Tầm soát ung thư - khoảng trống trong ý thức phòng bệnh
Những năm gần đây, số ca mắc ung thư trên địa bàn tỉnh ngày càng gia tăng và có xu hướng trẻ hóa. Đáng lo ngại là có tới hơn 60% bệnh nhân phát hiện bệnh ở giai đoạn muộn, khi bệnh đã diễn tiến nặng, di căn. Điều này không chỉ tạo áp lực lớn cho ngành y tế mà còn gióng lên hồi chuông cảnh báo về một 'khoảng trống' đáng kể trong ý thức tầm soát, phòng bệnh của người dân.

Tầm soát ung thư để phát hiện bệnh từ giai đoạn sớm.
Sau khi đi khám sức khỏe định kỳ, bà N.T.T., phường Đông Quang được bác sĩ Bệnh viện Ung bướu tỉnh Thanh Hóa tư vấn làm các siêu âm, xét nghiệm tầm soát ung thư tuyến giáp. Kết quả, bà T. được phát hiện bị ung thư tuyến giáp giai đoạn đầu. Do phát hiện sớm nên bệnh nhân được chỉ định phẫu thuật cắt toàn bộ tuyến giáp và nạo vét hạch cổ trung tâm. Đây là phương pháp điều trị ung thư hiệu quả nhưng thường chỉ được thực hiện khi bệnh nhân được phát hiện sớm. Sau ca phẫu thuật thành công, bà T. chia sẻ: “Sau khi tôi thăm khám, tầm soát ung thư và phát hiện ra bệnh. Rất may tầm soát phát hiện sớm nên được phẫu thuật triệt căn hiệu quả”.
Một bệnh nhân nữ khác ở phường Hạc Thành cũng được phát hiện ung thư vú giai đoạn 1 sau khi thực hiện tầm soát ung thư tại Bệnh viện Ung bướu tỉnh Thanh Hóa. Bệnh nhân sau đó được phẫu thuật cắt bỏ khối u. Sau phẫu thuật sức khỏe bệnh nhân tiến triển tốt.
Các bác sĩ cho biết việc phát hiện ung thư ở giai đoạn sớm sẽ mang lại hiệu quả điều trị cao cho người bệnh. Nhiều bệnh ung thư có thể điều trị khỏi hoàn toàn nếu được phát hiện sớm như: ung thư dạ dày, ung thư đại tràng, ung thư vú, ung thư tuyến tiền liệt, ung thư tuyến giáp... Các bệnh lý ung thư khác nếu được phát hiện sớm cũng sẽ tăng hiệu quả điều trị và chất lượng cuộc sống cho bệnh nhân.
Tuy nhiên, theo thống kê của ngành y tế, mỗi năm, tỉnh Thanh Hóa có gần 8.000 bệnh nhân mắc ung thư mới được phát hiện. Thế nhưng, điều đáng tiếc là có tới hơn 60% bệnh nhân ung thư phát hiện ở giai đoạn muộn, khi bệnh đã diễn biến nặng, di căn.
Trong căn phòng điều trị của Khoa Nội 1, Bệnh viện Ung bướu tỉnh Thanh Hóa, bà N.T.H (56 tuổi, xã Yên Định) nằm truyền hóa chất. Chỉ vài tháng trước, bà vẫn nghĩ những cơn đau bụng âm ỉ chỉ là rối loạn tiêu hóa thông thường. “Lúc đầu tôi chủ quan, nghĩ tự mua thuốc rối loạn tiêu hóa uống thuốc là khỏi. Đến khi đau nhiều, đi khám thì bác sĩ nói đã là ung thư dạ dày giai đoạn muộn”, bà H chia sẻ.
Câu chuyện của bà H. không phải là cá biệt. Theo các bác sĩ, phần lớn bệnh nhân ung thư đến viện khi bệnh đã ở giai đoạn 3, giai đoạn 4 - thời điểm mà việc điều trị trở nên khó khăn, tốn kém và hiệu quả không cao. Trao đổi về vấn đề này, Thạc sĩ, bác sĩ Nguyễn Văn Tú, Trưởng phòng Kế hoạch tổng hợp – Chỉ đạo tuyến – Điều dưỡng, Bệnh viện Ung bướu tỉnh Thanh Hóa cho biết: “Có những tổn thương ung thư nếu phát hiện ở giai đoạn sớm có thể tiến hành xạ trị và phẫu thuật triệt căn, nhưng nếu đã chuyển sang giai đoạn 3, giai đoạn 4 thì chỉ định phẫu thuật không còn hiệu quả nữa. Khi đó, sức khỏe của bệnh nhân cũng không đáp ứng để làm phẫu thuật”.
Hiện nay, rất nhiều người dân mặc định nghĩ rằng ung thư là “án tử”. Tuy nhiên, ngày nay với sự phát triển mạnh mẽ của y học, ung thư hoàn toàn có thể phát hiện sớm và điều trị hiệu quả. Trong “cuộc chiến” chống ung thư, “thắng” hay “thua” nằm ở hai chữ “sớm” hay “muộn”. Chính vì vậy, chủ động tầm soát ung thư sớm là cực kỳ quan trọng.
Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Quang Hưng, Phó Giám đốc Bệnh viện Ung bướu tỉnh Thanh Hóa cho biết: "Để phát hiện sớm thì yếu tố quan trọng là phải được tầm soát ung thư định kỳ. Tầm soát ung thư bao gồm việc khám bởi bác sĩ chuyên khoa, chỉ định các xét nghiệm phù hợp với lứa tuổi, giới tính, nguy cơ. Mục đích của tầm soát là để phát hiện sớm ung thư khi chưa có biểu hiện lâm sàng. Khi được phát hiện ở giai đoạn đầu thì điều trị sẽ hiệu quả tốt hơn. Bởi các bệnh ung thư khi có triệu chứng rõ thường đã là giai đoạn muộn, khối u lớn chèn ép, di căn gây triệu chứng. Sàng lọc giúp phát hiện sớm ung thư khi khối u chưa có biểu hiện".
Ung thư là một trong những căn bệnh nguy hiểm, đang gia tăng nhanh chóng. Nếu được phát hiện sớm, nhiều bệnh ung thư hoàn toàn có thể chữa khỏi. Tuy nhiên, hiện nay, việc tầm soát phát hiện ung thư vẫn chưa được nhiều người dân quan tâm. Điều này đòi hỏi ngành y tế cần nỗ lực hơn nữa trong công tác truyền thông để người dân hiểu được ý nghĩa, sự cần thiết của tầm soát phát hiện sớm ung thư. Ngoài ra, cần xây dựng lối sống lành mạnh, thường xuyên vận động, ăn uống khoa học, hạn chế uống bia rượu, thuốc lá, nắm rõ tiền sử bệnh của bản thân và gia đình để phòng tránh những căn bệnh hiểm nghèo.












