Tạo đột phá phát triển từ trọng dụng nhân tài

Trong lĩnh vực y tế, yêu cầu phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao được cụ thể hóa bằng việc thu hút bác sĩ có trình độ đào tạo chuyên sâu trở về quê hương, song hành với quan tâm đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ tại chỗ.

Trở về quê hương sau khi tốt nghiệp bác sĩ nội trú chuyên ngành Nội khoa tại Trường Đại học Y Dược, Đại học Thái Nguyên, chị Nguyễn Thu Thanh Hằng lựa chọn công tác tại Bệnh viện Đa khoa số 1 tỉnh Lào Cai thay vì tìm kiếm cơ hội ở những bệnh viện ở đô thị lớn. Năm 2023, bác sĩ Hằng được tỉnh Yên Bái trước hợp nhất thu hút với mức hỗ trợ 450 triệu đồng.

Với chị Bàng Thị Hồng Hải, sau khi tốt nghiệp bác sĩ nội trú chuyên ngành Ung thư tại Trường Đại học Y Dược, Đại học Thái Nguyên (năm 2024), chị chọn Bệnh viện Đa khoa số 1 tỉnh là nơi công tác.

Với chị, trở về không chỉ là lựa chọn nghề nghiệp mà còn là mong muốn góp sức nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh cho người dân địa phương.

“Một bác sĩ được đào tạo tốt không nhất thiết phải làm việc tại bệnh viện lớn mới có thể phát huy năng lực. Điều quan trọng là được làm việc ở nơi mình có thể đóng góp thiết thực, không ngừng học hỏi và mang lại lợi ích cho người bệnh”, bác sĩ Hải chia sẻ.

Từ những lựa chọn ấy có thể thấy, chính sách thu hút nhân lực chỉ thực sự phát huy hiệu quả khi đi cùng môi trường làm việc có khả năng giữ chân và tạo điều kiện thuận lợi để cán bộ phát triển.

Từ năm 2020 đến nay, tính chung địa bàn hai tỉnh Lào Cai và Yên Bái trước hợp nhất, ngành y tế đã triển khai đồng thời hai hướng: thu hút bác sĩ có năng lực từ bên ngoài và đào tạo đội ngũ đang công tác để bổ sung nhân lực chuyên khoa sâu.

Các chính sách tập trung vào 4 nhóm giải pháp: thu hút bác sĩ có trình độ chuyên môn về công tác; hỗ trợ đào tạo sau đại học; tạo nguồn bác sĩ theo địa chỉ sử dụng; thực hiện chế độ đãi ngộ đối với nhân lực làm việc trong những chuyên khoa khó thu hút và tại tuyến cơ sở.

Ông Hoàng Quốc Hương - Giám đốc Sở Y tế tỉnh Lào Cai cho biết: “Giai đoạn 2020 - 2025, toàn tỉnh thu hút 101 bác sĩ về công tác với tổng kinh phí hỗ trợ 8,18 tỷ đồng. Cùng với đó, 574 lượt cán bộ y tế được cử đi đào tạo sau đại học, gồm 11 tiến sĩ, 138 bác sĩ chuyên khoa II, 370 bác sĩ chuyên khoa I và thạc sĩ, 55 bác sĩ nội trú, trong đó 332 lượt được hưởng chính sách hỗ trợ kinh phí của tỉnh. Riêng năm 2026, ngành cử 31 bác sĩ đi học chuyên khoa II. Đến nay, 50,6% bác sĩ của ngành có trình độ sau đại học. Qua đó, từng bước nâng cao năng lực chuyên môn cho các cơ sở khám, chữa bệnh”.

Nếu chính sách ngành y tế cho thấy cách tỉnh thu hút, đào tạo nhân lực theo chuyên môn thì Đề án số 11-ĐA/TU ngày 17/7/2026 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy mở ra hướng tiếp cận cụ thể hơn trong tạo nguồn cán bộ lãnh đạo, quản lý và cán bộ chiến lược. Đề án tập trung vào các nhóm cán bộ trẻ, cán bộ nữ, cán bộ người dân tộc thiểu số, cán bộ có trình độ khoa học - công nghệ thuộc diện Ban Thường vụ Tỉnh ủy quản lý; hướng tới xây dựng đội ngũ cán bộ chiến lược của tỉnh đến năm 2030, định hướng đến năm 2040.

Điểm đáng chú ý là việc tuyển chọn được tổ chức thông qua sát hạch, đánh giá năng lực thay vì chỉ dựa vào hồ sơ, bằng cấp hay quá trình công tác. Theo mục tiêu của đề án, tỉnh dự kiến tuyển chọn 290 cán bộ thuộc 5 nhóm đối tượng; trong đợt này, qua sơ tuyển có 176 cán bộ đủ điều kiện dự sát hạch để tham gia đề án lần đầu.

Cách làm này cho thấy yêu cầu tạo nguồn cán bộ đang được đặt trên cơ sở nhận diện năng lực và khả năng đáp ứng nhiệm vụ thực tế. Việc tổ chức sát hạch công khai, khách quan, gắn đánh giá với những vấn đề cụ thể của địa phương, cơ quan, đơn vị góp phần mở rộng cơ hội để cán bộ trẻ, cán bộ nữ, cán bộ người dân tộc thiểu số và người có chuyên môn khoa học - công nghệ thể hiện năng lực.

Tuy nhiên, tuyển chọn mới chỉ là khâu mở đầu. Để cán bộ trưởng thành và phát huy được năng lực, cần có kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng phù hợp với từng nhóm đối tượng; giao nhiệm vụ cụ thể, nhất là những nhiệm vụ khó, nhiệm vụ mới; tạo điều kiện để cán bộ được rèn luyện qua thực tiễn.

Việc đánh giá cần được thực hiện thường xuyên, dựa trên tiến độ, chất lượng sản phẩm và hiệu quả giải quyết công việc, tránh tình trạng tuyển chọn chặt chẽ nhưng sau đó thiếu cơ chế theo dõi, thử thách và sử dụng.

Thực tế cho thấy, nguồn nhân lực chất lượng cao của tỉnh còn thiếu, nhất là ở các lĩnh vực mũi nhọn và địa bàn vùng cao, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi, biên giới, vùng có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn.

Trong khi đó, yêu cầu phát triển kinh tế cửa khẩu, logistics, công nghiệp chế biến, nông nghiệp công nghệ cao, du lịch chất lượng cao và chuyển đổi số ngày càng đòi hỏi đội ngũ chuyên gia, nhà khoa học, nhà quản lý và nhân lực có trình độ chuyên môn sâu.

Cụ thể hóa Kết luận số 105-KL/TW ngày 15/10/2026 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV về thu hút và trọng dụng nhân tài trong các ngành, lĩnh vực mũi nhọn, phục vụ đất nước phát triển nhanh, bền vững, dự thảo Chương trình hành động của Tỉnh ủy đặt mục tiêu đến năm 2030 phấn đấu thu hút khoảng 400 nhân lực chất lượng cao có trình độ đại học trở lên; cử từ 150 - 200 lượt cán bộ, công chức, viên chức tham gia đào tạo, bồi dưỡng, trao đổi kinh nghiệm tại các nước phát triển về những lĩnh vực trọng điểm, cấp thiết.

Một giải pháp có ý nghĩa lâu dài là mở rộng hình thức huy động chuyên gia, không chỉ thông qua tuyển dụng vào cơ quan Nhà nước mà còn bằng hợp đồng, tư vấn, nghiên cứu, chuyển giao công nghệ và hợp tác theo chương trình, dự án. Cách làm này giúp địa phương tiếp cận nguồn tri thức rộng hơn, sử dụng chuyên gia đúng nhu cầu, tập trung giải quyết những vấn đề cụ thể thay vì tuyển dụng dàn trải. Cùng với thu hút nhân lực từ bên ngoài, tỉnh cần chú trọng phát hiện, bồi dưỡng nhân tài tại chỗ, nhất là cán bộ trẻ, người dân tộc thiểu số và đội ngũ đang công tác tại vùng cao, biên giới.

Khi chính sách đãi ngộ đi cùng cơ chế tuyển chọn thực chất, đào tạo bài bản và sử dụng hiệu quả, nguồn nhân lực chất lượng cao sẽ trở thành động lực quan trọng giúp Lào Cai tháo gỡ những “điểm nghẽn”, nâng cao chất lượng tăng trưởng, tạo nền tảng cho phát triển nhanh và bền vững.

Trình bày: Hữu Huỳnh