Thành phố Hồ Chí Minh: Chủ động kết nối, thiết lập cơ chế hợp tác cụ thể

Một góc cảng biển Phú Mỹ, Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: Doanh nghiệp cung cấp)

Chủ động kết nối vào chuỗi cung ứng toàn cầu

Ban tổ chức Đối thoại Hữu nghị Thành phố Hồ Chí Minh lần thứ 3 năm 2026 (Ho Chi Minh City Friendship Dialogue 2026 - FD 2026) cho biết, đối thoại dự kiến sẽ có gần 500 đại biểu tham dự gồm lãnh đạo các Bộ, ngành trung ương và Thành phố Hồ Chí Minh cùng các tỉnh/thành phía nam. Ngoài ra còn có các tổ chức quốc tế, các cơ quan lãnh sự, hiệp hội doanh nghiệp cùng nhiều chuyên gia kinh tế, khoa học và công nghệ trong và ngoài nước.

Tính đến ngày 3/9, Ban tổ chức đã nhận được sự xác nhận tham dự từ 36 đoàn địa phương và đối tác quốc tế, phủ rộng khắp các châu lục gồm châu Á, châu Âu, châu Mỹ và châu Đại Dương. Đây là minh chứng cho tầm vóc quốc tế của sự kiện, khẳng định vị thế và uy tín đối ngoại của Thành phố Hồ Chí Minh trên trường quốc tế.

Điểm đặc biệt của FD 2026 được tổ chức sau trong bối cảnh Thành phố Hồ Chí Minh đã được mở rộng không gian phát triển khi hợp nhất với hai tỉnh Bình Dương và tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu.

Đối thoại hữu nghị Thành phố Hồ Chí Minh năm 2024. (Ảnh: Sở Ngoại vụ Thành phố Hồ Chí Minh cung cấp)

Được biết, sau khi hợp nhất, Thành phố Hồ Chí Minh nâng tổng số địa phương quốc tế có quan hệ kết nghĩa với thành phố từ 58 lên 88 địa phương trên thế giới. Trong đó có các trung tâm công nghệ và đô thị thông minh của tỉnh Daejeon (Hàn Quốc), Yamaguchi (Nhật Bản), Eindhoven (Hà Lan); cùng những đối tác thế mạnh về dầu khí, năng lượng và logistics cảng biển như: Ansan (Hàn Quốc), Kawasaki (Nhật Bản), Vùng Brest (Pháp)...

Ông Phạm Dứt Điểm, Giám đốc Sở Ngoại vụ Thành phố Hồ Chí Minh cho biết việc có mối quan hệ kết nghĩa với những địa phương của các nước trên giúp Thành phố Hồ Chí Minh chủ động kết nối sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu, thu hút các dòng vốn đầu tư chất lượng cao, thúc đẩy chuyển giao công nghệ tiên tiến và mở rộng thị trường xuất nhập khẩu; đồng thời làm sâu sắc hơn mạng lưới quan hệ quốc tế, củng cố sự tin cậy chính trị và tình hữu nghị bền chặt với các đối tác trên khắp năm châu.

Các đại biểu quốc tế tại FD 2024. (Ảnh: Sở Ngoại vụ Thành phố Hồ Chí Minh cung cấp)

“FD 2026 sẽ góp phần thúc đẩy các sáng kiến hợp tác thiết thực vì mục tiêu đổi mới sáng tạo và tăng trưởng bền vững; đồng thời là bước triển khai hiệu quả Nghị quyết số 09-NQ/TW ngày 19/5/2026 của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển Thành phố trong kỷ nguyên mới, thực hiện chiến lược nâng tầm công tác đối ngoại của Thành phố Hồ Chí Minh đến năm 2030, tầm nhìn 2045; đẩy mạnh ngoại giao kinh tế, ngoại giao đa phương; góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội trong các lĩnh vực trọng điểm”, ông Phạm Dứt Điểm khẳng định.

Thiết lập cơ chế hợp tác cụ thể giữa các địa phương

Việc lựa chọn các địa phương của Bà Rịa-Vũng Tàu cũ làm không gian tổ chức cho các sự kiện của FD 2026 cũng là một định hướng mang tính chiến lược khi giới thiệu với các đối tác, bạn bè quốc tế không gian phát triển mới-phát triển vươn ra biển của Thành phố Hồ Chí Minh.

Cảng cạn trong Khu Công nghiệp Phú Mỹ 3, Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: LÊ ĐÌNH THÌN)

Với vai trò là đầu tàu kinh tế của cả nước và là địa phương có mạng lưới quan hệ hợp tác quốc tế ngày càng mở rộng, Thành phố Hồ Chí Minh cần tiếp tục đổi mới tư duy đối ngoại, phát huy hiệu quả các cơ chế hợp tác với các địa phương và đối tác quốc tế. Đây không chỉ là yêu cầu của tiến trình hội nhập quốc tế, mà còn là giải pháp để Thành phố huy động các nguồn lực bên ngoài phục vụ các mục tiêu phát triển, nhất là trong các lĩnh vực khoa học-công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, logistics, kinh tế biển và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao.

Và chủ đề FD 2026 năm nay cũng nhằm khẳng định vai trò ngày càng quan trọng của đối ngoại địa phương trong việc mở ra các không gian hợp tác mới, kết nối tri thức, nguồn lực và kinh nghiệm quản trị quốc tế. Thông qua các kết nối thực chất tại FD 2026, Thành phố Hồ Chí Minh hướng tới huy động nguồn lực chất lượng cao, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, nâng cao năng lực cạnh tranh và đóng góp vào mục tiêu phát triển nhanh, bền vững của Thành phố.

Cảng Cái Mép-Thị Vải, Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: Doanh nghiệp cung cấp)

Đặc biệt là để thúc đẩy hình thành các cơ chế hợp tác lâu dài giữa Thành phố Hồ Chí Minh với các đối tác quốc tế. Và có kết quả hợp tác thực chất, cụ thể, FD 2026 mong muốn thúc đẩy khả năng thiết lập cơ chế đa phương của Thành phố.

Đây là cơ chế hợp tác đa phương cấp thành phố nhằm trao đổi kinh nghiệm, chia sẻ thông tin và phối hợp giải quyết các vấn đề chung về phát triển cảng biển, nhằm thúc đẩy kết nối logistics. Đồng thời chia sẻ kinh nghiệm quản trị và phát triển chuỗi cung ứng bền vững, tạo động lực mới cho hợp tác đa phương cấp địa phương trong giai đoạn tiếp theo.

Thực tế, với quy mô không gian đô thị mới, Thành phố Hồ Chí Minh không chỉ khẳng định vị thế trung tâm kinh tế, tài chính, thương mại và dịch vụ lớn nhất cả nước mà còn hội tụ hệ sinh thái công nghiệp hiện đại, cụm cảng biển nước sâu quốc tế Cái Mép-Thị Vải, logistics và trung tâm đổi mới sáng tạo quốc gia.

Siêu tàu container đang vào cảng Cái Mép-Thị Vải. (Ảnh: Doanh nghiệp cung cấp)

Cụ thể, sự kiện chính của FD 2026 là Hội nghị Thị trưởng sẽ diễn ra vào sáng 11/9. Hội nghị nhằm thảo luận sâu về vai trò chủ động của địa phương trong tổng thể chính sách đối ngoại quốc gia, góp phần định hình các chính sách hợp tác quốc tế.

Tại hội nghị, các đại biểu sẽ chia sẻ bài học kinh nghiệm thực tiễn từ việc tham gia các mạng lưới đô thị quốc tế uy tín. Qua đó, làm rõ cách thức các thành phố sử dụng ngoại giao đô thị như một công cụ phát triển thiết thực để thu hút nguồn lực đầu tư, chuyển giao công nghệ tiên tiến, tiếp thu tri thức quản trị hiện đại và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, phục vụ mục tiêu tăng trưởng nhanh và bền vững của mỗi địa phương.

Cũng trong ngày 11/9 sẽ diễn ra phiên thảo luận về hợp tác phát triển đổi mới sáng tạo với mục đích tìm giải pháp cho vai trò của thể chế địa phương trong việc khuyến khích doanh nghiệp đầu tư nghiên cứu, phát triển, và chuyển hóa kết quả đổi mới sáng tạo thành sản phẩm thương mại. Qua đó rút ngắn khoảng cách từ nghiên cứu đến thị trường và thiết lập cơ chế hợp tác cụ thể giữa các địa phương trong mạng lưới hữu nghị của Thành phố Hồ Chí Minh.

Tháp Tam Thắng, Vũng Tàu, Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: LÊ ĐÌNH THÌN)

Còn thảo luận về hợp tác phát triển cảng biển và logistics sẽ tập trung vào yêu cầu cấp bách hợp tác cảng biển xanh, làm rõ vai trò của chính quyền địa phương trong kết nối chuỗi cung ứng và đáp ứng các tiêu chuẩn bền vững thế hệ mới. Đồng thời thảo luận khả năng thiết lập cơ chế hợp tác đa phương cấp thành phố để chia sẻ dữ liệu, nâng cao năng lực cạnh tranh và bảo đảm đồng bộ tiêu chuẩn môi trường trong chuỗi cung ứng toàn cầu.

Trong khuôn khổ của FD 2026, các đại biểu sẽ tham quan tại Khu công nghiệp chuyên sâu Phú Mỹ 3; tham gia hoạt động ngoại giao công chúng tại Tháp Tam Thắng. Sau đó sẽ có các “Hội nghị thị trưởng” về hợp tác phát triển đổi mới sáng tạo, phát triển cảng biển và logistics. Cuối cùng đoàn sẽ tham quan Cảng Quốc tế Tân Cảng-Cái Mép hoặc tham quan các địa điểm văn hóa lịch sử của Vũng Tàu.