Tên lửa 'Dao găm gỉ sét' từ Mỹ lần đầu lộ diện đã nhắm trúng mục tiêu trọng yếu của Nga?
Tên lửa AGM-188A với biệt danh 'Rusty Dagger' (Dao găm gỉ sét) do Mỹ phát triển riêng cho Ukraine, được cho là đã xuất hiện trong cuộc tấn công nhằm vào một nhà máy quốc phòng quan trọng của Nga tại vùng Voronezh.
Nếu Ukraine xác nhận, AGM-188A đã được đưa vào thực chiến sớm hơn khoảng một năm so với kế hoạch ban đầu. Đáng chú ý, mỗi quả tên lửa chỉ có giá khoảng 246.000 USD, thấp hơn gần 10 lần so với tên lửa hành trình Storm Shadow mà nhiều người từng cho rằng được sử dụng trong vụ tấn công.
Vụ phóng thử tên lửa hành trình AGM-188A Rusty Dagger từ máy bay F-16 tại Mỹ. (Nguồn: DB)
Loại tên lửa mới dành riêng cho chiến trường Ukraine
Ngay từ tháng 8/2025, trang United24Media của Ukraine tiết lộ Mỹ đang phát triển một hệ thống vũ khí tấn công tầm xa mới với chi phí thấp dành cho Kiev.
Loại vũ khí này sau đó được xác định mang tên AGM-188A ERAM (Extended Range Attack Munition) và có biệt danh "Rusty Dagger".
Theo United24Media, việc Ukraine sở hữu hàng nghìn tên lửa ERAM sẽ cho phép nước này tấn công các kho hậu cần, trung tâm tiếp tế và các tuyến vận tải trọng yếu của Nga ở khoảng cách rất xa tiền tuyến. Trong bối cảnh quân đội Ukraine liên tục tập kích mạng lưới đường sắt của Nga, ERAM được kỳ vọng sẽ tạo thêm sức ép lớn lên hệ thống hậu cần của Moscow.
ERAM được phát triển theo yêu cầu của Không quân Mỹ sau khi rút kinh nghiệm từ chiến sự Ukraine. Một số nguồn tin Ukraine gần đây cho rằng, chính loại tên lửa này, chứ không phải Storm Shadow như nhiều dự đoán ban đầu, đã được sử dụng trong cuộc tập kích Nhà máy thiết bị bán dẫn Voronezh (VZPP).
Bộ Tổng tham mưu Ukraine trước đó chỉ xác nhận mục tiêu bị tấn công bằng "tên lửa hành trình" mà không tiết lộ chủng loại cụ thể, khiến nhiều giả thuyết xuất hiện.
Trong khi đó, tạp chí Forbes nhận định cuộc tập kích có ý nghĩa đặc biệt vì nhà máy Voronezh sản xuất các hệ thống dẫn đường cho nhiều loại vũ khí Nga, trong đó có tên lửa hành trình Kh-101 thường được sử dụng trong các cuộc tấn công nhằm vào Ukraine.
Theo đánh giá của Forbes, mặc dù cuộc tấn công không gây tiếng vang như các đợt tập kích vào nhà máy lọc dầu Moscow, nhưng lại có thể tác động trực tiếp đến năng lực sản xuất tên lửa của Nga.
Tên lửa có thể xuất hiện sớm hơn kế hoạch
Nếu AGM-188A thực sự tham gia cuộc tấn công này, điều đó đồng nghĩa chương trình đã được đẩy nhanh tiến độ đáng kể.
Trước đó, Aviation Week từng đưa tin Ukraine chỉ dự kiến nhận lô ERAM đầu tiên với quy mô lớn vào tháng 10/2026, gồm khoảng 840 quả tên lửa.
Tuy nhiên, theo các tài liệu của Không quân Mỹ mà tạp chí này tiếp cận được, một lô thử nghiệm gồm 10 quả đã được lên kế hoạch bàn giao từ tháng 10/2025. Không loại trừ khả năng một số tên lửa trong lô này đã được sử dụng trong cuộc tập kích ngày 23/6.
Cơ quan Hợp tác An ninh Quốc phòng Mỹ (DSCA) từng xác nhận với Quốc hội rằng, ERAM có thể được triển khai từ cả tiêm kích F-16 do Mỹ sản xuất và MiG-29 có nguồn gốc Liên Xô mà Ukraine đang vận hành.
Đây được xem là một ưu điểm quan trọng, giúp Ukraine tận dụng nhiều loại máy bay hiện có mà không cần phụ thuộc hoàn toàn vào F-16. Trước đó, Washington cũng đã phê duyệt cho Ukraine mua tới 3.550 tên lửa ERAM, cho thấy chương trình được định hướng sản xuất với quy mô rất lớn.
Giá thành rẻ hơn nhiều so với Storm Shadow
Theo các tài liệu được công bố, gói mua sắm 3.550 tên lửa ERAM có tổng trị giá khoảng 825 triệu USD. Như vậy, mỗi quả AGM-188A có giá trung bình khoảng 246.000 USD, thấp hơn gần 10 lần so với tên lửa hành trình Storm Shadow.
Mục tiêu của chương trình là tạo ra một loại vũ khí tấn công tầm xa có chi phí thấp nhưng vẫn đủ sức đe dọa các mục tiêu chiến lược, đồng thời có thể được sản xuất với số lượng lớn.
Theo các báo cáo, chương trình ERAM được triển khai với ngân sách khoảng 225 triệu USD và hoàn thành giai đoạn phát triển ban đầu chỉ trong hơn một năm. Một đại diện ngành công nghiệp quốc phòng Mỹ nhận định, đây là một trong những chương trình phát triển tên lửa có tốc độ nhanh nhất từng được Không quân Mỹ hỗ trợ.
Ban đầu, Bộ Tư lệnh Vũ khí Không quân Mỹ ký hợp đồng với hai doanh nghiệp là CoAspire tại bang Virginia và Zone 5 Technologies tại California để thiết kế và chế tạo hệ thống này. Các nguyên mẫu đã được thử nghiệm trên thao trường tại Mỹ, cũng như trên một máy bay chiến đấu thuộc dòng MiG trước khi bước vào giai đoạn sản xuất.
Tin nóng
Tính đến sáng 26/6/2026 (theo giờ Việt Nam), số người thiệt mạng trong hai trận động đất liên tiếp đêm 24/6 tại Venezuela đã tăng lên 235 người, trong bối cảnh các lực lượng chức năng và người dân nước này đang chạy đua với thời gian để tìm kiếm những người bị mắc kẹt trong khi các dư chấn mạnh vẫn liên tục được ghi nhận. Đây là trận động đất mạnh nhất trong hơn 100 năm tại quốc gia Nam Mỹ này.
Hai trận động đất kinh hoàng liên tiếp với cường độ 7,2 và 7,5 độ richter đã tấn công thủ đô Caracas của Venezuela và các khu vực lân cận hôm 24/6. Theo Cơ quan Khảo sát Địa chất Mỹ (USGS), đây là cơn địa chấn mạnh nhất tại quốc gia Nam Mỹ này kể từ năm 1900, để lại cảnh tượng tàn phá nặng nề và đẩy hàng chục nghìn người vào cảnh màn trời chiếu đất.
Theo phóng viên TTXVN tại Đông Nam Á, nhân Ngày Quốc tế phòng, chống ma túy 26/6, nhà chức trách Myanmar đã tiêu hủy hơn 50 tấn ma túy các loại, trị giá khoảng 525 triệu USD, đồng thời cáo buộc các nhóm vũ trang lợi dụng tình trạng xung đột để mở rộng hoạt động sản xuất và buôn bán ma túy.
Xuất khẩu dầu nhiên liệu từ Trung Đông được dự báo sẽ tăng lên mức cao nhất trong bốn tháng vào tháng 6.
Ngày 25/6, phát biểu với Bloomberg, Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright cho biết, xuất khẩu khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) của Mỹ sẽ 'chảy sang nơi khác' nếu Liên minh châu Âu (EU) từ chối thay đổi các quy định mới.
Ngày 26/6, Tổng Thư ký NATO Mark Rutte cho biết, khối này dự kiến công bố các hợp đồng quốc phòng mới trị giá hàng chục tỷ USD tại Hội nghị thượng đỉnh diễn ra ở Ankara trong hai ngày 7-8/7.
Tin mới
Ngày 26/6, Tổng Giám đốc Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) Rafael Grossi nhấn mạnh cần thiết lập một cơ chế xác minh 'rất chặt chẽ' đối với Iran sau cuộc xung đột tại Trung Đông nhằm bảo đảm nước này không phát triển vũ khí hạt nhân.
Ukraine phê duyệt chiến dịch 40 ngày nhằm gia tăng sức ép lên Nga trong khi Tổng thống Pháp Emmanuel Macron nói Mỹ đã đứng về phía Kiev.
Iran đã lên án thông cáo chung do Ngoại trưởng Mỹ và Ngoại trưởng các nước thành viên Hội đồng Hợp tác Vùng Vịnh (GCC) đưa ra, mô tả văn kiện này là 'can thiệp vào công việc nội bộ, vô trách nhiệm và mang tính khiêu khích'.
Tính đến sáng 26-6 (giờ Việt Nam), số người thiệt mạng trong hai trận động đất liên tiếp xảy ra tại Venezuela đêm 24-6 đã tăng lên 235 người, trong khi khoảng 1.500 người bị thương. Đây được đánh giá là thảm họa động đất nghiêm trọng nhất tại quốc gia Nam Mỹ này trong hơn một thế kỷ qua.
Israel đề nghị Mỹ di dời hàng chục máy bay tiếp nhiên liệu khỏi sân bay Ben Gurion nhằm giải phóng mặt bằng cho hoạt động hàng không dân sự trong mùa cao điểm hè, sau nhiều tháng lực lượng này hiện diện để sẵn sàng ứng phó nguy cơ xung đột với Iran.
Bộ Tư lệnh miền Nam Mỹ (SOUTHCOM) đã điều động một số tàu chiến và máy bay vận tải đến hỗ trợ công tác khắc phục hậu quả trận động đất ở Venezuela.
Mỹ đang đánh giá khả năng di dời một số hoạt động quân sự khỏi các căn cứ dễ bị tổn thương tại Vùng Vịnh sau khi những đợt tập kích của Iran gây thiệt hại đáng kể cho Căn cứ Hỗ trợ Hải quân Mỹ (NSA) ở Bahrain, theo Wall Street Journal (WSJ).
Cảng xuất khẩu dầu lớn nhất của Ả Rập Xê-út đã bắt đầu hoạt động trở lại sau nhiều tháng gần như 'đóng băng'. Đây được xem là tín hiệu quan trọng, bởi nó cho thấy hoạt động xuất khẩu dầu của khu vực đang thực sự phục hồi.