Thành phố Huế muốn đưa hợp tác với Nhật Bản đi vào chiều sâu

 Phó Chủ tịch UBND thành phố Trần Hữu Thùy Giang

Phó Chủ tịch UBND thành phố Trần Hữu Thùy Giang khẳng định, mối quan hệ giữa TP. Huế và các đối tác Nhật Bản là một điểm sáng trong công tác đối ngoại địa phương, được xây dựng trên nền tảng tin cậy, tôn trọng lẫn nhau và cùng hợp tác phát triển.

Thời gian qua, Huế đã thiết lập quan hệ hợp tác chính thức với nhiều địa phương cấp tỉnh, thành phố của Nhật Bản. TP. Huế đã ký kết Thỏa thuận hợp tác với Phủ Kyoto năm 2014 và tái ký năm 2023; tỉnh Gifu năm 2016 và tỉnh Nara năm 2025. Gần đây, TP. Huế đã thống nhất với chính quyền thành phố Shizuoka về việc kế thừa nội dung thỏa thuận hợp tác đã ký kết trước đây; đồng thời tiếp tục xem xét kế thừa, đẩy mạnh các nội dung hợp tác với thành phố Kyoto đã được thiết lập từ năm 2013. Bên cạnh hợp tác song phương, TP. Huế cũng chủ động tham gia các diễn đàn, sự kiện xúc tiến do Bộ Ngoại giao và các đối tác quốc tế chủ trì. Có thể kể đến Chương trình xúc tiến thương mại, đầu tư tại Fukuoka năm 2022; Chương trình quảng bá địa phương Việt Nam tại Nhật Bản năm 2023; việc phái cử đoàn sinh viên Đại học Huế tham dự Festival Sinh viên Kyoto tháng 11/2024.

Quan hệ Huế - Nhật Bản không chỉ được thể hiện qua các dự án đầu tư mà còn ở những chương trình ODA, y tế, giáo dục và phát triển nhân lực. Những hợp tác này có ý nghĩa như thế nào đối với sự phát triển của thành phố, thưa đồng chí?

Nguồn vốn ODA và các chương trình hỗ trợ kỹ thuật từ Nhật Bản đã mang lại những kết quả thiết thực đối với hạ tầng đô thị cũng như đời sống dân sinh tại Huế. Thành phố đã tiếp nhận 6 dự án ODA lớn với tổng kinh phí hơn 500 triệu USD, trong đó có Dự án “Cải thiện môi trường nước TP. Huế” và các dự án nâng cao năng lực ứng phó thiên tai, quản lý lũ lụt giai đoạn 2009 - 2020.

Trong lĩnh vực y tế, thông qua Bệnh viện Trung ương Huế, Chính phủ Nhật Bản đã tài trợ 5 dự án với kinh phí hơn 35 triệu USD nhằm nâng cấp cơ sở hạ tầng, phát triển nguồn nhân lực và tăng cường năng lực ứng phó dịch bệnh. Bệnh viện Trung ương Huế cũng duy trì hợp tác chuyên sâu với Bệnh viện Kyoto Miniren về quản lý, điều dưỡng, nội soi và phục hồi chức năng.

Về giáo dục và phát triển nhân lực, từ năm 2019 đến nay, Đại học Huế cùng các trường thành viên đã ký kết hơn 70 thỏa thuận hợp tác với các trường đại học, tổ chức Nhật Bản. Đặc biệt, thông qua Chương trình tình nguyện viên JICA, từ năm 2000 đến nay đã có 57 tình nguyện viên công tác tại Huế. Chương trình “Cộng sự tiếng Nhật” của Japan Foundation cũng đã có 32 cộng sự được phái cử đến Huế. Qua đó, việc dạy và học tiếng Nhật cùng các hoạt động giao lưu văn hóa tại các trường phổ thông, đại học trên địa bàn được mở rộng.

Một hướng hợp tác khác cũng rất đáng chú ý là đưa lao động Huế sang làm việc tại Nhật Bản. Trong tổng số 2.507 lao động Huế đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng, có 2.055 người, chiếm trên 80%, lựa chọn Nhật Bản làm điểm đến, trong các ngành cơ khí, dệt may, công nghệ thông tin và điều dưỡng.

Với nền tảng hợp tác khá rộng, theo đồng chí, Huế đang cần gì hơn từ các đối tác Nhật Bản?

TP. Huế xác định 5 định hướng trọng tâm trong hợp tác với các đối tác Nhật Bản. Trước hết là du lịch, năm 2025, Huế đón hơn 14.000 lượt khách Nhật Bản, chiếm 2,1% tổng khách quốc tế. Thành phố đang triển khai đồng bộ các giải pháp kích cầu, đồng thời mong muốn hợp tác đào tạo nguồn nhân lực du lịch, phối hợp tổ chức các chương trình xúc tiến, đoàn Famtrip và đặc biệt là xúc tiến mở các đường bay quốc tế kết nối sân bay quốc tế Phú Bài với các trung tâm lớn như Osaka, Fukuoka.

Thứ hai là bảo tồn di sản và văn hóa. Huế mong muốn hợp tác trong bảo tồn, trùng tu di tích, nhất là kiến trúc gỗ truyền thống; hỗ trợ kỹ thuật phát triển Bảo tàng Mỹ thuật Cung đình Huế; phối hợp tổ chức các không gian giao lưu văn hóa, ẩm thực và tiếp cận các nguồn viện trợ từ Chính phủ Nhật Bản cho công công tác bảo tồn di sản.

Thứ ba là thương mại, đầu tư và phát triển đô thị. Thành phố mời gọi các nhà đầu tư Nhật Bản vào các lĩnh vực công nghệ cao, công nghệ thông tin, sinh học, nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, logistics, hạ tầng cảng biển, y tế, dược phẩm và công nghiệp phụ trợ dệt may. Cùng với thu hút đầu tư, Huế mong muốn các đối tác Nhật Bản chia sẻ kinh nghiệm quản trị, phát triển đô thị đồng bộ, nhất là tại các địa bàn mới sáp nhập.

Thứ tư là giáo dục, lao động, với định hướng đẩy mạnh liên kết đào tạo sau đại học, nghiên cứu khoa học và mở rộng chương trình thực tập sinh, nâng cao tay nghề cho lao động Huế tại Nhật Bản.

Thứ năm là tiếp tục củng cố quan hệ hữu nghị thông qua trao đổi đoàn cấp cao và giao lưu nhân dân.

Trong bối cảnh đó, Diễn đàn Hợp tác địa phương Việt - Nhật 2026 được tổ chức tại Huế có thể tạo ra bước chuyển gì cho những định hướng hợp tác mà thành phố đang đặt ra?

Việc Bộ Ngoại giao tin tưởng lựa chọn TP. Huế làm nơi đăng cai “Diễn đàn Hợp tác địa phương Việt - Nhật 2026” từ ngày 5 - 6/9/2026 là một vinh dự lớn, đồng thời cũng là cơ hội để địa phương mở rộng hợp tác với các đối tác Nhật Bản.

Thông qua sự kiện, Huế có cơ hội giới thiệu môi trường đầu tư, tiềm năng văn hóa - du lịch; đồng thời trao đổi những nhu cầu hợp tác cụ thể, từ quảng bá hình ảnh Huế, giới thiệu Tuần lễ Festival Nghệ thuật quốc tế Huế tháng 6/2026, thúc đẩy dạy học tiếng Nhật đến thu hút dòng vốn đầu tư vào hạ tầng, công nghệ cao và phát triển bền vững. Chúng tôi kỳ vọng Diễn đàn sẽ tạo thêm động lực để quan hệ hợp tác giữa thành phố Huế và các đối tác Nhật Bản đi vào chiều sâu, hiệu quả và toàn diện hơn.