Thách thức nhân lực khi phát triển công nghệ lượng tử

Đoàn chủ tọa điều hành hội thảo

Hội thảo quy tụ hàng trăm chuyên gia, nhà khoa học, các nhà hoạch định chính sách, đại diện Bộ Công an, Bộ Quốc phòng, ĐHQG Hà Nội, các doanh nghiệp cùng nhiều chuyên gia hàng đầu trong lĩnh vực công nghệ lượng tử. Chương trình không chỉ cập nhật những xu hướng phát triển mới của công nghệ lượng tử trên thế giới mà còn đề xuất các giải pháp mang tính chiến lược nhằm xây dựng năng lực quốc gia trong lĩnh vực này, gắn với yêu cầu bảo đảm an ninh, chủ quyền dữ liệu và phát triển kinh tế - xã hội.

GS-TS Trần Hồng Thái, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam báo cáo đề dẫn hội thảo - Ảnh: THANH HÙNG

Theo GS-TS Nguyễn Thị Thanh Mai, Giám đốc ĐHQG TPHCM, công nghệ lượng tử không còn là một hướng nghiên cứu mang tính thử nghiệm mà đang dần trở thành nền tảng công nghệ chiến lược, có khả năng tạo ra những thay đổi sâu rộng đối với an ninh, kinh tế, khoa học và năng lực cạnh tranh của mỗi quốc gia. Theo bà, thách thức hiện nay là làm thế nào để Việt Nam có đủ nền tảng và năng lực tự chủ để từng bước làm chủ công nghệ lượng tử, hạn chế phụ thuộc vào bên ngoài và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị công nghệ toàn cầu.

TS Nguyễn Hoàng Dương, Phó trưởng Ban Khoa học và Công nghệ (VAST) trình bày tham luận tại hội thảo - Ảnh: THANH HÙNG

Trong khi đó, với tham luận “Công nghệ lượng tử trong kỷ nguyên mới - Tầm nhìn và kinh nghiệm quốc tế”, TS Nguyễn Hoàng Dương, Phó trưởng Ban Khoa học và Công nghệ (VAST) cho biết, nhiều quốc gia đang đẩy mạnh đầu tư vào công nghệ lượng tử do lĩnh vực này có tiềm năng tạo đột phá trong tính toán, bảo mật thông tin và cảm biến chính xác. Từ kinh nghiệm quốc tế, ông đề xuất Việt Nam cần xây dựng chiến lược phát triển dài hạn, tập trung đào tạo nguồn nhân lực liên ngành, đầu tư hạ tầng nghiên cứu hiện đại và tăng cường hợp tác quốc tế.

Sự đầu tư phát triển công nghệ của thế giới -Ảnh: THANH HÙNG

Dưới góc nhìn khác qua tham luận “Hiện trạng, điểm nghẽn và yêu cầu đặt ra đối với Việt Nam trong phát triển công nghệ lượng tử”, TS Nguyễn Quốc Hưng, Viện trưởng Viện Công nghệ lượng tử (ĐHQG Hà Nội) cho rằng, Việt Nam vẫn đang đối mặt với nhiều điểm nghẽn như thiếu nhân lực chất lượng cao, hạ tầng nghiên cứu còn hạn chế, khả năng tiếp cận công nghệ quốc tế chưa cao và thiếu một cơ chế điều phối thống nhất ở cấp quốc gia. Từ đó, tác giả đề xuất Việt Nam cần sớm xây dựng chiến lược phát triển, đầu tư nhân lực và tham gia có chọn lọc vào chuỗi giá trị lượng tử toàn cầu.

Chia sẻ về thực tế đào tạo, nghiên cứu tại ĐHQG TPHCM, TS Trần Nguyên Lân, Trường ĐH Khoa học Tự nhiên cho biết, các trường thành viên của ĐHQG TPHCM đã xây dựng nền tảng nghiên cứu đa ngành, hình thành các nhóm nghiên cứu về tính toán lượng tử, bảo mật và vật liệu lượng tử, đồng thời triển khai đào tạo chuyên ngành liên quan. ĐHQG TPHCM cũng xác định ba trụ cột phát triển gồm: nghiên cứu có trọng tâm, đào tạo bài bản và hợp tác quốc tế sâu rộng để đóng góp vào chiến lược công nghệ lượng tử và an ninh số của Việt Nam…

Các chuyên gia, nhà khoa học đang nghe tham luận tại hội thảo - Ảnh: THANH HÙNG

Bên cạnh đó, các chuyên gia, nhà khoa học cũng chia sẻ, nhận định: bên cạnh những thách thức về an toàn thông tin và an ninh phi truyền thống, công nghệ lượng tử còn mở ra cơ hội lớn trong nhiều lĩnh vực như mô phỏng vật liệu, hóa học lượng tử, dược phẩm, năng lượng sạch, cảm biến, đo lường chính xác và các hệ thống điều khiển thông minh. Đây được xem là những dư địa quan trọng để Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị công nghệ lượng tử toàn cầu.