị và gần 2 triệu lượt tương tác trên nền tảng. Diễn ra từ ngày 25/04 đến ngày 16/05/2026, chương trình đã đưa hàng triệu người xem trên TikTok khám phá những câu chuyện huyền sử và bản sắc văn hóa đặc trưng.
Hành trình trao gửi những lá cờ Tổ quốc thiêng liêng đã chạm mốc 7 năm, đánh dấu một chặng đường ý nghĩa, đầy tự hào.
Những ngày này đang vào cao điểm mùa cá trích vụ chiêm. Sau nhiều giờ đánh bắt tại ngư trường cách bờ từ 5 - 10km, các bè mảng lần lượt cập bến vào lúc 3 đến 4 giờ sáng ngày hôm sau. Mỗi chuyến biển, ngư dân khai thác được hơn 2 tạ đến gần 4 tạ cá trích/chuyến, mắt lưới ken đặc cá bạc lấp lánh.