Tên lửa Ukraine bị Nga 'chọc mù mắt' không thể tìm mục tiêu

Theo một trung sĩ Ukraine sử dụng mật danh Yankee, đang chỉ huy một khẩu đội phòng không vác vai (MANPADS) tại tiền tuyến, đơn vị của anh sử dụng các hệ thống như Stinger của Mỹ và Igla thời Liên Xô để đối phó với máy bay bay thấp, trực thăng, tên lửa hành trình và máy bay không người lái (UAV) của Nga.

Binh lính Ukraine sử dụng máy dò UAV để phát hiện các UAV của Nga đang bay đến. (Ảnh: Getty Images)

Yankee cho biết một trong những khó khăn lớn nhất mà đơn vị phải đối mặt là tìm kiếm các "nguồn lực thứ cấp", đặc biệt là thiết bị tác chiến điện tử và những phương tiện hỗ trợ hoạt động của khẩu đội. Trong số đó có các thiết bị định vị và cảnh báo UAV, cùng những nguồn điện di động như trạm năng lượng EcoFlow, pin và các loại pin dung lượng lớn.

Những thiết bị này ngày càng trở nên quan trọng trên chiến trường, khi binh sĩ Ukraine sử dụng nhiều hệ thống dò tìm UAV cỡ nhỏ, có thể cầm tay hoặc gắn trên phương tiện, để phát hiện tín hiệu vô tuyến của máy bay không người lái đang tiếp cận.

Các trạm năng lượng di động cũng giúp duy trì hoạt động của radio, thiết bị liên lạc, thiết bị đầu cuối Starlink, máy tính, thiết bị điều khiển UAV, hệ thống tác chiến điện tử và cảm biến. Đây là nhu cầu thiết yếu đối với các đơn vị thường xuyên phải hoạt động cách xa nguồn điện cố định.

Việc duy trì nguồn điện càng trở nên khó khăn khi cơ sở hạ tầng năng lượng thường xuyên bị tấn công. Máy phát điện có thể là một giải pháp, nhưng tiếng ồn của chúng cũng có nguy cơ làm lộ vị trí của binh sĩ.

Bên cạnh nguồn điện, thiết bị tác chiến điện tử đóng vai trò quan trọng trong việc gây nhiễu UAV và làm gián đoạn liên lạc của đối phương. Những trang thiết bị này không phải lúc nào cũng dễ tìm, trong khi một số loại mới chưa được sản xuất với số lượng lớn. Những nút thắt trong quá trình phân phối cũng có thể khiến nguồn cung giữa các đơn vị không đồng đều.

Khác với nhiều quân đội phương Tây có hệ thống mua sắm tập trung, các đơn vị Ukraine thường phải tự tìm kiếm hoặc tiếp nhận trang thiết bị từ nhiều nguồn, trong đó có cả các chiến dịch gây quỹ cộng đồng.

Cách làm này giúp các đơn vị tiền tuyến nhanh chóng liên hệ với nhà sản xuất và đưa những công nghệ mới vào sử dụng, nhưng đồng thời cũng tạo ra sự chênh lệch về trang bị. Một số đơn vị có thể tiếp cận đầy đủ thiết bị cần thiết, trong khi những đơn vị khác phải đối mặt với tình trạng thiếu hụt.

Dù thiết bị hỗ trợ đang trở thành một điểm nghẽn, các hệ thống tên lửa phòng không vác vai vẫn giữ vai trò quan trọng trong mạng lưới phòng không tầm ngắn của Ukraine.

Các loại MANPADS như Stinger, Piorun và Igla được triển khai tại nhiều khu vực tiền tuyến, bảo vệ binh sĩ và các hoạt động quân sự trước máy bay, trực thăng, UAV và một số loại tên lửa của Nga.

Theo báo cáo của Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS), việc Ukraine kết hợp các kíp MANPADS vào mạng lưới phòng không đã tạo ra một bài toán khó cho phi công Nga. Bay ở độ cao lớn có thể khiến máy bay đối mặt với các hệ thống phòng không tầm xa, trong khi bay thấp lại đưa chúng vào phạm vi nguy hiểm của MANPADS.

Nhờ đó, các hệ thống phòng không tầm ngắn góp phần giảm áp lực lên những tổ hợp phòng không lớn hơn của Ukraine, giúp chúng có thêm cơ hội duy trì hoạt động.