Tăng cường kiểm tra, xử lý hàng giả, hàng nhái

Ban Quản lý chợ Cẩm Lệ kiểm tra hàng hóa tại chợ truyền thống. Ảnh: KHÁNH HUYỀN

Kiểm soát từ chợ truyền thống đến môi trường mạng

Ngày 26/8/2026, UBND thành phố ban hành Công văn số 8595/UBND-KT về triển khai các nhiệm vụ chống hàng giả, hàng nhái và gian lận thương mại. Theo đó, các sở, ban, ngành, địa phương và lực lượng chức năng được yêu cầu tăng cường phối hợp, chủ động kiểm tra, kiểm soát thị trường, kịp thời phát hiện, xử lý hành vi sản xuất, kinh doanh hàng giả, hàng nhái, hàng không rõ nguồn gốc, hàng hóa xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ. Tinh thần này đang được cụ thể hóa từ các chợ truyền thống, trung tâm thương mại, cơ sở bán lẻ đến hoạt động kinh doanh trên không gian mạng.

Trong bối cảnh phương thức mua bán ngày càng đa dạng, việc kiểm soát nguồn hàng ngay từ cơ sở nhằm hạn chế hàng vi phạm len lỏi vào thị trường.

Bà Ngô Thị Lài (trú phường Hải Châu) chia sẻ, người tiêu dùng thường khó nhận biết đâu là hàng thật, hàng giả, nhất là những sản phẩm có mẫu mã, bao bì được làm khá giống nhau. Vì vậy, bà mong Ban Quản lý chợ tăng cường kiểm tra, kiểm soát nguồn gốc hàng hóa, nhắc nhở và xử lý các trường hợp vi phạm để người dân yên tâm mua sắm.

Ông Phan Thành Thoại, Trưởng ban Quản lý chợ Cồn cho biết, chợ hiện có khoảng 1.800 hộ kinh doanh, Ban Quản lý thường xuyên tuyên truyền, nhắc nhở tiểu thương lựa chọn nguồn hàng rõ ràng, bảo đảm các điều kiện theo quy định.

Nội dung tuyên truyền được lồng ghép trong quá trình quản lý, kiểm tra, hướng dẫn hoạt động kinh doanh, qua đó nâng cao ý thức của tiểu thương trong việc đưa hàng hóa có nguồn gốc, xuất xứ rõ ràng vào kinh doanh.

Theo ông Thoại, để hạn chế hàng giả, hàng nhái, trách nhiệm không chỉ thuộc về cơ quan quản lý mà còn từ chính người kinh doanh. Việc chủ động kiểm soát nguồn hàng, kiểm tra thông tin sản phẩm và lựa chọn nhà cung cấp có uy tín góp phần giảm nguy cơ hàng hóa không bảo đảm điều kiện lưu thông vào chợ.

Kiểm tra hàng hóa nhằm ngăn chặn hàng giả, hàng nhái, hàng không rõ nguồn gốc. Ảnh: ĐVCC

Tại chợ Nam Phước, công tác tuyên truyền, kiểm tra được duy trì thường xuyên và tập trung cao điểm vào những đợt cao điểm trước lễ, Tết.

Ông Nguyễn Văn Đông, Phó trưởng ban Quản lý chợ Nam Phước cho hay, cùng với tuyên truyền, nhắc nhở các hộ kinh doanh chấp hành quy định, Ban Quản lý hướng dẫn các hộ kinh doanh kiểm soát nguồn hàng, hóa đơn, chứng từ và nhận biết dấu hiệu hàng hóa vi phạm ngay từ khâu nhập hàng.

Từ góc độ quản lý thị trường, ông Phạm Ngọc Sơn, Chi cục trưởng Chi cục Quản lý thị trường thành phố thông tin, thực hiện Công văn số 8595/UBND-KT, Chi cục chủ động triển khai các nhiệm vụ trọng tâm nhằm ngăn chặn buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả từ nay đến hết năm 2026.

Lực lượng quản lý thị trường tập trung nắm tình hình địa bàn, tổ chức kiểm tra chuyên đề, đột xuất với các mặt hàng có nguy cơ cao về giả mạo, không rõ nguồn gốc, vi phạm quyền sở hữu trí tuệ. Bên cạnh kiểm tra, xử lý, đơn vị tăng cường tuyên truyền, phổ biến pháp luật, hướng dẫn các tổ chức, cá nhân sản xuất, kinh doanh nâng cao trách nhiệm trong chấp hành quy định.

Không gian kiểm soát cũng đang được mở rộng sang hoạt động kinh doanh trực tuyến. Nếu trước đây hàng hóa chủ yếu lưu thông qua chợ, cửa hàng, điểm bán trực tiếp, thì hiện nay người tiêu dùng có thể tiếp cận sản phẩm thông qua mạng xã hội, livestream và các nền tảng thương mại điện tử.

Vì vậy, kiểm soát thị trường không thể chỉ dừng ở những địa điểm kinh doanh truyền thống mà cần được thực hiện cả trên môi trường số.

Theo bà Lê Thị Kim Phương, Giám đốc Sở Công Thương thành phố, Sở đã chỉ đạo Chi cục Quản lý thị trường phối hợp các đơn vị liên quan tổ chức kiểm tra chuyên đề đối với hàng hóa lưu thông trên thị trường, tập trung vào những mặt hàng có nguy cơ cao về giả mạo, không rõ nguồn gốc và vi phạm quyền sở hữu trí tuệ.

“Hoạt động kiểm tra, giám sát được tăng cường tại các điểm bán lẻ, chợ truyền thống, trung tâm thương mại, cửa hàng kinh doanh online; đồng thời phối hợp với các sàn thương mại điện tử, nền tảng mạng xã hội để phát hiện, xử lý kịp thời các tổ chức, cá nhân bán hàng giả, hàng hóa xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ trên không gian mạng”, bà Phương cho biết.

Kiểm tra hàng hóa, kịp thời phát hiện các sản phẩm vi phạm. Ảnh: ĐVCC

Xây dựng thị trường minh bạch, lành mạnh

Theo Công văn số 8595/UBND-KT, các nhóm như thuốc, thực phẩm chức năng, mỹ phẩm, vật tư nông nghiệp được chú trọng kiểm soát, đồng thời tăng cường kiểm tra cả thị trường truyền thống và hoạt động kinh doanh trên không gian mạng.

Đây là những mặt hàng liên quan trực tiếp đến sức khỏe người dân hoặc phục vụ sản xuất, đời sống, nên yêu cầu về nguồn gốc, chất lượng và điều kiện lưu thông cần được kiểm soát chặt chẽ.

Trong lĩnh vực y tế, Sở Y tế chủ trì phối hợp Công an thành phố, Chi cục Quản lý thị trường và các cơ quan chức năng tăng cường kiểm tra, giám sát việc kinh doanh, lưu hành thuốc, thực phẩm chức năng, mỹ phẩm, nhất là tại nhà thuốc tư nhân, cửa hàng bán lẻ và hoạt động kinh doanh trực tuyến.

Công tác hậu kiểm, kiểm tra đột xuất đối với cơ sở nhập khẩu, sản xuất, kinh doanh dược phẩm được chú trọng nhằm kịp thời phát hiện, xử lý các trường hợp thuốc giả, thuốc không rõ nguồn gốc, không bảo đảm chất lượng.

Bên cạnh kiểm tra, xử lý, thành phố đặt yêu cầu tăng cường ứng dụng khoa học, công nghệ trong nhận diện và truy xuất nguồn gốc hàng hóa. Các giải pháp như tem truy xuất nguồn gốc, mã QR, blockchain được định hướng ứng dụng nhằm hỗ trợ quản lý, kiểm soát thị trường, đồng thời giúp doanh nghiệp bảo vệ thương hiệu và quyền sở hữu trí tuệ.

Khi người tiêu dùng có thể kiểm tra thông tin sản phẩm bằng công cụ số, doanh nghiệp có thêm giải pháp bảo vệ sản phẩm chính hãng, còn cơ quan quản lý có thêm dữ liệu phục vụ kiểm tra, xác minh, công tác phòng ngừa hàng giả sẽ có thêm cơ sở.

Bà Lê Thị Kim Phương cho biết, thời gian tới, Sở Công Thương phối hợp Chi cục Quản lý thị trường thành phố tiếp tục kiểm tra các nhóm hàng có nguy cơ cao, hàng không rõ nguồn gốc, xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ; đồng thời tăng cường kiểm tra hoạt động kinh doanh trên không gian mạng, kịp thời phát hiện, xử lý vi phạm.

Chống hàng giả, hàng nhái cần sự phối hợp của các ngành, địa phương, lực lượng chức năng, doanh nghiệp, hộ kinh doanh và người tiêu dùng. Việc kiểm tra thường xuyên, kết hợp phòng ngừa với xử lý vi phạm góp phần bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và xây dựng thị trường minh bạch, lành mạnh.

Từ ngày 1/1 đến 18/9/2026 Chi cục Quản lý thị trường thành phố đã kiểm tra 1.123 vụ, xử lý 764 vụ vi phạm hành chính, thu nộp ngân sách gần 9,3 tỷ đồng. Lực lượng chức năng tịch thu, buộc tiêu hủy hàng chục nghìn đơn vị sản phẩm vi phạm là hàng lậu, hàng giả, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, hàng không rõ nguồn gốc, xuất xứ; tổng trị giá hàng hóa vi phạm ước hơn 4,6 tỷ đồng.