Tái thiết đô thị: Kiên quyết không để đầu cơ đất đai cản trở sự phát triển

Nghị quyết số 16-NQ/TW ngày 21-7-2026 của Bộ Chính trị đã mở ra tầm nhìn phát triển mới cho Đồng Nai, hướng tới xây dựng đô thị sân bay, đô thị ven sông, đô thị đa trung tâm, xanh, thông minh. Đồng thời, phải siết chặt quản lý đất đai, tài nguyên đô thị; rà soát sắp xếp lại dự án quy mô nhỏ để tạo lập không gian phát triển mới.

Tuy nhiên, cùng với kỳ vọng từ các công trình hạ tầng, các dự án đô thị thì nguy cơ mua gom, đầu cơ, thổi giá đất tại những khu vực có dự án cũng đặt ra yêu cầu tăng cường quản lý đất đai, kiểm soát biến động và bảo đảm tiến độ giải phóng mặt bằng.

Một đoạn đại lộ Nguyễn Hữu Cảnh qua Khu đô thị sinh thái Aqua City, phường Long Hưng.

Chặn “sóng” đất từ khi dự án còn trên quy hoạch

Tại những khu vực triển khai các công trình hạ tầng, dự án đô thị, thông tin quy hoạch thường nhanh chóng tác động đến thị trường bất động sản. Bên cạnh nhu cầu giao dịch thực, nguy cơ mua gom, sang nhượng nhiều lần, giữ đất chờ tăng giá hoặc lợi dụng thông tin chưa được kiểm chứng để đẩy giá luôn hiện hữu. Những giao dịch mang tính đầu cơ không tạo thêm giá trị cho khu đất nhưng có thể làm mặt bằng giá biến động mạnh, hình thành tâm lý kỳ vọng mức bồi thường phải chạy theo giá thị trường.

Khi đất được mua đi bán lại qua nhiều người, việc xác minh nguồn gốc, thời điểm sử dụng và hồ sơ pháp lý cũng trở nên phức tạp hơn. Nếu phát sinh tình trạng xây dựng, tạo lập tài sản hoặc thay đổi hiện trạng nhằm đón bồi thường, công tác kiểm đếm, giải phóng mặt bằng càng gặp nhiều khó khăn.

Chính vì vậy, Đồng Nai xác định rõ quan điểm: Kiên quyết không để đầu cơ đất đai trở thành lực cản đối với quá trình tái thiết đô thị. Thành phố sẽ chủ động kiểm soát biến động đất đai ngay từ khi công bố quy hoạch; công khai, minh bạch thông tin để người dân tiếp cận đầy đủ, hạn chế tình trạng lợi dụng tin đồn để thổi giá, tạo các cơn sốt đất ảo.

Cùng với đó, việc tách thửa, chuyển mục đích sử dụng đất, xây dựng công trình và các giao dịch bất thường tại khu vực có dự án sẽ được quản lý chặt chẽ, xử lý theo quy định của pháp luật.

Khu đô thị sinh thái Aqua City - một dự án đô thị hành lang sông Đồng Nai.

Bảo đảm quyền lợi chính đáng, xử lý nghiêm hành vi trục lợi

Quan điểm của thành phố là bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của những người dân đã sinh sống ổn định, trực tiếp sản xuất nông nghiệp và tạo lập cuộc sống trên địa bàn; đồng thời không để các hành vi mua gom, chuyển nhượng nhiều lần, đầu cơ, trục lợi từ thông tin quy hoạch hoặc chính sách bồi thường làm ảnh hưởng đến lợi ích chung.

Mọi thửa đất trong khu vực dự án đều phải được rà soát về nguồn gốc, thời điểm và quá trình sử dụng. Chính sách bồi thường, hỗ trợ và tái định cư được áp dụng đúng đối tượng, đúng điều kiện, đúng quy định pháp luật; không để hành vi đầu cơ, tạo lập quyền lợi không chính đáng làm phát sinh chi phí, ảnh hưởng đến nguồn lực Nhà nước hoặc quyền lợi của người dân thực sự bị thu hồi đất.

Đối với những trường hợp cố tình cản trở công tác giải phóng mặt bằng, kích động hoặc gây khó khăn cho việc triển khai dự án, thành phố sẽ áp dụng các biện pháp xử lý theo đúng trình tự, quy định pháp luật. Qua đó, bảo đảm kỷ cương trong quản lý đất đai và tiến độ các công trình trọng điểm.

Thực tế tại các địa phương có dự án lớn cho thấy, công tác giải phóng mặt bằng chỉ có thể đạt hiệu quả khi chính sách được thông tin đầy đủ, quyền lợi chính đáng của người dân được bảo đảm và những trường hợp phát sinh được giải quyết cụ thể, minh bạch.

Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Văn Út kiểm tra công tác giải phóng mặt bằng, triển khai dự án đại lộ Nguyễn Hữu Cảnh. Ảnh: TL

Một đoạn đại lộ Nguyễn Hữu Cảnh đã hoàn thiện.

 Người dân xã An Phước xem thông tin công khai dự án đại lộ Nguyễn Hữu Cảnh qua địa bàn. Ảnh: CTV

Biến nguồn lực đất đai thành động lực phát triển

Đồng Nai không chỉ dừng lại ở việc ngăn chặn đầu cơ mà còn hướng tới khai thác hiệu quả giá trị gia tăng từ đất để phục vụ phát triển. Giá trị tăng thêm từ các công trình hạ tầng cần được chuyển hóa thành nguồn lực đầu tư trở lại cho giao thông, trường học, bệnh viện, công viên, nhà ở xã hội và các khu tái định cư, thay vì để phần lớn lợi ích rơi vào các hoạt động đầu cơ, mua bán ngắn hạn.

Đây là giải pháp để nguồn lực đất đai thực sự phục vụ phát triển đô thị bền vững, đồng thời nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân.

Tinh thần xuyên suốt của Đồng Nai là công khai, minh bạch, kiên quyết nhưng nhân văn. Kiểm soát đầu cơ đất đai không nhằm hạn chế quyền đầu tư, giao dịch hợp pháp của người dân và doanh nghiệp, mà nhằm bảo vệ lợi ích chung, bảo đảm nguồn lực đất đai được sử dụng đúng mục đích, đúng quy hoạch và tạo ra giá trị lâu dài cho xã hội.

Chỉ khi kiểm soát hiệu quả đầu cơ, giữ vững kỷ cương trong quản lý đất đai và bảo đảm công bằng trong thực thi chính sách, Đồng Nai mới có thể tận dụng tốt các cơ hội phát triển, đẩy nhanh tiến trình tái thiết đô thị, xây dựng thành phố hiện đại, văn minh, phát triển bền vững vì lợi ích của nhân dân hôm nay và các thế hệ mai sau.

 Đại lộ Nguyễn Hữu Cảnh đoạn nối với quốc lộ 51 thuộc phường Long Hưng.