Tết Ramưwan 2026 rực rỡ sắc xuân, gắn kết cộng đồng Chăm Bàni Lâm Đồng

Nghi lễ tảo mộ của đồng bào Chăm Bàni. Ảnh tư liệu

Giữa nắng gió đặc trưng của vùng đất Nam Trung bộ, những giá trị nhân văn, tinh thần hiếu kính tổ tiên và ý thức cố kết cộng đồng lại được khơi dậy mạnh mẽ, tạo nên bức tranh văn hóa giàu bản sắc.

Ramưwan của người Chăm Bàni là một lễ hội mang đậm màu sắc văn hóa – tín ngưỡng riêng. Năm nay, từ ngày 15/2 (tức 28 tháng Chạp), các nghi lễ truyền thống chính thức bắt đầu, mở đầu bằng lễ tảo mộ – nghi thức có ý nghĩa đặc biệt trong đời sống tâm linh của cộng đồng.

Nghi lễ tạo mộ là một trong những nghi lễ đầu tiên của chuổi lễ hội Ramưwa của đồng bào Chăm Bàni tỉnh Lâm Đồng

Trang nghiêm lễ tảo mộ trên những đồi cát

Từ sáng sớm, tại các nghĩa trang dòng tộc – thường tọa lạc trên những đồi cát cao, biệt lập – đông đảo bà con trong trang phục truyền thống đã tề tựu đông đủ. Khung cảnh trang nghiêm mà ấm áp tình thân lan tỏa khắp không gian.

Khác với nhiều dân tộc khác, mộ của người Chăm Bàni không xây dựng kiên cố. Mỗi ngôi mộ chỉ là một nấm cát bằng ngang mặt đất, phía trên đặt một hòn đá tròn nhỏ làm dấu, xếp thành những hàng dài ngay ngắn. Sự giản dị ấy thể hiện quan niệm sống hòa hợp với tự nhiên, coi trọng phần hồn hơn phần xác.

Các vị chức sắc thực hiện nghi lễ tảo mộ

Dưới sự điều hành của các vị chức sắc (thầy Achar), nghi thức tẩy uế được cử hành trong không khí thành kính. Những dòng nước mát lành được tưới lên mặt đá như lời cầu nguyện cho người đã khuất được thanh khiết, nhẹ nhàng trở về sum họp cùng con cháu trong những ngày Tết.

Lễ vật dâng lên tổ tiên không cầu kỳ, tùy điều kiện từng gia đình, có thể chỉ là trầu cau, thuốc lá, chén nước, bánh trái. Điều cốt lõi không nằm ở “mâm cao cỗ đầy” mà ở tấm lòng hiếu kính, tri ân sâu sắc đối với bậc sinh thành và tổ tiên dòng tộc.

Lan tỏa tinh thần đoàn kết, xây dựng đời sống mới

Sau lễ tảo mộ, không khí tại các làng Chăm trở nên rộn ràng hơn. Các gia đình quây quần bên mâm cơm truyền thống với những món đặc trưng như bánh gừng, bánh sakaya, cùng nhau thăm hỏi, chúc tụng đầu năm.

Lễ vật dâng lên tổ tiên tại nghĩa trang trong ngày tảo mộ

Đây cũng là thời điểm các vị chức sắc bước vào thánh đường để thực hiện tháng chay tịnh, cầu nguyện quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu. Ramưwan vì thế không chỉ là dịp sinh hoạt tôn giáo mà còn là thời điểm củng cố niềm tin, bồi đắp đạo lý và hướng con người đến những giá trị tốt đẹp.

Năm nay, Tết Ramưwan được tổ chức theo tinh thần vui tươi – an toàn – tiết kiệm. Bên cạnh việc giữ gìn bản sắc truyền thống, bà con tích cực thực hiện nếp sống văn minh, nâng cao ý thức bảo đảm an ninh trật tự, giữ gìn vệ sinh môi trường và đoàn kết giúp nhau phát triển kinh tế.

Ngay sau khi các nghi lễ chính khép lại, người dân nhanh chóng trở lại với lao động sản xuất, chăm lo mùa vụ, thi đua phát triển kinh tế gia đình. Tinh thần cần cù, vượt khó tiếp tục được phát huy, góp phần xây dựng đời sống ngày càng ấm no, ổn định.

Sự quan tâm của chính quyền địa phương

Để đồng bào đón Tết Ramưwan trang trọng, ấm áp, UBND tỉnh Lâm Đồng cùng các sở, ban, ngành và Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh đã quan tâm chỉ đạo, thăm hỏi, động viên và tạo điều kiện thuận lợi cả về vật chất lẫn tinh thần. Nhiều phần quà, hoạt động thiết thực được trao tận tay bà con, thể hiện sự chăm lo của Đảng, Nhà nước đối với đồng bào dân tộc thiểu số.

Đồng chí Đỗ Thị Quế Phương, Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Lâm Đồng tặng quà Tết cho các chức sắc Chăm theo đạo Hồi giáo Bàni nhân dịp Tết Ramuwan 2026. Ảnh Quang Nhân

Sự quan tâm ấy không chỉ góp phần để mùa lễ diễn ra an toàn, lành mạnh mà còn củng cố niềm tin của đồng bào Chăm Bàni vào chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước, từ đó tích cực tham gia các phong trào thi đua yêu nước, chung tay xây dựng quê hương Lâm Đồng ngày càng phát triển.

Tết Ramưwan 2026 khép lại trong niềm hân hoan và kỳ vọng. Không chỉ là nét đẹp văn hóa đặc sắc của người Chăm Bàni, Ramưwan còn là “đóa hoa” góp phần làm phong phú thêm bức tranh đa dạng, thống nhất của cộng đồng các dân tộc trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng, thắt chặt hơn nữa khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

Huyền Trân - Hương Lan