Thanh Hóa: Cấp Giấy xác nhận thu hồi khoáng sản thuộc thẩm quyền của xã, phường còn nhiều vướng mắc

Thực hiện hướng dẫn tại Công văn số 13026/SNNMT-ĐCKS ngày 14/10/2025 của Sở Nông nghiệp và Môi trường Thanh Hóa về việc hướng dẫn công tác quản lý hoạt động san gạt, cải tạo mặt bằng, xây dựng công trình trên đất ở, đất nông nghiệp, các xã, phường trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa đã cơ bản triển khai kịp thời những nội dung tại công văn hướng dẫn trên. Trong đó có nội dung: Đối với trường hợp người sử dụng đất có nhu cầu thu hồi khoáng sản nhóm III, nhóm IV trong quá trình cải tạo, xây dựng công trình trên đất ở, đất nông nghiệp, UBND xã xem xét, hướng dẫn thực hiện thủ tục cấp Giấy xác nhận đăng ký thu hồi khoáng sản theo quy định.

Công văn của Sở Nông nghiệp và Môi trường Thanh Hóa về việc hướng dẫn công tác quản lý hoạt động san gạt, cải tạo mặt bằng, xây dựng công trình trên đất ở, đất nông nghiệp.

Hướng dẫn được ban hành đã giải quyết được nhiều vấn đề cho cả người dân và cơ quan quản lý Nhà nước.

Theo ông Lâm Phương Huy, Phó Chủ tịch phụ trách kinh tế xã Cẩm Tân (xã đầu tiên trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa cấp Giấy xác nhận đăng ký thu hồi khoáng sản cho người dân), quy định mới ra đời đã đảm bảo được quyền và lợi ích cho cả người dân và Nhà nước, kể cả doanh nghiệp.

Thứ nhất, người dân tạo được mặt bằng đẹp, có giá trị hơn. Thứ hai, nhà nước tháo gỡ được tình trạng khan hiếm về đất san lấp. Thứ ba, doanh nghiệp đứng ra thực hiện việc thu hồi khoáng sản giúp cho các hộ dân họ cũng có thêm công ăn việc làm và lợi nhuận.

Tuy nhiên, ông Huy cũng thừa nhận trong quá trình thực hiện quy trình về thủ tục hành chính cấp Giấy xác nhận đăng ký thu hồi khoáng sản cũng còn những băn khoăn, ví dụ như đất thu hồi có thuộc khoáng sản quý hiếm hay không, hoặc nó thuộc đất gì? Trong khi đó tại bộ thủ tục hành chính lại không có nội dung này.

Ông Dương Trung Sơn, Trưởng phòng Kinh tế của xã Cẩm Tân, cũng nhận định: "Khi thực hiện việc làm thủ tục cấp Giấy xác nhận đăng ký thu hồi khoáng sản cho người dân, bên cạnh áp lực thì cũng còn nhiều băn khoăn. Đó là khối lượng như thế nào? Rồi các phương án, điều kiện phải vận dụng từ việc cấp mỏ ra sao... Hiện xã Cẩm Tân đã cấp được 5-6 Giấy xác nhận đăng ký thu hồi khoáng sản cho người dân và đang còn tới 70-80 bộ hồ sơ xin đăng ký cấp Giấy xác nhận tiếp".

Ông Lê Xuân Tú, Phó Chủ tịch phụ trách kinh tế xã Sao Vàng, cho biết: "Kể từ khi có hướng dẫn về cấp Giấy xác nhận đăng ký thu hồi khoáng sản đến nay xã chưa cấp được giấy xác nhận nào mà chỉ mới cấp được cho mấy hộ san gạt đất tại chỗ. Có ba hộ nộp hồ sơ xin cấp Giấy xác nhận đăng ký thu hồi khoáng nhưng anh em chưa dám tham mưu, đang phải đợi xin ý kiến Sở Nông nghiệp và Môi trường".

Ông Tú cũng thừa nhận nhu cầu xin cấp Giấy xác nhận đăng ký thu hồi khoáng sản của người dân là có, là chính đáng và luật cho phép nhưng do chưa làm bao giờ nên cũng băn khoăn, phải xin ý kiến các ban ngành. Ông Tú lo lắng trong quá trình vận chuyển khoáng sản, người dân không thực hiện theo đúng phương án, trong khi xã không thể giám sát hết được, rồi lại trở thành vi phạm.

Ông Lê Công Dương, Trưởng phòng Kinh tế xã Ngọc Trạo, cho hay: "Việc cấp Giấy xác nhận thu hồi khoáng sản đối với đất nông nghiệp rất là khó vì liên quan đến phương án, như trồng cây gì, độ dốc như thế nào... nên xã không dám cấp mà chỉ cấp đối với đất ở. Trên địa bàn xã hiện có mấy hộ đã trình hồ sơ xin cấp nhưng đang phải nghiên cứu, xem xét".

Hộ dân thực hiện thu hồi khoáng sản tại xã Cẩm Tân, tỉnh Thanh Hóa.

Thanh Hóa có nhiều xã thuộc địa bàn trung du, miền núi, có độ dốc lớn, địa hình đồi núi, vì vậy nhu cầu thu hồi khoáng sản của người dân trong quá trình cải tạo, xây dựng công trình trên đất ở, đất nông nghiệp theo hướng dẫn trên của Sở Nông nghiệp và Môi trường là không ít. Mặc dù vậy, tiến độ giải quyết việc cấp Giấy xác nhận đăng ký thu hồi khoáng sản lại còn nhiều hạn chế, không ít xã còn băn khoăn, không dám quyết, dẫn đến nhu cầu trên của người dân chưa được giải quyết kịp thời.

Thiết nghĩ các xã, phường trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa, đặc biệt là những xã trung du, miền núi cần sớm đưa ra giải pháp nhằm tháo gỡ những bế tắc trên, qua đó kịp thời đáp ứng nhu cầu về xin cấp Giấy xác nhận đăng ký thu hồi khoáng sản cho người dân nhằm tạo điều kiện tốt nhất để họ thực hiện việc cải tạo, xây dựng công trình trên đất ở, đất nông nghiệp theo đúng quy định hiện hành.

Theo Văn bản số 13026/SNNMT-ĐCKS của Sở Nông nghiệp và Môi trường Thanh Hóa, trình tự thẩm định khối lượng khoáng sản thu hồi, phương pháp thu hồi, kế hoạch thu hồi theo quy định tại điểm d khoản 1 Điều 75 Luật Địa chất và Khoáng sản năm 2024 và điểm b khoản 1 Điều 96 Nghị định số 193/2025/NĐ-CP ngày 02/7/2025 của Chính phủ thì Chủ tịch UBND cấp xã có thẩm quyền cấp Giấy xác nhận đăng ký thu hồi khoáng sản đối với trường hợp người sử dụng đất thực hiện cải tạo, xây dựng công trình trên đất ở, đất nông nghiệp được phép thu hồi khoáng sản nhóm III, nhóm IV từ hoạt động cải tạo, xây dựng công trình trên đất ở, đất nông nghiệp.

Về thành phần hồ sơ, trình tự, thủ tục xác nhận đăng ký thu hồi khoáng sản được thực hiện theo quy định tại Điều 98 Nghị định số 193/2025/NĐ-CP ngày 02/7/2025 của Chính phủ; Mẫu văn bản, tài liệu trong hồ sơ xác nhận đăng ký thu hồi khoáng sản được quy định tại điểm c khoản 1 và điểm b khoản 3 Điều 21 Thông tư số 36/2025/TT-BNNMT ngày 02/7/2025 của Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường.

Việc thẩm định về khối lượng khoáng sản thu hồi, phương pháp thu hồi, kế hoạch thu hồi phải được thực hiện trên cơ sở Bản đăng ký thu hồi khoáng sản và hiện trạng thực tế, các hồ sơ, tài liệu minh chứng có liên quan, đảm bảo các quy định nêu trên.

Về xác định cơ quan có thẩm quyền xác định, phê duyệt, quyết toán tiền cấp quyền khai thác khoáng sản theo quy định tại khoản 3 Điều 131 Nghị định số 193/2025/NĐ-CP ngày 7/02/2025 của Chính phủ thì Chủ tịch UBND cấp xã phê duyệt, phê duyệt điều chỉnh, phê duyệt lại, quyết toán tiền cấp quyền khai thác khoáng sản đối với giấy xác nhận đăng ký thu hồi khoáng sản thuộc thẩm quyền cấp của Chủ tịch UBND cấp xã.

Chủ tịch UBND cấp xã giao cho cơ quan chuyên môn thuộc UBND cấp xã thực hiện việc xác định, trình phê duyệt, phê duyệt điều chỉnh, phê duyệt lại, quyết toán tiền cấp quyền khai thác khoáng sản đối với giấy xác nhận đăng ký thu hồi khoáng sản thuộc thẩm quyền của Chủ tịch UBND cấp xã quy định tại điểm b khoản 1 Điều 96 của Nghị định 193/2025/NĐ-CP ngày 02/7/2025 của Chính phủ.

Việc thực hiện tính tiền cấp quyền khai thác khoáng sản được thực hiện theo quy định tại Điều 132 Nghị định số 193/2025/NĐ-CP ngày 02/7/2025 của Chính phủ và được thực hiện trong quá trình thẩm định cấp Giấy xác nhận đăng ký thu hồi khoáng sản.

Kết thúc quá trình thu hồi (Giấy xác nhận đăng ký thu hồi khoáng sản hết hiệu lực), trên cơ sở báo cáo của tổ chức, cá nhân được phép thu hồi khoáng sản, UBND cấp xã có trách nhiệm quyết toán tiền cấp quyền khai thác khoáng sản theo quy định tại Điều 139, Điều 140 Nghị định số 193/2025/NĐ-CP ngày 02/7/2025 của Chính phủ.

Mẫu văn bản trong hồ sơ liên quan đến việc xác định, phê duyệt, quyết toán tiền cấp quyền khai thác khoáng sản được quy định tại Điều 10 Thông tư số 38/2025/TT-BNNMT ngày 02/7/2025 của Bộ Nông nghiệp và Môi trường.

Đình Đông