Tăng cường mối liên kết sản xuất giữa kinh tế tập thể và kinh tế tư nhân

Mối liên kết giữa HTX và doanh nghiệp được xem là quan hệ cộng sinh, mang lại lợi ích cho các bên tham gia. Thông qua liên kết, doanh nghiệp bảo đảm nguồn nguyên liệu ổn định, giảm chi phí vận hành; trong khi HTX mở rộng hoạt động sản xuất, kinh doanh, nâng cao thu nhập cho thành viên. Mối quan hệ này không chỉ tạo giá trị kinh tế mà còn góp phần hình thành nền tảng phát triển bền vững trong chuỗi giá trị.

Liên kết với doanh nghiệp trồng chuối tây xuất khẩu ở HTX Nông nghiệp Thượng Nông, xã Tam Nông mang lại doanh thu cao gấp 5-6 lần so với trồng lúa, ngô truyền thống.

Là một trong những HTX chủ động liên kết với doanh nghiệp để sản xuất và tiêu thụ nông sản từ nhiều năm nay, HTX Nông nghiệp Thượng Nông, xã Tam Nông đã hợp tác với nhiều doanh nghiệp như Công ty Xuất nhập khẩu nông sản Hưng Yên, Công ty TNHH Chế biến nông sản Vĩnh Phúc để sản xuất, xuất khẩu các sản phẩm như chuối, gạo, ớt, đu đủ, đinh lăng...

Ông Nguyễn Mạnh Thắng - Giám đốc HTX cho biết: Hầu hết các hợp đồng liên kết bao tiêu sản phẩm chuối của HTX với các doanh nghiệp đều thực hiện theo hình thức tỷ lệ 50-50 đối với tất cả các hạng mục đầu tư. HTX huy động nhân lực từ người dân, tổ chức quy hoạch, chăm sóc tới nông sản thành phẩm, còn Công ty chịu trách nhiệm bao tiêu xuất khẩu. Thời gian tới, HTX tiếp tục đẩy mạnh liên kết sản xuất, chủ động tìm kiếm thị trường, phát triển thêm các dịch vụ để tăng thu nhập cho các thành viên trong xã và các xã lân cận.

Đến hết năm 2025, toàn tỉnh có 2.130 HTX, trong đó có 1.797 HTX đang hoạt động (chiếm khoảng 84,36%); 3 liên hiệp HTX và khoảng 1.360 tổ hợp tác đang hoạt động với gần 188.000 thành viên HTX và trên 155.900 lao động thường xuyên. Trong đó, các HTX hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp chiếm phần lớn với 803 HTX đang hoạt động.

Giai đoạn 2021-2025, khu vực kinh tế tập thể, HTX ghi nhận sự tham gia của 577 HTX mới; trong đó chỉ tính riêng năm 2025 có 30 HTX được thành lập mới, 100% hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp. Các HTX nông nghiệp thu hút khoảng 129,3 nghìn thành viên tham gia, tạo việc làm thường xuyên cho khoảng 20,6 nghìn lao động với thu nhập bình quân khoảng 4,9 triệu đồng/người/tháng. Doanh thu bình quân một HTX nông nghiệp năm 2025 ước đạt 1.715 triệu đồng/năm; lợi nhuận bình quân ước đạt 244 triệu đồng/năm.

Tham gia các chương trình hội chợ, triển lãm, xúc tiến thương mại là cơ hội để các HTX tìm hiểu thị trường, đối tác thương mại là doanh nghiệp trong lĩnh vực kinh tế tư nhân.

Nhiều HTX nông nghiệp đã chủ động ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật, cơ giới hóa, chuyển đổi số trong tổ chức dịch vụ từ đầu vào đến chế biến, xúc tiến thương mại, tiêu thụ sản phẩm; đẩy mạnh liên kết chuỗi nhằm nâng cao năng suất, giảm chi phí đầu vào, giảm tổn thất sau thu hoạch. Ngày càng xuất hiện nhiều mô hình HTX hoạt động hiệu quả, tiên phong trong tích tụ, tập trung đất đai, ứng dụng khoa học công nghệ mới, phát triển sản phẩm OCOP và nâng cao giá trị kinh tế.

Từ năm 2021 đến hết năm 2025, đã có 889 lượt HTX trên địa bàn tỉnh được hỗ trợ với tổng kinh phí hơn 22 tỷ đồng để thực hiện các hoạt động xúc tiến thương mại, mở rộng thị trường và liên kết với doanh nghiệp nhằm phát triển sản xuất, tiêu thụ sản phẩm. Thực tiễn cho thấy, những HTX tham gia thường xuyên các chương trình xúc tiến thương mại và liên kết với khu vực kinh tế tư nhân có xu hướng tăng doanh thu, ổn định đầu ra và xây dựng được khách hàng bền vững hơn so với các HTX hoạt động riêng lẻ.

Công ty TNHH chè Hoài Trung, xã Chí Tiên liên kết với HTX sản xuất và chế biến chè Phú Thịnh phường Phong Châu trong các khâu sản xuất, quảng bá và tiêu thụ sản phẩm.

Đồng chí Nguyễn Thanh Hiệp - Phó Chi cục trưởng Chi cục Phát triển nông thôn nhận định: Để xây dựng cơ chế hợp tác lâu dài, chặt chẽ giữa HTX và doanh nghiệp thu mua, các HTX cần cam kết rõ ràng về tiêu chuẩn sản phẩm, chất lượng và tiến độ giao hàng. Về phía doanh nghiệp cũng cần thực hiện nghiêm các cam kết hợp đồng, bảo đảm hài hòa lợi ích giữa các bên.

Trong trường hợp thị trường biến động hoặc xảy ra yếu tố bất khả kháng, cần có cơ chế chia sẻ rủi ro phù hợp thay vì để một bên gánh chịu toàn bộ thiệt hại. Ngược lại, khi thị trường thuận lợi, lợi ích cũng cần được phân bổ hợp lý.

Sự liên kết bền vững giữa kinh tế tập thể và kinh tế tư nhân cần chuyển từ quan hệ mua - bán sang đồng hành phát triển; từ bao tiêu sản phẩm sang cùng đầu tư, cùng chia sẻ lợi ích và trách nhiệm. Đây được xem là hướng đi quan trọng nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất, phát triển kinh tế nông nghiệp theo hướng hiện đại, bền vững.