Tên lửa Tomahawk tầm bắn cực xa, đa nền tảng, định hình tác chiến hiện đại

Phóng tên lửa hành trình Tomahawk. (Ảnh: Hải quân Mỹ/militarnyi.com)

Tomahawk là một trong những tên lửa hành trình lâu đời và được sử dụng rộng rãi nhất của Mỹ, nổi bật với tầm bắn rất xa và khả năng phóng từ nhiều loại nền tảng khác nhau. 

Do Raytheon phát triển, tên lửa Tomahawk (BGM-109) thuộc dòng tên lửa hành trình cận âm tầm xa. 

Tên lửa Tomahawk dài khoảng 5,56 mét (khoảng 6,25 mét khi gắn booster), đường kính khoảng 0,52 mét, khối lượng phóng khoảng 1.300 kg (khoảng 1.600 kg khi có booster). 

Động cơ tuabin phản lực Williams F107 hoặc F415 kết hợp booster nhiên liệu rắn giúp tên lửa Tomahawk đạt tốc độ hành trình khoảng Mach 0.74 (khoảng 880-920 km/h). 

Tầm bắn của các phiên bản hiện đại Block IV và Block V thường được công bố khoảng 1.600 km trở lên, một số cấu hình trước đây đạt tới khoảng 2.500 km tùy lượng nhiên liệu và quỹ đạo bay. 

Tên lửa Tomahawk. Ảnh: unn.ua

Độ cao bay thấp, khoảng 30-50 mét so với mặt đất, giúp tận dụng địa hình để giảm khả năng bị radar phát hiện.

Hệ thống dẫn đường của tên lửa Tomahawk kết hợp nhiều lớp: định vị quán tính (INS), GPS (có khả năng chống nhiễu ở phiên bản mới), đối chiếu địa hình TERCOM và đối chiếu quang học DSMAC ở giai đoạn cuối. 

Các phiên bản Block IV và Block V còn có liên kết dữ liệu hai chiều qua vệ tinh, cho phép thay đổi mục tiêu trong khi bay, bay lượn chờ lệnh hoặc truyền hình ảnh đánh giá thiệt hại sau khi tấn công. 

Đầu đạn thông thường phổ biến thuộc loại khoảng 450 kg (nổ phá hoặc xuyên phá), một số biến thể mang bom chùm hoặc đầu đạn đa hiệu ứng. 

Phiên bản chống hạm (Maritime Strike Tomahawk - MST Block Va) bổ sung khả năng tấn công mục tiêu hải quân di động nhờ đầu dò đa chế độ.

Phóng tên lửa hành trình Tomahawk từ hệ thống mặt đất Typhon.(Ảnh: US Army/militarnyi.com)

Điểm mạnh nổi bật của tên lửa Tomahawk là tính đa nền tảng. Tên lửa Tomahawk có thể phóng từ hệ thống phóng thẳng đứng Mk 41 trên tàu khu trục và tuần dương hạm, từ ống phóng ngư lôi hoặc hệ thống phóng thẳng đứng trên tàu ngầm và gần đây còn được tích hợp trên hệ thống mặt đất Typhon của Lục quân Mỹ. 

Khả năng phóng từ biển, dưới nước và mặt đất mang lại sự linh hoạt chiến thuật cao, cho phép tấn công sâu mà lực lượng phóng vẫn ở khoảng cách an toàn. 

Độ tin cậy đã được kiểm chứng qua nhiều cuộc xung đột kể từ thập niên 1990.

Tuy nhiên, tốc độ cận âm là hạn chế cố hữu. Thời gian bay dài khiến tên lửa dễ bị phát hiện và đánh chặn hơn bởi các hệ thống phòng không hiện đại so với vũ khí siêu thanh. 

Chi phí đơn vị khá cao và việc sản xuất hàng loạt đòi hỏi chuỗi cung ứng phức tạp. 

Dù vậy, với tầm bắn xa, độ chính xác cao và khả năng thích ứng qua nhiều thế hệ nâng cấp, tên lửa Tomahawk vẫn giữ vị trí quan trọng trong năng lực tấn công chính xác tầm xa của Mỹ và một số đồng minh.

(Theo airforce-technology.com, defensefeeds.com, wionews.com, euro-sd.com, naval-technology.com)