Thành phố Hồ Chí Minh chuyển hóa kịp thời các cơ chế, chính sách thành nguồn lực

Tạo lực đẩy thể chế cho Luật Phát triển đô thị

Luật Phát triển đô thị được xem là dấu mốc có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với Thành phố Hồ Chí Minh. Không chỉ hoàn thiện thêm hành lang pháp lý cho công tác quản lý, phát triển đô thị, Luật còn tạo thêm những đòn bẩy thể chế mang tính chiến lược, lâu dài, góp phần khơi thông các điểm nghẽn, huy động và khai thác hiệu quả hơn các nguồn lực về đất đai, tài chính, đầu tư, khoa học - công nghệ... tạo nền tảng để thành phố hiện thực hóa tầm nhìn phát triển trong chặng đường dài.

Theo Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND thành phố Võ Văn Minh, đối với thành phố Hồ Chí Minh, ý nghĩa của Luật không chỉ nằm ở việc có thêm những cơ chế, chính sách mới, mà quan trọng hơn là phải chuyển hóa kịp thời các cơ chế, chính sách và thẩm quyền mới thành nguồn lực, động lực và những kết quả phát triển cụ thể.

Tại Kỳ họp thứ Tư, HĐND thành phố Hồ Chí Minh đã thông qua Nghị quyết quy định một số nội dung về xây dựng, ban hành văn bản quy phạm pháp luật để tổ chức thi hành Luật Phát triển đô thị trên địa bàn. Ảnh: Lê Hoa

Đây cũng là lý do thành phố không chờ đến khi Luật có hiệu lực mới bắt đầu xây dựng các văn bản triển khai. Dự kiến, để tổ chức thực hiện Luật Phát triển đô thị trên địa bàn, HĐND thành phố ban hành 147 nghị quyết, gồm 125 nghị quyết quy phạm pháp luật và 22 nghị quyết cá biệt. Trong số 125 nghị quyết quy phạm pháp luật, có 61 nghị quyết thuộc nhóm cần ban hành ngay và 64 nghị quyết được ban hành khi phát sinh yêu cầu thực tế.

Tại Kỳ họp thứ Tư, HĐND thành phố đã chính thức thông qua Nghị quyết quy định một số nội dung về xây dựng, ban hành văn bản quy phạm pháp luật để tổ chức thi hành Luật Phát triển đô thị trên địa bàn. Đây là cơ sở quan trọng để thành phố chủ động, kịp thời cụ thể hóa các cơ chế mới của Luật, hạn chế khoảng trống pháp lý và rút ngắn thời gian đưa chính sách vào thực tiễn.

Mới đây, Chủ tịch HĐND thành phố Võ Văn Minh chủ trì buổi làm việc với Ban Đô thị HĐND thành phố và lãnh đạo các sở, ngành về chuẩn bị các nghị quyết triển khai Luật. Theo danh mục dự kiến, trong tháng 9/2026, các sở, ngành tham mưu UBND Thành phố chuẩn bị 22 nghị quyết quy phạm pháp luật thuộc lĩnh vực Ban Đô thị phụ trách thẩm tra. Đây là khối lượng lớn, phạm vi điều chỉnh rộng, liên quan nhiều lĩnh vực quản lý và phát triển đô thị. Do đó, các nghị quyết không chỉ phải đúng trình tự, thủ tục mà còn phải sát thực tiễn, có tính khả thi cao. Đồng thời, nội dung chính sách cần rõ thẩm quyền, đối tượng, nguồn lực và trách nhiệm thực hiện, hạn chế chồng chéo với quy định hiện hành, nhất là đối với những cơ chế mới.

Không chỉ hoàn thiện thêm hành lang pháp lý cho công tác quản lý, phát triển đô thị, Luật Phát triển đô thị còn tạo thêm những đòn bẩy thể chế mang tính chiến lược, lâu dài. Ảnh: Thạc Hiếu

Chủ tịch HĐND thành phố yêu cầu các sở, ngành tiếp tục rà soát kỹ từng dự thảo nghị quyết, bảo đảm bám sát quy định của Luật Phát triển đô thị, phù hợp yêu cầu thực tiễn và có tính khả thi cao. Các cơ quan chủ trì phải phối hợp chặt chẽ với Ban Đô thị và các đơn vị liên quan để hoàn thiện hồ sơ, bảo đảm chất lượng, tiến độ trình HĐND thành phố xem xét. Đối với những dự thảo chưa bảo đảm đầy đủ điều kiện, chất lượng hoặc còn nội dung cần tiếp tục làm rõ, Chủ tịch HĐND thành phố yêu cầu khẩn trương hoàn thiện để trình tại kỳ họp chuyên đề tiếp theo.

Rút ngắn thời gian đưa chính sách vào cuộc sống

Với số lượng lớn nghị quyết cần ban hành, nếu chờ Luật có hiệu lực rồi mới lần lượt hoàn thiện từng chính sách, nguy cơ phát sinh khoảng trống pháp lý và kéo dài thời gian đưa cơ chế mới vào thực tiễn là khó tránh khỏi. Vì vậy, thành phố chủ động chuẩn bị trước các nghị quyết, “đón đầu” hiệu lực của Luật, tạo sẵn điều kiện pháp lý để các chính sách mới nhanh chóng đi vào cuộc sống. Đây cũng là cách thể hiện sự đổi mới trong tư duy quản trị, vừa bảo đảm đúng quy trình, vừa chủ động, linh hoạt trước yêu cầu phát triển.

Các đại biểu tham dự Kỳ họp thứ Tư, HĐND thành phố Hồ Chí Minh. Ảnh: Lê Hoa

Chủ tịch HĐND thành phố Võ Văn Minh nhấn mạnh, việc cụ thể hóa Luật phải được tiến hành chủ động, đồng bộ, đúng thẩm quyền, sát thực tiễn; vừa bảo đảm tiến độ, không để phát sinh khoảng trống pháp lý, vừa bảo đảm chất lượng, tính khả thi và hiệu quả của từng chính sách. “Việc sớm hoàn thiện hệ thống nghị quyết được xác định là bước quan trọng để đưa các cơ chế mới của Luật Phát triển đô thị vào thực tiễn, tạo thêm công cụ và nguồn lực cho phát triển thành phố trong giai đoạn mới”, Chủ tịch HĐND thành phố nêu rõ.

Theo Phó Chủ tịch HĐND thành phố Huỳnh Thanh Nhân, việc chủ động chuẩn bị các nghị quyết “đón đầu” hiệu lực của Luật thể hiện sự đổi mới trong tư duy quản trị, điều hành của thành phố. Cách làm này giúp hạn chế khoảng trống pháp lý, rút ngắn thời gian đưa chính sách vào cuộc sống, tạo điều kiện để người dân, doanh nghiệp sớm thụ hưởng các cơ chế mới, đồng thời góp phần khơi thông nguồn lực, tạo động lực tăng trưởng cho thành phố trong giai đoạn tới.

Nếu Luật Phát triển đô thị mở ra “không gian” và các cơ chế mới, thì hệ thống nghị quyết của HĐND thành phố là công cụ quan trọng để chuyển hóa không gian pháp lý ấy thành nguồn lực phát triển. Chủ động hoàn thiện “hành lang của hành lang pháp lý” không chỉ thể hiện trách nhiệm của chính quyền thành phố trước yêu cầu phát triển mới, mà còn khẳng định năng lực tự chủ thể chế của một đô thị đặc biệt, tạo nền tảng để các cơ chế đặc thù sớm phát huy hiệu quả trong thực tiễn.